CEO Grayscale: Dù đã tan băng, thị trường tài sản mã hóa vẫn khó lường
Bitcoin vừa trải qua một trong những đợt tăng giá mạnh nhất kể từ năm 2023, khiến những lời cảnh báo về một “mùa đông crypto” nhanh chóng nhường chỗ cho câu chuyện phục hồi.
Tuy nhiên, theo CEO Grayscale Peter Mintzberg, biến động giá ngắn hạn đang khiến giới quan sát bỏ qua điều quan trọng hơn: Tài sản mã hóa đang từng bước được các tổ chức tài chính và doanh nghiệp đưa vào hệ thống tài chính truyền thống.
Bitcoin chỉ là phần nổi của tài sản mã hóa
Sau nhiều tháng ảm đạm, thị trường tài sản mã hóa bất ngờ nóng trở lại. Giá Bitcoin tăng khoảng 20% chỉ trong tuần trước, ghi nhận đợt tăng mạnh nhất trong ba ngày kể từ năm 2023. Những bài viết từng nói về sự kết thúc của chu kì tiền mã hóa bắt đầu chuyển sang dự báo về một đợt phục hồi mới. Nhưng theo CEO Grayscale, cả hai cách diễn giải này đều có thể khiến nhà đầu tư nhìn sai bản chất của thị trường.
Thay vì quá tập trung vào những biến động giá từng ngày, điều đáng chú ý hơn là sự thay đổi đang diễn ra bên dưới thị trường: dòng vốn tổ chức ngày càng lớn, doanh nghiệp ngày càng sử dụng công nghệ blockchain và tài sản mã hóa đang dần bước vào các khuôn khổ quản lí chính thống.
Peter Mintzberg cho rằng giới quan sát đang quá chú ý đến “những cái cây”, tức là các đợt tăng giảm giá ngắn hạn mà bỏ qua “khu rừng”, chính là xu hướng dài hạn của tài sản mã hóa.
Quan điểm này xuất phát một phần từ kinh nghiệm của ông sau khoảng hai thập niên làm việc trong lĩnh vực tài sản và quản lí tài sản truyền thống, tại những định chế như BlackRock, Apollo và Goldman Sachs, trước khi gia nhập Grayscale.
Theo ông, thị trường tài chính từng nhiều lần chứng kiến một mô hình tương tự: những loại tài sản và công nghệ mới thường bị hoài nghi trước khi được hiểu đầy đủ, bị tranh luận trước khi được chấp nhận và cuối cùng được tích hợp vào hệ thống tài chính. Tài sản mã hóa, theo cách nhìn này, đang ở trong giai đoạn cuối của quá trình đó.
Bitcoin vẫn là trung tâm của thị trường. Đồng tiền này hiện chiếm khoảng 60% tổng vốn hóa tài sản mã hóa và có khả năng tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong danh mục của nhiều nhà đầu tư. Tuy nhiên, đồng nghĩa tài sản mã hóa với Bitcoin sẽ khiến người quan sát bỏ qua một phần lớn câu chuyện.
Động lực mở rộng của lĩnh vực này ngày càng đến từ hai dòng chảy: nhu cầu gia tăng từ các nhà đầu tư tổ chức và việc doanh nghiệp ứng dụng blockchain ngày càng rộng rãi.
.jpg)
Dòng vốn tổ chức đang thay đổi cuộc chơi
Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất là quy mô dòng tiền tổ chức chảy vào Bitcoin thông qua các sản phẩm giao dịch trên sàn (ETP). Theo số liệu được CEO Grayscale dẫn lại, trong năm 2025, dòng tiền ròng hằng ngày của các Bitcoin ETP thường xuyên vượt 500 triệu USD. Con số này tương đương khoảng 12 lần lượng Bitcoin mới được các thợ đào đưa ra thị trường mỗi ngày.
Điều đó tạo ra một thay đổi đáng kể trong quan hệ cung - cầu vốn từng là đặc điểm quan trọng của thị trường Bitcoin. Nếu trước đây Bitcoin phụ thuộc nhiều vào lực cầu của nhà đầu tư cá nhân và tâm lí đầu cơ, thì sự xuất hiện của các sản phẩm đầu tư được quản lí và dòng vốn tổ chức đang khiến cấu trúc thị trường thay đổi.
Ngay cả trong giai đoạn bán tháo năm nay, nhu cầu này vẫn quay trở lại. Sau 8 tuần liên tiếp chứng kiến dòng vốn rút ra, các Bitcoin ETP giao ngay niêm yết tại Mỹ ghi nhận 3 tuần liên tiếp có dòng tiền vào tính đến cuối tháng 7, dù tổng thể cả năm vẫn ở trạng thái âm.
Đáng chú ý hơn, các đợt giảm giá gần đây cũng không còn sâu như những “mùa đông crypto” trước. Thị trường từng chứng kiến Bitcoin và nhiều tài sản mã hóa giảm 70-80%, trong khi các đợt điều chỉnh gần đây có mức độ thấp hơn đáng kể.
Một khảo sát năm 2026 của EY với hơn 350 nhà đầu tư tổ chức cũng cho thấy 73% dự định tăng phân bổ vào tài sản mã hóa. Những con số này cho thấy lực cầu tổ chức có thể đang ngày càng đóng vai trò lớn hơn trong việc hình thành mức giá cận biên của tài sản mã hóa.
Blockchain, stablecoin và AI mở rộng “khu rừng”
Dòng tiền đầu tư chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại nằm trong các phòng công nghệ của doanh nghiệp. Theo Peter Mintzberg, khoảng 60% lãnh đạo các công ty thuộc Fortune 500 cho biết doanh nghiệp của họ đang triển khai các sáng kiến liên quan đến blockchain trong năm 2025.
Các tổ chức tài chính cũng không đứng ngoài xu hướng này. Fidelity, Visa và Stripe đều đang thúc đẩy các sáng kiến liên quan đến stablecoin, trong khi nhiều công ty dịch vụ tài chính thử nghiệm công nghệ tài sản mã hóa ở những hoạt động phía sau như thanh toán, lưu kí, đối soát và quản lí dữ liệu. Điểm đáng chú ý là phần lớn những khoản đầu tư này không được quyết định dựa trên tâm lí thị trường trong vài ngày hay vài tuần.
Các doanh nghiệp lớn thường phải cân nhắc công nghệ trong nhiều năm, với quy trình phê duyệt vốn, quản trị rủi ro và tuân thủ tương đối chặt chẽ. Vì vậy, khi họ đầu tư vào hạ tầng blockchain, động lực thường không đơn thuần là kì vọng giá tài sản mã hóa tăng. Đó là dấu hiệu cho thấy họ nhìn thấy một dạng tiện ích dài hạn.
Stablecoin là một ví dụ. Nếu Bitcoin chủ yếu được nhìn nhận như một tài sản đầu tư hoặc một dạng “vàng số”, stablecoin có thể mở rộng vai trò của blockchain sang thanh toán và chuyển tiền. Khả năng chuyển giá trị xuyên biên giới nhanh hơn, hoạt động liên tục và có thể lập trình khiến công nghệ blockchain trở nên đáng chú ý đối với các doanh nghiệp toàn cầu.
Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo cũng không nhất thiết đối nghịch với tài sản mã hóa. Ngược lại, CEO Grayscale cho rằng AI và blockchain có thể bổ trợ cho nhau. Khi các AI agent ngày càng có khả năng tự thực hiện giao dịch, hệ thống tài chính sẽ cần những phương thức thanh toán nhỏ, tức thời và xuyên biên giới mà blockchain có thể đáp ứng.
Một tác tử AI trong tương lai có thể cần thanh toán vài cent cho một dịch vụ dữ liệu, mua quyền truy cập một API hoặc thanh toán cho một tác vụ được thực hiện ở một quốc gia khác. Những giao dịch nhỏ và tự động như vậy đặt ra yêu cầu khác với hệ thống thanh toán truyền thống.
Blockchain cũng có thể đóng vai trò trong nhận dạng số và các mô hình phi tập trung, qua đó phần nào giải quyết những lo ngại về quyền kiểm soát dữ liệu, sự tập trung quyền lực và thiên lệch trong các hệ thống AI. Từ góc độ này, tài sản mã hóa không chỉ là câu chuyện về Bitcoin.
Nó nằm ở giao điểm của tài chính, thanh toán, dữ liệu, AI và hạ tầng kĩ thuật số. Đây cũng là lí do quá trình đưa tài sản mã hóa vào hệ thống tài chính chính thống có thể tiếp tục diễn ra ngay cả khi giá Bitcoin biến động mạnh.
Khi các quy định ngày càng rõ ràng, phương tiện đầu tư ngày càng hoàn thiện và cơ chế quản trị được xây dựng đầy đủ hơn, các ủy ban đầu tư vốn thận trọng cũng có thêm cơ sở để đánh giá tài sản mã hóa giống như những nhóm tài sản dài hạn khác.
“Mùa đông crypto” vì thế có thể vẫn xuất hiện dưới dạng những đợt giảm giá mạnh. Nhưng điều đó không nhất thiết đồng nghĩa với việc toàn bộ quá trình phát triển của tài sản mã hóa bị đảo ngược.
Đối với giới truyền thông tài chính và nhà đầu tư, thách thức nằm ở việc phân biệt tín hiệu với nhiễu. Những đợt Bitcoin tăng hoặc giảm vài chục phần trăm chắc chắn tạo ra các tiêu đề hấp dẫn. Nhưng phía sau đó, những quyết định âm thầm của các tổ chức tài chính, ngân hàng và bộ phận công nghệ doanh nghiệp mới có thể là chỉ dấu quan trọng hơn về tương lai của ngành.
Nếu nhìn vào biến động giá, thị trường tài sản mã hóa có thể vẫn rất mong manh. Nhưng nếu nhìn vào dòng vốn tổ chức, hạ tầng blockchain, stablecoin, AI và quá trình hoàn thiện khung pháp lí, bức tranh lại khác. “Mùa đông” có thể chưa biến mất hoàn toàn. Song điều quan trọng hơn là tài sản mã hóa dường như đã bước ra khỏi trạng thái của một lĩnh vực bên lề để tiến gần hơn tới trung tâm của hệ thống tài chính.