Chiếc ống sonde JJ biến thành ‘khối đá’ tàn phá quả thận cụ ông sau 5 năm
Suốt 5 năm không đau đớn, cụ ông tại Hóc Môn (TP.HCM) kinh hoàng phát hiện sonde JJ bị bỏ quên đã biến thành khối sỏi canxi hóa khổng lồ suýt làm hỏng thận.
Thông tin được PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hào - Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Khu vực Hóc Môn cho biết vào chiều 15/9. Bệnh nhân đã phải trải qua hai cuộc phẫu thuật liên tiếp để giải cứu quả thận đang bên bờ vực mất chức năng hoàn toàn.
Hiểm họa từ sự im lặng của cơ thể và chiếc stent bị lãng quên
Ông T.V.N. (70 tuổi, ngụ tại xã Hóc Môn, TP.HCM) bắt đầu cảm thấy những bất thường rõ rệt ở đường tiểu. Khi xuất hiện triệu chứng tiểu buốt kèm theo hiện tượng tiểu ra máu kéo dài, ông mới quyết định đến Bệnh viện Đa khoa Khu vực Hóc Môn để thăm khám.
Ở độ tuổi của ông, những dấu hiệu tiết niệu này rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lí tuổi già thông thường. Tuy nhiên, kết quả chẩn đoán hình ảnh từ các bác sĩ đã lật mở một sự thật khiến chính người bệnh bàng hoàng: sâu trong hệ tiết niệu của ông tồn tại một chiếc sonde JJ (stent niệu quản) đã bị bỏ quên từ 5 năm trước.
Lần ngược lại tiền sử bệnh lý, ông N. từng thực hiện thủ thuật đặt sonde JJ tại một cơ sở y tế trong một đợt điều trị bệnh lí đường niệu. Thế nhưng sau khi xuất viện, vì cuộc sống mưu sinh và quan trọng nhất là cơ thể hoàn toàn khỏe mạnh, không hề đau đớn hay khó chịu, ông đã quên bẵng đi lịch tái khám và lời dặn rút ống của bác sĩ.
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hào, sự "im lặng" của chiếc ống nhỏ suốt nửa thập kỉ đã đánh lừa hoàn toàn cảm giác của người bệnh. Chỉ đến khi các lớp cặn khoáng trong nước tiểu tích tụ dày đặc theo năm tháng, bám chặt lấy bề mặt ống và gây khảm canxi hóa nặng nề, "quả bom chậm" ấy mới chính thức phát nổ. Dụng cụ này đã hình thành một viên sỏi lớn tại khúc nối bể thận – niệu quản phải, cùng nhiều sỏi nhỏ rải rác ở đài và bể thận.
“Đây là một minh chứng điển hình cho thấy tâm lí chủ quan nguy hiểm của người bệnh sau điều trị. Rất nhiều bệnh nhân có thói quen tai hại là chỉ tuân thủ lịch hẹn khi còn đau đớn. Một khi các triệu chứng lâm sàng biến mất, họ lập tức lầm tưởng bệnh đã khỏi hoàn toàn mà bỏ qua các bước theo dõi, rút dụng cụ định kì vô cùng quan trọng phía sau, đẩy bản thân vào những tình huống nguy kịch không đáng có”, bác sĩ Hào nói.
Hành trình hai lần đại phẫu kịch tính giải cứu quả thận
Hậu quả của sự lãng quên kéo dài 5 năm đã đặt sức khỏe và tính mạng của ông N. vào tình thế nguy cấp. Do tình trạng sỏi phức tạp và sonde JJ đã tồn tại quá lâu, người bệnh phải trải qua 2 lần phẫu thuật cách nhau một khoảng thời gian để bảo đảm an toàn tối đa.
Ở chặng đầu tiên, ê kíp phẫu thuật tiến hành mổ mở để xử lí tận gốc viên sỏi lớn nằm tại khúc nối bể thận – niệu quản phải, đồng thời rút bỏ chiếc sonde JJ đã bám đầy canxi sau 5 năm "lưu trú" bất đắc dĩ. Sau can thiệp này, người bệnh tiếp tục được đặt lại một sonde JJ mới nhằm bảo vệ đường niệu và phải tuân thủ lịch hẹn tái khám ngặt nghèo.
Hai tháng sau, khi tình trạng ứ nước đã thuyên giảm và dòng chảy nước tiểu được tái lập ổn định, ông N. bước vào cuộc phẫu thuật thứ hai. Lần này, ê-kíp thực hiện phương pháp nội soi tán sỏi niệu quản ngược dòng bằng laser.
“Đây là phương pháp ít xâm lấn, giúp dọn dẹp triệt để các mảnh sỏi còn sót lại, giúp người bệnh hồi phục nhanh chóng và có thể xuất viện sớm. Sau can thiệp thứ hai, chiếc sonde JJ mới chỉ được lưu lại trong vòng 3 ngày trước khi rút hẳn. Kết quả tái khám sau đó mang lại niềm vui lớn cho cả gia đình khi chức năng thận và tình trạng ứ nước đã cải thiện rõ rệt", bác sĩ Hào chia sẻ.
Theo các chuyên gia y tế, khi người bệnh để sonde JJ quá thời hạn cho phép, các chất khoáng có sẵn trong nước tiểu sẽ liên tục lắng đọng và bám dần lên bề mặt nhựa của ống. Lâu dần, tình trạng này gây ra hiện tượng vôi hóa dạng khảm, biến chiếc ống mềm mại ban đầu thành một cấu trúc cứng chắc như đá, bị bao quanh và dính chặt bởi sỏi. Điều này không chỉ gây tắc nghẽn nặng nề đường dẫn niệu mà còn thúc đẩy tình trạng ứ nước, tàn phá nghiêm trọng chức năng thận.
Qua trường hợp trên, bác sĩ Hào khuyến cáo những người từng đặt sonde JJ cần ghi nhớ chính xác lịch tái khám, thời điểm rút hoặc thay sonde, dù cơ thể hoàn toàn không có triệu chứng bất thường. Người bệnh và gia đình nên lưu lại giấy hẹn, ghi chú lịch tái khám hoặc đặt nhắc lịch trên điện thoại. Một thao tác rất nhỏ có thể giúp tránh được những biến chứng và các cuộc can thiệp phức tạp về sau.
Người có biểu hiện tiểu buốt, tiểu máu, đau vùng hông lưng, hoặc từng đặt sonde JJ nhưng không nhớ rõ đã được rút hay chưa, nên đến cơ sở y tế để kiểm tra. Phát hiện và xử trí sớm vẫn là cách tốt nhất để hạn chế những biến chứng không đáng có.
Chiếc sonde JJ tuy nhỏ bé, nhưng câu chuyện đằng sau nó là bài học xương máu rằng sự cẩn trọng chưa bao giờ là thừa trong hành trình gìn giữ sức khỏe.
.png)
