Đường Cộng Hòa ngày đầu đảo chiều: Xe thoáng hơn, người dân vẫn dò lối

Làn đảo chiều Cộng Hòa giảm áp lực giờ cao điểm

Sáng 15/5, TP.HCM chính thức vận hành phương án tổ chức giao thông mới trên đường Cộng Hòa, tuyến trục nhiều năm qua được xem là một trong những “điểm nóng” ùn tắc ở khu vực cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất.

Điểm đáng chú ý của phương án này là việc tổ chức làn đảo chiều linh hoạt theo khung giờ, thay vì giữ cách chia làn cố định như trước. Theo ghi nhận trong giờ cao điểm sáng đầu tiên, dòng xe trên trục Trường Chinh – Cộng Hòa – Út Tịch đông nhưng di chuyển đều, không xảy ra ùn ứ kéo dài như thường thấy.

Theo phương án của Sở Xây dựng TP.HCM, đoạn đường Cộng Hòa áp dụng tổ chức giao thông linh hoạt có chiều dài khoảng 1,6km, từ khu vực đường C12 đến Út Tịch. Hai làn giữa được điều chỉnh theo hướng lưu thông có nhu cầu lớn hơn trong từng thời điểm. Vào giờ cao điểm sáng, hướng từ Trường Chinh vào trung tâm được tăng lên 4 làn; chiều ngược lại còn 2 làn. Đến giờ cao điểm chiều, phương án sẽ đảo ngược để ưu tiên dòng xe từ trung tâm ra hướng Trường Chinh, ngã tư An Sương.

Cách tổ chức này còn được gọi là mô hình “4/2 – 2/4”, nhằm tận dụng tốt hơn mặt đường hiện hữu trong bối cảnh chưa thể mở rộng hạ tầng ngay lập tức. Đây là lần đầu TP.HCM áp dụng mô hình phân làn đảo chiều linh hoạt trên một tuyến giao thông lớn. Trước ngày vận hành, hệ thống dải phân cách thép, barie di động, biển báo, bảng LED hướng dẫn làn đường đã được lắp đặt để hỗ trợ người đi đường nhận biết hướng lưu thông.

Ghi nhận tại một số nút giao như Tân Kỳ Tân Quý, Ấp Bắc, đường 18E, C12 cho thấy lực lượng cảnh sát giao thông và lực lượng hỗ trợ có mặt từ sớm để phân luồng, nhắc nhở người dân đi đúng làn. So với tình trạng thường xuyên chen chúc, xe máy leo lên vỉa hè hoặc dồn cục bộ vào giờ cao điểm, sáng đầu tiên áp dụng phương án mới được đánh giá có chuyển biến tích cực. Nhiều phương tiện đi hướng vào trung tâm và sân bay có thêm không gian lưu thông, nhất là trên phần làn giữa vừa được tổ chức lại.

Ông Lê Đức Anh, Phó trưởng phòng thuộc Sở Xây dựng TP.HCM, cho biết sau một tháng triển khai, sở sẽ phối hợp các đơn vị liên quan đánh giá hiệu quả, bổ sung giải pháp bảo đảm an toàn giao thông và xem xét khả năng nhân rộng tại các tuyến đường có tính chất tương tự.

Tuy vậy, làn đảo chiều không phải “cây đũa thần” có thể giải quyết ngay toàn bộ áp lực giao thông trên trục Cộng Hòa. Tuyến đường này vẫn gánh lượng phương tiện rất lớn, kết nối khu vực Tây Bắc, sân bay Tân Sơn Nhất và trung tâm thành phố. Vì vậy, hiệu quả của phương án mới cần được nhìn nhận trong cả quá trình vận hành, đặc biệt ở các khung giờ chiều, khi dòng xe từ nội đô đổ về hướng Trường Chinh và An Sương tăng cao.

TP.HCM cần thêm hướng dẫn cho người dân

Dù giao thông thông thoáng hơn trong buổi sáng đầu tiên, không ít người dân vẫn bối rối khi đi qua khu vực có phân làn mới. Một số tài xế giảm tốc để quan sát biển báo, có người đi nhầm hướng phải quay đầu hoặc chờ lực lượng chức năng hướng dẫn. Tình trạng này không bất ngờ, bởi thói quen lưu thông trên đường Cộng Hòa đã tồn tại nhiều năm, trong khi mô hình làn đảo chiều đòi hỏi người đi đường phải quan sát kỹ bảng LED, biển báo, dải phân cách và khung giờ áp dụng.

Anh Trần Kiên ngụ phường Bảy Hiền, cho biết thời gian di chuyển trong sáng đầu tiên triển khai làn đảo chiều đã giảm đáng kể. Tuy nhiên, theo anh, người dân cần vài ngày để quen với cách tổ chức mới, nhất là những người ít đi qua tuyến này hoặc chưa kịp cập nhật thông tin phân luồng.

Bên cạnh hiệu quả giảm ùn tắc, vấn đề người đi bộ và người làm việc dọc tuyến cũng được đặt ra. Chị Hồng Vân, làm việc gần khu vực Cộng Hòa, cho biết việc băng qua đường hiện bất tiện hơn do dòng xe di chuyển liên tục và cách phân luồng mới khiến chị phải đi vòng xa hơn. Một trường hợp tương tự, chị Thu Anh, chia sẻ nếu đi đúng theo hướng phân luồng, chị phải di chuyển thêm gần 1,3km để sang phía đối diện.

Điều này cho thấy khi tổ chức lại giao thông, thành phố không chỉ tính đến tốc độ lưu thông của ô tô, xe máy, mà còn phải chú ý đến nhu cầu tiếp cận của người đi bộ, người làm việc trong các tòa nhà, hộ kinh doanh và cư dân sống hai bên đường. Một tuyến đường thông thoáng hơn cho dòng xe chính nhưng gây khó khăn cho người sang đường, quay đầu hoặc tiếp cận điểm đến cũng có thể tạo ra những bất tiện mới nếu thiếu giải pháp bổ sung.

Theo Trung tâm Quản lý hạ tầng giao thông đường bộ, việc tổ chức giao thông linh hoạt xuất phát từ thực tế lưu lượng xe giữa hai hướng trên đường Cộng Hòa chênh lệch lớn theo từng thời điểm. Trong nhiều năm, mặt đường rộng nhưng cách phân chia cố định khiến khả năng khai thác chưa đạt hiệu quả tối đa. Phương án mới được xây dựng theo hướng ưu tiên thêm làn cho chiều có nhu cầu lớn, kết hợp biển báo điện tử, dải phân cách cố định và dải phân cách di động để giảm xung đột.

Từ góc nhìn chuyên môn, đây là giải pháp quản lý giao thông theo nhu cầu thực tế, phù hợp với các tuyến có lưu lượng mất cân đối giữa hai chiều vào sáng và chiều. Tuy nhiên, muốn vận hành ổn định, hệ thống báo hiệu phải rõ, dễ hiểu, dễ nhìn từ xa; thời gian chuyển đổi làn phải được kiểm soát chặt; lực lượng hướng dẫn cần duy trì trong giai đoạn đầu. Quan trọng hơn, người dân phải được thông tin liên tục qua bảng điện tử, bản đồ số, ứng dụng giao thông và truyền thông đại chúng để tránh tâm lý “vừa đi vừa đoán”.

Một tháng đầu vận hành sẽ là thời gian quan trọng để TP.HCM đo đếm hiệu quả thực tế: tốc độ lưu thông có cải thiện bền vững hay không, điểm ùn ứ có chuyển sang nút giao khác hay không, người đi bộ và cư dân hai bên đường có bị ảnh hưởng quá lớn hay không. Nếu các dữ liệu này được theo dõi sát, làn đảo chiều Cộng Hòa có thể trở thành mô hình tham khảo cho nhiều trục đường đô thị khác.

Ngày đầu tiên trên đường Cộng Hòa vì thế mang lại hai tín hiệu cùng lúc: giao thông có thể thông thoáng hơn nếu hạ tầng hiện hữu được tổ chức linh hoạt; nhưng mọi thay đổi trong đô thị đông đúc đều cần thời gian để người dân thích nghi. Với tuyến đường vốn là “điểm nóng” ở cửa ngõ sân bay Tân Sơn Nhất, điều người dân chờ đợi không chỉ là một buổi sáng bớt kẹt xe, mà là một phương án đủ an toàn, dễ đi và ổn định trong nhiều ngày tới.