Fed cứng rắn có ảnh hưởng gì tới thị trường tài sản mã hóa và giới đầu tư Việt Nam?
Thông điệp cứng rắn hơn về lạm phát của Chủ tịch Fed Kevin Warsh tại hội nghị Jackson Hole làm gia tăng khả năng lãi suất Mỹ sẽ được duy trì ở mức cao lâu hơn dự kiến và điều đó có tác động tới thị trường tài sản mã hóa.
Phát biểu tại Jackson Hole ngày 28/8, Chủ tịch Fed Kevin Warsh đưa ra những tín hiệu cứng rắn hơn về nguy cơ lạm phát, dù ông không trực tiếp xác nhận Fed sẽ nâng lãi suất tại cuộc họp chính sách giữa tháng 9. Tuy nhiên, những thông điệp liên quan đến lạm phát và chính sách tiền tệ cho thấy ngân hàng trung ương Mỹ vẫn chưa sẵn sàng nới lỏng nếu áp lực giá chưa được kiểm soát một cách bền vững.
.jpg)
Lãi suất cao lâu hơn sẽ kích hoạt tâm lí phòng thủ của giới đầu tư tài sản mã hóa
Đối với thị trường tài chính toàn cầu, lãi suất Mỹ không chỉ là một biến số của nền kinh tế Mỹ. Đây còn là yếu tố định hướng chi phí vốn, tỉ giá và khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư trên toàn thế giới.
Theo Thạc sĩ Phạm Nhật Huy, chuyên gia tài chính tại SSI trao đổi riêng với tạp chí Một Thế Giới, nếu Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn dự kiến, tâm lí phòng thủ sẽ lên ngôi và dòng tiền tại Việt Nam có thể chuyển từ trạng thái “tấn công” - tìm kiếm lợi nhuận cao và chấp nhận rủi ro - sang “phòng thủ”, ưu tiên bảo toàn vốn. “Dòng tiền tại Việt Nam sẽ chuyển từ trạng thái tấn công sang phòng thủ”, ông Huy nhận định.
Trong kịch bản này, vàng vật chất có thể tiếp tục thu hút dòng tiền mạnh. Tâm lí lo ngại lạm phát và nguy cơ mất giá của tiền pháp định khiến vàng trở thành tài sản được ưu tiên, ngay cả khi giá vàng trong nước có mức chênh lệch đáng kể so với thị trường quốc tế.
Không chỉ vàng, tiền gửi và trái phiếu cũng có thể hưởng lợi khi nhà đầu tư tìm kiếm những kênh có mức độ biến động thấp hơn. Nếu mặt bằng lãi suất tín dụng được duy trì hoặc tăng nhẹ, các sản phẩm thu nhập cố định có thể trở nên hấp dẫn hơn tương đối so với những tài sản có độ rủi ro cao.
Điều này đặc biệt quan trọng đối với tài sản mã hóa, vốn thường được xem là một trong những nhóm tài sản nhạy cảm nhất với thay đổi của thanh khoản toàn cầu. Khi lãi suất tăng hoặc duy trì ở mức cao, chi phí cơ hội của việc nắm giữ tài sản không tạo ra dòng tiền trở nên lớn hơn. Nhà đầu tư vì thế có xu hướng giảm tỉ trọng những tài sản biến động mạnh, nhất là khi kì vọng về lợi nhuận không đủ bù đắp rủi ro.
Bitcoin và altcoin, đặc biệt là những đồng tiền mang tính đầu cơ cao như memecoin, có thể chịu áp lực mạnh nhất. Tuy nhiên, theo ông Huy, dòng tiền trong thị trường mã hóa không nhất thiết biến mất hoàn toàn.
Từ Bitcoin sang stablecoin: Dòng tiền không rời crypto mà đổi “chỗ trú”
Một trong những thay đổi đáng chú ý có thể diễn ra khi Fed duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt là dòng tiền không nhất thiết rời khỏi hệ sinh thái crypto, mà chuyển từ tài sản biến động mạnh sang những tài sản có tính ổn định cao hơn.
Theo Thạc sĩ Phạm Nhật Huy, stablecoin có thể trở thành một dạng “nơi trú ẩn” trong chính thị trường mã hóa.“Dòng tiền trong thị trường mã hóa không biến mất hoàn toàn mà sẽ chuyển đổi trạng thái từ Bitcoin/Altcoin sang nắm giữ Stablecoin để trú ẩn và đầu cơ tỉ giá ‘ngầm’”, ông phân tích.
Điều này tạo ra một sự phân hóa đáng chú ý. Trong khi Bitcoin và altcoin rủi ro cao chịu áp lực bán, stablecoin có thể chứng kiến nhu cầu gia tăng khi nhà đầu tư muốn giữ thanh khoản trong hệ sinh thái blockchain mà không phải chịu toàn bộ biến động giá của các tài sản mã hóa.
Với nhà đầu tư, việc chuyển từ Bitcoin hoặc altcoin sang stablecoin còn có thể gắn với kì vọng về tỉ giá. Stablecoin neo theo USD cho phép nhà đầu tư duy trì trạng thái tiếp xúc với đồng bạc xanh trong hệ sinh thái tài sản số.
Ở cấp độ rộng hơn, diễn biến này cho thấy thị trường tài sản mã hóa không phải một khối đồng nhất. Khi điều kiện tiền tệ thay đổi, dòng tiền có thể luân chuyển giữa Bitcoin, altcoin, stablecoin và các sản phẩm tài chính phi tập trung thay vì đơn giản là “vào” hoặc “ra” khỏi crypto.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa stablecoin miễn nhiễm với rủi ro. Nhà đầu tư vẫn phải đối mặt với rủi ro phát hành, dự trữ, thanh khoản, pháp lí và khả năng duy trì cơ chế neo giá.
Trong khi đó, nếu tâm lí phòng thủ trở thành xu hướng chủ đạo, các memecoin và token có tính đầu cơ cao có thể là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nhất. Khi thanh khoản suy giảm, những tài sản dựa nhiều vào tâm lí thị trường và dòng tiền đầu cơ thường mất thanh khoản nhanh hơn.
Vì thế, tác động của chính sách Fed đến nhà đầu tư Việt Nam có thể không chỉ thể hiện ở việc Bitcoin tăng hay giảm, mà còn nằm ở cách dòng tiền tái phân bổ giữa các lớp tài sản.
Fed giảm lãi suất, “van thanh khoản” có thể mở trở lại
Chiều ngược lại sẽ tạo ra một bức tranh hoàn toàn khác. Nếu các dữ liệu kinh tế Mỹ bắt đầu cho thấy tăng trưởng chậm lại, thị trường lao động hạ nhiệt và áp lực lạm phát giảm đủ để Fed tự tin cắt giảm lãi suất, điều kiện thanh khoản toàn cầu có thể thay đổi nhanh chóng.
Theo Thạc sĩ Phạm Nhật Huy, khi Fed giảm lãi suất, “van thanh khoản” toàn cầu sẽ mở ra và dòng tiền giá rẻ có xu hướng quay trở lại các tài sản rủi ro. “Thị trường Việt Nam với dân số trẻ và quy mô giao dịch lớn sẽ hưởng lợi theo cấp số nhân”, ông nhận định.
Nhóm đầu tiên có thể hưởng lợi là tài sản thực được mã hóa (RWA). RWA cho phép đưa các tài sản hoặc quyền lợi kinh tế gắn với tài sản thực, chẳng hạn trái phiếu hay bất động sản, lên blockchain. Khi lãi suất giảm và khẩu vị rủi ro tăng, nhu cầu tìm kiếm các tài sản có lợi suất bền vững có thể tăng lên.
Theo ông Huy, đây có thể trở thành động lực tăng trưởng cốt lõi, bởi RWA mở ra khả năng kết nối dòng vốn crypto với nền kinh tế thực. Khác với một chu kì đầu cơ thuần túy vào token, RWA có tiềm năng tạo ra cầu dựa trên giá trị kinh tế của tài sản cơ sở. Nếu được xây dựng trên nền tảng pháp lí và cơ chế bảo vệ nhà đầu tư phù hợp, đây có thể là một trong những hướng phát triển đáng chú ý của thị trường tài sản mã hóa Việt Nam.
DeFi và các startup Web3 cũng có thể phản ứng mạnh khi lãi suất ngân hàng giảm. Trong môi trường lợi suất truyền thống thấp hơn, một bộ phận nhà đầu tư có thể tìm đến các giao thức tài chính phi tập trung để tìm kiếm mức sinh lời cao hơn. Đồng thời, dòng vốn đầu tư mạo hiểm có thể trở lại mạnh hơn, tạo điều kiện cho các startup công nghệ Việt Nam tiếp cận nguồn vốn để phát triển sản phẩm blockchain, tài chính số và các ứng dụng Web3.
Tuy nhiên, lợi suất cao luôn đi kèm rủi ro cao. DeFi có thể đối mặt với các nguy cơ như lỗi hợp đồng thông minh, tấn công mạng, mất thanh khoản hoặc mô hình kinh doanh không bền vững. Vì vậy, một chu kì tiền rẻ không đồng nghĩa mọi dự án Web3 đều có triển vọng.
Một lĩnh vực khác được ông Huy đánh giá có khả năng hưởng lợi là hạ tầng thanh toán và kiều hối. Khi dòng tiền rẻ quay trở lại và hoạt động on-chain gia tăng, các giải pháp thanh toán xuyên biên giới với chi phí thấp có thể được thúc đẩy. Với một nền kinh tế có lượng giao dịch quốc tế và nhu cầu kiều hối đáng kể, blockchain và tài sản mã hóa có thể đóng vai trò nhất định trong việc giảm chi phí và thời gian chuyển tiền.
Dẫu vậy, tác động từ Fed không phải yếu tố duy nhất quyết định hướng đi của thị trường Việt Nam. Dòng tiền toàn cầu chỉ tạo ra điều kiện bên ngoài như quy mô tăng trưởng thực tế còn phụ thuộc vào pháp lí, chất lượng dự án, hạ tầng thị trường và khả năng kiểm soát rủi ro.
Bởi vậy, hai kịch bản chính sách tiền tệ của Mỹ có thể tạo ra hai trạng thái rất khác nhau. Fed giữ lãi suất cao lâu hơn đồng nghĩa với sự trở lại của tâm lí phòng thủ, trong đó vàng, tiền gửi, trái phiếu và stablecoin có thể được ưu tiên, còn Bitcoin, altcoin và đặc biệt memecoin chịu áp lực.
Ngược lại, nếu Fed bước vào chu kì giảm lãi suất, “van thanh khoản” mở trở lại có thể kích hoạt khẩu vị rủi ro, đưa dòng tiền đến RWA, DeFi, Web3 và hạ tầng thanh toán blockchain.
Với giới đầu tư Việt Nam, điều quan trọng vì thế không chỉ là Fed sẽ tăng hay giảm lãi suất ở cuộc họp tiếp theo. Câu hỏi lớn hơn là dòng tiền toàn cầu đang chuyển sang trạng thái phòng thủ hay chuẩn bị bước vào một chu kì tìm kiếm lợi suất mới. Việc nhận diện được sự chuyển dịch ấy có thể quan trọng không kém việc dự đoán chính xác một quyết định lãi suất.