Mỹ hợp tác với các công ty AI để phát hiện điểm yếu trong hạ tầng Trung Quốc

Động thái này là một phần trong nỗ lực tăng cường năng lực của Mỹ trong bất kỳ cuộc xung đột quân sự nào trong tương lai với Trung Quốc.

Bộ Quốc phòng Mỹ đã thảo luận với các công ty AI (trí tuệ nhân tạo) hàng đầu về việc hợp tác thực hiện các hoạt động trinh sát tự động với lưới điện, hệ thống tiện ích và các mạng lưới nhạy cảm của Trung Quốc, cũng như của các đối thủ khác, theo nguồn tin của trang FT am hiểu kế hoạch.

Mỹ đã sở hữu các vũ khí gián điệp mạng mạnh mẽ, nhưng đang tìm cách triển khai các công cụ mới dựa trên AI để xác định các lỗ hổng phần mềm trong hệ thống của đối thủ. Từ đó, Mỹ có thể khai thác chúng nhằm tăng khả năng xâm nhập và làm suy yếu các hệ thống đó trong trường hợp xảy ra xung đột.

Theo các nguồn tin của FT, hệ thống được đề xuất sẽ sử dụng AI để xâm nhập các mạng máy tính, lập bản đồ các điểm yếu và tích hợp những mục tiêu tiềm năng vào kế hoạch tác chiến của quân đội Mỹ. Bộ Quốc phòng Mỹ từ chối bình luận.

OpenAI, Anthropic, Google và xAI đã được trao các hợp đồng trị giá khoảng 200 triệu USD để hợp tác với chính phủ Mỹ trong các ứng dụng quân sự, an ninh mạng và an ninh quốc gia. Song vẫn chưa rõ công ty nào sẽ tham gia sáng kiến tác chiến mạng mới này.

Một quan chức cấp cao của Mỹ hôm 26.2 cảnh báo rằng chính quyền Trump có thể hủy bỏ tất cả thỏa thuận hiện có với Anthropic nếu công ty khởi nghiệp AI này không đạt được thỏa thuận với Lầu Năm Góc.

Giải quyết vấn đề đòi hỏi quá nhiều nhân lực

Nỗ lực của Bộ Quốc phòng Mỹ phản ánh nhận thức ngày càng tăng tại Washington về tầm quan trọng của tác chiến mạng trong bất kỳ cuộc chiến nào với Trung Quốc, cũng như quan điểm rằng AI có thể giúp tạo lợi thế trong cuộc xung đột. Tuy nhiên, động thái này cũng diễn ra trong bối cảnh căng thẳng gia tăng giữa chính phủ Mỹ và một số công ty AI tiên tiến nhất về mức độ mà công nghệ của họ nên được sử dụng cho mục đích quân sự.

Dennis Wilder, cựu lãnh đạo bộ phận phân tích Trung Quốc tại Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), cho biết các công cụ tác chiến mạng dựa trên AI sẽ giúp giải quyết vấn đề đòi hỏi quá nhiều nhân lực để quét và xác định các cơ sở hạ tầng dễ bị tấn công.

“Điều này giống một tên trộm đi thử cửa từng căn nhà vào ban đêm cho đến khi tìm thấy một cánh cửa chưa khóa. Tấn công mạng với sự hỗ trợ của AI có thể làm tăng theo cấp số nhân số lượng ‘cánh cửa’ được thử, từ đó cho phép lập bản đồ mục tiêu nhanh hơn và chính xác hơn”, Dennis Wilder, hiện làm việc tại Đại học Georgetown (Mỹ), bình luận.

Các chuyên gia tác chiến mạng quân sự hiện đã thực hiện công việc xác định những mục tiêu dễ bị tấn công, nhưng công cụ AI mới được đề xuất sẽ thực hiện nhiệm vụ này nhanh hơn, trên quy mô lớn hơn và với ít sự tham gia của con người hơn.

“Họ đã xây dựng các chiến lược tấn công mạng để xâm nhập vào lưới điện. Bạn phải xây dựng cả tấn công và phòng thủ, không thể có cái này mà thiếu cái kia”, theo một trong những người quen thuộc với kế hoạch.

Một nguồn tin khác của FT cho biết các nhà máy điện gần trung tâm dữ liệu có thể bị nhắm mục tiêu để làm gián đoạn năng lực AI của đối phương.

“Đây là phản ứng trước những gì đang diễn ra tại Trung Quốc và việc thiếu các biện pháp kiểm soát ở đó. Chúng tôi cần quyền sử dụng linh hoạt và không thể bị hạn chế khi xung đột thực sự xảy ra”, một nguồn tin am hiểu lập trường của Bộ Quốc phòng Mỹ cho hay.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đang tìm cách tiếp cận các công nghệ AI tạo sinh mạnh mẽ cho cái mà ông gọi là “mục đích sử dụng hợp pháp”. Tuy nhiên, các công ty AI hàng đầu vẫn do dự trong việc trao cho Bộ Quốc phòng Mỹ quyền kiểm soát không giới hạn với công nghệ này.

Anthropic đã tìm cách ngăn việc sử dụng mô hình Claude của họ trong vũ khí tự động gây chết người và muốn áp đặt những hạn chế với việc sử dụng AI cho giám sát hàng loạt trong nước.

Pete Hegseth nói với Dario Amodei (Giám đốc điều hành Anthropic) hôm 24.2 rằng công ty này có thể bị coi là một rủi ro chuỗi cung ứng hoặc công nghệ của họ có thể bị chính phủ Mỹ tiếp quản nếu không đồng ý với các điều khoản trước thời hạn hôm 27.2.

Claude hiện là mô hình AI duy nhất được sử dụng trong các hoạt động mật của Bộ Quốc phòng Mỹ, nhưng nhân viên tại các công ty AI khác, gồm cả OpenAI và Google, đã bày tỏ những lo ngại tương tự Anthropic, theo nhiều nguồn tin am hiểu vấn đề.

OpenAI, Google và xAI đã đồng ý cho phép Bộ Quốc phòng Mỹ sử dụng các mô hình AI của họ cho mọi mục đích hợp pháp trong các hệ thống quân sự không mật. Tuần này, xAI cũng đồng ý cho phép các mô hình Grok của mình được sử dụng trong các môi trường mật.

Hôm 26.2, Anthropic tuyên bố sẽ không cho phép công nghệ của mình được sử dụng để giám sát người Mỹ trên quy mô lớn hoặc vận hành các loại vũ khí hoạt động mà không có sự giám sát của con người.

Dario Amodei nói Anthropic không thể cho phép Bộ Quốc phòng Mỹ sử dụng các mô hình AI của mình trong tất cả trường hợp sử dụng hợp pháp mà không có bất kỳ hạn chế nào, đồng thời khẳng định những lời đe dọa của cơ quan này không làm thay đổi lập trường của công ty.

Anthropic đã tham gia vào các cuộc đàm phán căng thẳng với Bộ Quốc phòng Mỹ những tuần gần đây và các cuộc thảo luận đó vẫn đang tiếp diễn.

“Bộ Quốc phòng có quyền lựa chọn các nhà thầu phù hợp nhất với tầm nhìn của họ, nhưng xét đến giá trị đáng kể mà công nghệ của Anthropic mang lại cho lực lượng vũ trang của chúng ta, chúng tôi hy vọng họ sẽ xem xét lại”, Dario Amodei tuyên bố.

“Anthropic rất mong muốn tiếp tục phục vụ Bộ Quốc phòng và các binh sĩ của chúng ta, với hai biện pháp bảo vệ mà chúng tôi đã yêu cầu. Nếu Bộ quyết định chấm dứt hợp tác với Anthropic, chúng tôi sẽ hỗ trợ để đảm bảo quá trình chuyển đổi sang nhà cung cấp khác diễn ra suôn sẻ, tránh làm gián đoạn các kế hoạch quân sự, hoạt động tác chiến hoặc các nhiệm vụ quan trọng khác”, ông nhấn mạnh.

Nhiều nhân viên OpenAI và Google cảnh báo công ty của họ không nên bàn giao AI cho Bộ Quốc phòng Mỹ nếu không có các biện pháp bảo vệ thích hợp.

Ngày càng có nhiều nhân viên hiện tại và cựu nhân viên OpenAI lẫn Google đã ký một bản kiến nghị chung phản đối việc sử dụng các công cụ AI của hai công ty này cho hoạt động giám sát hàng loạt và các loại vũ khí có thể giết người mà không có sự giám sát của con người.

Bản kiến nghị trực tuyến có tiêu đề Chúng ta sẽ không bị chia rẽ, kêu gọi các nhân viên hiện tại và cựu nhân viên của OpenAI lẫn Google phản đối những gì họ cho là hướng triển khai AI nguy hiểm. Những người ký tên phải được xác minh và có thể chọn ẩn danh.

Tính đến ngày 27.2, hơn 220 nhân viên từ Google và OpenAI đã ký vào bản kiến nghị, gồm 176 người từ gã khổng lồ tìm kiếm Mỹ và 47 người từ công ty khởi nghiệp AI đứng sau ChatGPT.

Google có khoảng 187.000 nhân viên trên toàn cầu tính đến giữa năm 2025. Trong khi đó, OpenAI có số lượng nhân viên lên tới hàng nghìn người.