Nhật tung chip nhớ thế hệ 10, cạnh tranh với Hàn Quốc và Trung Quốc
Nhà sản xuất chip nhớ Kioxia Holdings của Nhật Bản vừa bắt đầu xuất xưởng thế hệ NAND Flash thứ 10 với tốc độ xử lí và hiệu suất năng lượng vượt trội, hướng đến nhu cầu bùng nổ của các trung tâm dữ liệu AI.
Tuy nhiên, khi khoảng cách công nghệ với các đối thủ Hàn Quốc thu hẹp và các doanh nghiệp Trung Quốc tăng tốc, Kioxia đang đứng trước bài toán vừa duy trì vị thế công nghệ, vừa mở rộng quy mô để cạnh tranh trên thị trường chip nhớ toàn cầu.
Thế hệ chip nhớ mới tăng tốc cho kỉ nguyên AI
Kioxia Holdings vừa thông báo đã bắt đầu xuất xưởng các lô mẫu của thế hệ chip nhớ NAND Flash thứ 10 tại nhà máy ở thành phố Kitakami, phía đông bắc Nhật Bản. Thông tin được công bố trong lễ khánh thành tòa nhà sản xuất thứ hai của tổ hợp này, đánh dấu bước đi quan trọng trong chiến lược mở rộng năng lực sản xuất chip nhớ phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo Chủ tịch Kioxia Hiroo Ota, nhu cầu đối với các sản phẩm liên quan đến AI đang tăng trưởng với tốc độ rất mạnh và sẽ tiếp tục là động lực lớn nhất của ngành bán dẫn trong nhiều năm tới. "Chúng tôi sẽ đáp ứng sự tăng trưởng của thị trường", ông Ota khẳng định.
Dòng NAND Flash thế hệ mới được thiết kế chủ yếu cho lưu trữ dữ liệu dài hạn tại các trung tâm dữ liệu AI, nơi cần xử lí khối lượng thông tin khổng lồ với tốc độ cao nhưng vẫn đảm bảo tiêu thụ điện năng thấp.
So với thế hệ trước, sản phẩm mới đạt tốc độ truyền dữ liệu lên tới 4,8 gigabit/giây, nhanh hơn hơn 30%. Mật độ lưu trữ cũng được cải thiện khoảng 60%, trong khi mức tiêu thụ điện trong quá trình đọc dữ liệu giảm khoảng 30%.
Những cải tiến này được thực hiện nhờ công nghệ liên kết hai tấm wafer (wafer bonding) trong quá trình sản xuất NAND Flash. Phương pháp này cho phép kết hợp riêng phần lưu trữ và phần xử lí trước khi ghép lại thành một khối hoàn chỉnh, giúp tăng hiệu suất hoạt động mà không cần mở rộng đáng kể kích thước chip.
Theo kế hoạch, Kioxia sẽ tiếp tục gửi các lô mẫu cho khách hàng trong thời gian tới trước khi bước vào sản xuất hàng loạt từ năm 2027.
Đáng chú ý, nhiều khách hàng lớn trong lĩnh vực AI, trong đó có Nvidia, đang có nhu cầu rất cao đối với các dòng chip nhớ hiệu năng cao của Kioxia nhằm phục vụ việc huấn luyện và vận hành các mô hình AI ngày càng phức tạp.
Sự bùng nổ của AI tạo sinh đã khiến nhu cầu về bộ nhớ lưu trữ tốc độ cao tăng mạnh trong hai năm qua. Không chỉ các bộ xử lí AI, hệ thống lưu trữ dữ liệu cũng trở thành thành phần quyết định hiệu năng của các trung tâm dữ liệu quy mô lớn.
Khoảng cách công nghệ thu hẹp, cuộc cạnh tranh ngày càng khốc liệt
Mặc dù vẫn giữ được lợi thế công nghệ, Kioxia đang phải đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ các nhà sản xuất Hàn Quốc và Trung Quốc.
Theo tài liệu của chính Kioxia, các đối thủ như Samsung Electronics dự kiến sẽ giới thiệu dòng NAND Flash đạt tốc độ 4,8 gigabit/giây vào khoảng giữa năm 2027. Điều đó đồng nghĩa doanh nghiệp Nhật Bản hiện chỉ còn duy trì khoảng cách công nghệ khoảng một năm.
Con số này thấp hơn đáng kể so với thời điểm cuối năm 2023, khi Kioxia ra mắt thế hệ NAND trước đó và tạo được lợi thế khoảng hai năm so với các đối thủ.
Để duy trì ưu thế, Kioxia cho biết hãng tập trung vào những yếu tố khác ngoài tốc độ như hiệu suất tiêu thụ điện, giá thành cạnh tranh và khả năng tối ưu quy trình sản xuất. Công ty cũng nhận định nhiều đối thủ vẫn gặp khó khăn trong việc nâng cao tỉ lệ sản phẩm đạt chuẩn khi sản xuất các dòng chip tiên tiến.
Tuy nhiên, ưu thế công nghệ chưa giúp Kioxia cải thiện đáng kể vị thế trên thị trường. Theo công ty nghiên cứu TrendForce của Đài Loan (Trung Quốc), trong quý I/2026, Kioxia đứng thứ ba trên thị trường NAND Flash toàn cầu với 13,9% thị phần. Trong khi đó, Samsung Electronics dẫn đầu với 31,6%, còn SK Hynix nắm giữ 17,6%.
Ông Akira Minamikawa, chuyên gia của hãng nghiên cứu Omdia (Mỹ), nhận định năng lực công nghệ của Kioxia vẫn rất mạnh nhưng quy mô doanh nghiệp và sức mạnh tài chính chưa thể so sánh với các đối thủ lớn.
Theo ông, nếu muốn mở rộng thị phần trong bối cảnh nhu cầu AI tăng nhanh, Kioxia sẽ phải đầu tư mạnh mẽ hơn vào năng lực sản xuất để theo kịp tốc độ phát triển của thị trường.
Trong khi đó, Chủ tịch Hiroo Ota nhiều lần khẳng định mục tiêu của công ty không phải chạy đua thị phần bằng mọi giá mà ưu tiên duy trì biên lợi nhuận bền vững.
Dẫu vậy, môi trường cạnh tranh đang thay đổi nhanh chóng khi các doanh nghiệp Trung Quốc như Yangtze Memory Technologies (YMTC) và ChangXin Memory Technologies (CXMT) liên tục mở rộng năng lực sản xuất cũng như cải thiện trình độ công nghệ.
Một số chuyên gia dự báo chip nhớ do Trung Quốc sản xuất có thể sớm được sử dụng rộng rãi hơn trên các mẫu iPhone của Apple, mở ra cơ hội lớn cho các nhà sản xuất nước này trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trước áp lực đó, Kioxia vẫn tỏ ra thận trọng về kế hoạch mở rộng công suất. Khi được hỏi về các khoản đầu tư tiếp theo nhằm đáp ứng nhu cầu AI đang tăng mạnh, ông Ota không tiết lộ chi tiết nhưng cho biết công ty đã bắt đầu các bước chuẩn bị.
Trong bối cảnh AI đang làm thay đổi toàn bộ ngành bán dẫn, cuộc cạnh tranh trên thị trường chip nhớ không còn chỉ xoay quanh việc ai sản xuất được con chip nhanh hơn, mà còn phụ thuộc vào khả năng mở rộng quy mô, tối ưu chi phí và đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn từ các trung tâm dữ liệu toàn cầu.
Với thế hệ NAND Flash mới, Kioxia kì vọng tiếp tục khẳng định năng lực công nghệ của Nhật Bản, nhưng để duy trì lợi thế trước những đối thủ đang tăng tốc, hãng sẽ cần nhiều hơn một bước tiến về kỹ thuật.
