Nvidia muốn thống lĩnh thế giới robot: Trung Quốc đóng vai trò then chốt trong AI vật lý
Mảng kinh doanh AI vật lý đang tăng trưởng, trong khi các công ty Trung Quốc vẫn phụ thuộc vào chip và phần mềm của Mỹ, đặc biệt là Nvidia.
Nvidia không chỉ cung cấp chip dùng để huấn luyện mô hình, mà còn đang đặt cược lớn vào AI vật lý, tức AI cho các vật thể trong thế giới thực như robot, ô tô và máy bay không người lái (drone). Trung Quốc đang nổi lên như một khách hàng quan trọng với Nvidia.
Nvidia đặt cược vào AI vật lý để mở rộng từ trung tâm dữ liệu sang robot
Mảng AI vật lý hiện mang về cho Nvidia khoảng 10 tỉ USD doanh thu mỗi năm. Con số này vẫn chỉ là một phần nhỏ so với tổng doanh thu của Nvidia, đạt 303 tỉ USD trong bốn quý kết thúc vào tháng 7. Tuy nhiên, Giám đốc điều hành Jensen Huang của Nvidia cho rằng mảng AI vật lý sẽ tăng trưởng gấp 10 lần trong thập kỉ tới.
“Nếu tôi có thể tạo ra video về ngón tay chuyển động và bàn tay nhấc chiếc cốc, tại sao tôi không thể khiến robot làm điều tương tự?”, Jensen Huang nhớ lại suy nghĩ của mình khi phát biểu trên sân khấu tại thành phố San Francisco (Mỹ) hồi tháng 7.
Nvidia kết hợp các chip chuyên dụng cho AI vật lý với những công cụ phần mềm mà nhà phát triển robot và robotaxi sử dụng, qua đó khuyến khích khách hàng gắn bó với cả hệ sinh thái sản phẩm của mình. Gã khổng lồ chip Mỹ đã phát hành các mô hình AI trọng số mở như GR00T và Cosmos, cho phép các nhà phát triển robot tự do tải xuống và chỉnh sửa.
“AI vật lý mang lại cho Nvidia con đường mở rộng từ các trung tâm dữ liệu sang nền kinh tế vật chất lớn hơn nhiều, gồm phương tiện, nhà máy, kho hàng và robot”, Michael Frank, Giám đốc điều hành công ty khởi nghiệp tình báo Radiant Intel, nhận định.

Jensen Huang còn đưa các con của mình vào hỗ trợ mảng kinh doanh này. Con gái ông, Madison Huang, là giám đốc cấp cao phụ trách marketing sản phẩm tại Nvidia và phụ trách marketing cho mảng AI vật lý của công ty. Con trai của Jensen Huang là Spencer Huang giữ vị trí giám đốc quản lí sản phẩm.
Ngày 18/8, Madison Huang đến thăm LG Data Factory, cơ sở dữ liệu phục vụ phát triển robot của LG Electronics, ở thủ đô Seoul sau khi công ty Hàn Quốc này công bố kế hoạch phát triển robot hình người sử dụng mô hình của Nvidia.
Hôm 19/8, Madison Huang tham quan Hội nghị Robot Thế giới 2026 ở Bắc Kinh (thủ đô Trung Quốc), thu hút sự chú ý của nhiều người, tương tự cách cha cô thường gây chú ý trong các chuyến công tác tại châu Á. Cô xem các robot trình diễn những cú đá bay và ghé thăm gian hàng của các công ty Trung Quốc đang sử dụng công nghệ Nvidia.
Trung Quốc đóng vai trò then chốt trong lộ trình phát triển AI vật lý của Nvidia
Mỹ đã cấm Nvidia bán những chip AI mạnh nhất cho Trung Quốc, nhưng hoạt động thương mại vẫn được duy trì với các chip dành cho robot và ô tô.
Trung Quốc là thị trường robot công nghiệp lớn nhất thế giới. Theo hãng nghiên cứu Smart Analytics Global (Mỹ), tổng số robot hình người được xuất xưởng trên toàn cầu trong nửa đầu năm 2026 tăng 272% so với cùng kì năm ngoái, lên khoảng 19.100. Các công ty Trung Quốc chiếm hơn 97% số robot hình người được xuất xưởng trên toàn cầu giai đoạn này, trong khi khách hàng Trung Quốc chiếm hơn 85% nhu cầu.
Đà tăng trưởng này ngày càng được thúc đẩy bởi tự động hóa nhà máy và các doanh nghiệp logistics. Trong nửa đầu 2026, robot hình người được sử dụng cho các mục đích công nghiệp và thương mại chiếm hơn 70% lượng xuất xưởng, tăng mạnh so với khoảng 50% cùng kì năm trước. Điều này cho thấy robot hình người đang dần chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang được sử dụng thực tế với quy mô ngày càng lớn.
Smart Analytics Global dự báo số robot hình người được xuất xưởng trên toàn cầu trong cả năm 2026 sẽ tiến gần mốc 60.000, gần gấp 3 lần so với 2025. Công ty này nhận định rằng sự hỗ trợ mạnh mẽ từ chính phủ, nguồn vốn dồi dào và hệ sinh thái sản xuất đa dạng của Trung Quốc đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi, giúp các nhà cung cấp robot tiến từ giai đoạn chế tạo nguyên mẫu sang triển khai thương mại ở quy mô lớn hơn.
.jpg)
“Trung Quốc đóng vai trò then chốt trong lộ trình phát triển AI vật lý của Nvidia”, Brady Wang, nhà phân tích tại hãng nghiên cứu thị trường Counterpoint Research, cho biết. Theo ông, các công ty Trung Quốc có thế mạnh về sản xuất và thương mại hóa công nghệ mới, thế nên hợp tác với họ “mang lại nhiều trường hợp ứng dụng thực tế” cho Nvidia.
Trung Quốc đang triển khai nỗ lực quy mô quốc gia nhằm phát triển chip AI có khả năng cạnh tranh với Nvidia. Tuy nhiên, những người trong ngành cho biết các nhà sản xuất robot Trung Quốc hiện vẫn phụ thuộc vào chip và công cụ phần mềm của Nvidia để huấn luyện và vận hành máy móc.
Tại các phòng thí nghiệm ở Mỹ và Trung Quốc, Nvidia cũng sử dụng robot hình người của nhiều nhà cung cấp khác nhau, gồm cả công ty Trung Quốc như Unitree, Agibot và Fourier, để thu thập dữ liệu và tiến hành các thí nghiệm, theo nguồn tin của tờ WSJ.
Theo các trang tuyển dụng của Nvidia và những người nắm rõ hoạt động tuyển dụng, công ty Mỹ đang tăng cường nhân sự cho các nhóm robot và xe tự hành tại Trung Quốc. Các bài nghiên cứu do Nvidia công bố cũng cho thấy sự đóng góp của các nhà nghiên cứu làm việc tại Trung Quốc, trong đó có các thực tập sinh đang học tại các trường đại học địa phương.
Những người am hiểu vấn đề tiết lộ một số nhà sản xuất robot Trung Quốc như Unitree đã sử dụng những chip Thor mới nhất của Nvidia.
Đại diện Nvidia cho biết: “Công ty hợp tác với các công ty trên toàn thế giới phù hợp với luật pháp Mỹ”.
Nvidia dùng chiến lược chip và phần mềm để xây dựng hệ sinh thái robot
Gần hai thập kỷ trước, Nvidia phát hành CUDA (Compute Unified Device Architecture), nền tảng cho phép người dùng viết mã trực tiếp cho chip của hãng.
CUDA là nền tảng phần mềm và mô hình lập trình song song, cho phép lập trình viên tận dụng sức mạnh xử lí của GPU (bộ xử lí đồ họa) Nvidia để tăng tốc các tác vụ tính toán nặng như AI, học máy, mô phỏng khoa học, dựng hình và xử lí dữ liệu lớn. Ban đầu, GPU được thiết kế chủ yếu để xử lí đồ họa. Nhờ CUDA, một chương trình có thể chia nhỏ công việc thành hàng nghìn tác vụ và xử lí chúng đồng thời trên nhiều lõi của GPU, giúp tăng tốc độ tính toán lên rất nhiều so với CPU truyền thống.
CUDA cũng cung cấp các thư viện, công cụ phát triển và giao diện lập trình để các nhà phát triển dễ dàng xây dựng phần mềm chạy trên GPU của Nvidia. Tuy nhiên, phần mềm viết bằng CUDA thường chỉ chạy tối ưu trên GPU Nvidia, khiến nhiều ứng dụng AI và tính toán hiệu năng cao phụ thuộc vào hệ sinh thái phần cứng của hãng này. Đây là một trong những yếu tố quan trọng giúp Nvidia duy trì vị thế thống trị trong lĩnh vực hạ tầng AI.
Bằng cách kết hợp phần cứng với phần mềm, Nvidia đã tạo ra sự gắn kết mạnh mẽ với khách hàng và phát triển thành công ty có vốn hóa 5.240 tỉ USD.
Giờ đây, Nvidia đang áp dụng chính chiến lược đó để thu hút các nhà phát triển robot.
Đại diện Nvidia cho biết công ty cung cấp các mô hình trọng số mở và tài liệu mã nguồn mở “vì AI vật lý sẽ được xây dựng bởi hệ sinh thái rộng lớn chứ không phải một công ty duy nhất”.
Hồi tháng 7, Jensen Huang nói Nvidia đã xác định xe tự lái như ứng dụng robot đầu tiên có quy mô thị trường đủ lớn và mang lại giá trị kinh tế thực sự. Khách hàng của Nvidia trong lĩnh vực này có Waymo (đơn vị robotaxi của Alphabet) cùng Tesla và các công ty ô tô, robotaxi Trung Quốc.
Danh mục sản phẩm dành cho các nhà phát triển của Nvidia bao gồm những máy tính chuyên dụng để lập trình và vận hành thiết bị. Mẫu máy tính mới nhất, có giá ở phân khúc phổ thông và mang tên Jetson Orin Nano 2, được phát hành ngày 25/8.
Các đối thủ của Nvidia trong lĩnh vực chip và công cụ phần mềm cho AI vật lý gồm Intel và Qualcomm. Một số doanh nghiệp Trung Quốc cũng đang thử nghiệm sản phẩm của các nhà cung cấp trong nước như Huawei, Black Sesame và Horizon Robotics, trong bối cảnh lo ngại Mỹ có thể mở rộng các hạn chế xuất khẩu.
“Việc sử dụng các giải pháp thay thế do Trung Quốc tự phát triển chưa phải là ưu tiên hàng đầu vào lúc này, nhưng tôi hình dung rằng viễn cảnh đó rồi sẽ đến khi công nghệ này trở nên nhạy cảm”, theo Harry Qin - cựu nhà nghiên cứu tại Horizon Robotics và đồng sáng lập một startup sử dụng chip cùng phần mềm Nvidia để phát triển hệ thống robot.