Nếu Bitcoin duy trì đà tăng trong 2 năm tới, dòng vốn nhà đầu tư Việt sẽ chảy đâu?
Nếu Bitcoin thực sự bước vào một chu kì tăng kéo dài đến năm 2028 như CEO Volmex Labs là Cole Kennelly dự báo, câu hỏi không chỉ nằm ở việc đồng tiền số này có thể đạt mức giá nào, mà còn là dòng vốn của nhà đầu tư Việt Nam sẽ phản ứng ra sao.
Theo Thạc sĩ Phạm Nhật Huy (chuyên gia tài chính từ SSI) trao đổi riêng với Tạp chí Một Thế Giới, kịch bản đáng chú ý không phải một cuộc dịch chuyển ồ ạt từ chứng khoán, vàng hay bất động sản sang Bitcoin, mà là tài sản số có thể chiếm tỉ trọng lớn hơn trong phần vốn đầu tư linh hoạt, chấp nhận rủi ro cao.
Bitcoin có thể hút phần vốn linh hoạt của nhà đầu tư
Sau những dự báo cho rằng Bitcoin có thể hướng tới mốc 500.000 USD vào năm 2028, một vấn đề khác bắt đầu được đặt ra: nếu một chu kì tăng giá kéo dài thực sự hình thành, nhà đầu tư Việt Nam sẽ phân bổ lại tài sản như thế nào?
Ông Phạm Nhật Huy cho rằng không nên hình dung thị trường theo một chiều đơn giản, tức nhà đầu tư bán chứng khoán, vàng hoặc bất động sản để chuyển toàn bộ tiền sang Bitcoin.
“Tôi không cho rằng dòng tiền sẽ dịch chuyển theo một chiều đơn giản từ chứng khoán, vàng và bất động sản sang Bitcoin. Khả năng cao hơn là tỉ trọng tài sản số tăng ở phần vốn đầu tư linh hoạt và có mức chấp nhận rủi ro cao”, ông Huy nhận định.
Điều này có nghĩa Bitcoin, trong một chu kì tăng kéo dài, có thể cạnh tranh trực tiếp với những khoản tiền vốn được nhà đầu tư dành cho các cơ hội có mức sinh lời kì vọng cao, thay vì thay thế toàn bộ danh mục tài sản.
Theo ông Huy, trong giai đoạn đầu của một chu kì tăng, Bitcoin thường có lợi thế vì đây là tài sản có quy mô, thanh khoản và mức độ nhận diện lớn nhất trong thị trường tiền mã hóa. Khi xu hướng tiếp diễn, lợi nhuận chưa thực hiện của nhà đầu tư tăng lên, một phần dòng tiền có thể bắt đầu tìm kiếm mức sinh lời cao hơn ở các altcoin vốn hóa lớn, sau đó lan sang những nhóm tài sản rủi ro hơn.
Đây chính là cơ chế thường được gọi là sự luân chuyển dòng tiền trong thị trường tiền mã hóa. Tuy nhiên, ông Huy lưu ý đây không phải quy luật bắt buộc.
Nếu động lực tăng giá Bitcoin lần này chủ yếu đến từ dòng vốn tổ chức hoặc các sản phẩm đầu tư gắn trực tiếp với Bitcoin, dòng tiền hoàn toàn có thể tiếp tục tập trung ở đồng tiền này thay vì lan rộng sang altcoin.
Nói cách khác, một Bitcoin tăng giá không đồng nghĩa toàn bộ thị trường tiền số sẽ cùng tăng, cũng như không nhất thiết kéo theo một cuộc tháo chạy khỏi các tài sản truyền thống.
Chứng khoán, vàng và bất động sản vẫn có những vai trò khác Bitcoin
Điểm quan trọng trong kịch bản Bitcoin tăng mạnh là mỗi loại tài sản có một chức năng khác nhau trong danh mục. Với chứng khoán, ông Huy cho rằng Bitcoin có thể cạnh tranh với phần vốn mang tính đầu cơ, nhưng khó thay thế toàn bộ vai trò của cổ phiếu. Khác với Bitcoin, cổ phiếu gắn với hoạt động của doanh nghiệp, khả năng tạo lợi nhuận, cổ tức và định giá dựa trên dòng tiền trong tương lai.
Điều này khiến việc so sánh hai loại tài sản chỉ dựa trên mức tăng giá có thể dẫn đến một cách nhìn thiếu đầy đủ. Nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu không chỉ đặt cược vào biến động giá, mà còn sở hữu một phần quyền lợi kinh tế đối với doanh nghiệp.
Với vàng, mối quan hệ thậm chí không nhất thiết là cạnh tranh trực tiếp. Theo ông Huy, Bitcoin và vàng có thể cùng được mua khi nhà đầu tư lo ngại về tiền pháp định, nợ công hoặc những bất ổn địa chính trị.
“Vàng và Bitcoin không nhất thiết đối nghịch. Nếu cùng được mua vì lo ngại tiền pháp định, nợ công hoặc bất ổn địa chính trị, cả hai có thể tăng đồng thời. Vàng vẫn có lịch sử lâu hơn và biến động thường thấp hơn”, ông nói.
Đây là điểm đáng chú ý khi đánh giá Bitcoin như một tài sản thay thế. Bitcoin thường được mô tả như một dạng tài sản mã hóa khan hiếm, nhưng lịch sử giao dịch còn tương đối ngắn so với vàng. Do đó, hành vi của hai loại tài sản trong những giai đoạn căng thẳng tài chính hoặc lạm phát có thể không giống nhau.
Bất động sản lại có một đặc điểm hoàn toàn khác. Nhà đất có giá trị sử dụng, có thể tạo thu nhập từ cho thuê và trong nhiều trường hợp có thể được sử dụng làm tài sản thế chấp. Trong khi đó, thanh khoản của bất động sản thấp hơn đáng kể và chi phí giao dịch cao.
Vì vậy, theo ông Huy, rất khó xảy ra chuyện nhà đầu tư bán bất động sản trên diện rộng chỉ để chạy theo một nhịp tăng ngắn hạn của Bitcoin. Tuy nhiên, dòng tiền mới dành cho bất động sản có thể chịu sức ép cạnh tranh nếu lợi nhuận kì vọng của Bitcoin trở nên hấp dẫn.
Điều này có thể đặc biệt đáng chú ý đối với nhóm nhà đầu tư trẻ hoặc những người có nguồn vốn nhỏ hơn, bởi họ thường khó tham gia thị trường bất động sản với tỉ trọng lớn nhưng có thể tiếp cận các tài sản tài chính hoặc tài sản số với số vốn thấp hơn.
.jpg)
Bitcoin tăng mạnh không đồng nghĩa danh mục được đa dạng hóa tốt hơn
Một trong những điểm ông Huy đặc biệt lưu ý là không nên mặc định Bitcoin luôn giúp danh mục đầu tư đa dạng hóa. Trong giai đoạn Bitcoin còn được xem là một tài sản tương đối tách biệt khỏi thị trường tài chính truyền thống, việc bổ sung Bitcoin vào danh mục có thể được kì vọng giúp giảm sự phụ thuộc vào biến động của cổ phiếu. Tuy nhiên, mối quan hệ này đã thay đổi đáng kể.
Nghiên cứu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho thấy mức độ tương quan giữa Bitcoin và cổ phiếu Mỹ tăng rõ rệt trong giai đoạn 2020-2021. Hệ số tương quan giữa biến động giá Bitcoin và S&P 500, vốn gần như không đáng kể trong giai đoạn 2017-2019, đã tăng lên 0,36 trong giai đoạn 2020-2021. IMF khi đó nhận định Bitcoin có xu hướng vận động giống một tài sản rủi ro hơn, qua đó làm giảm lợi ích đa dạng hóa mà nhà đầu tư từng kì vọng.
Đáng chú ý hơn, hiện tượng này không chỉ xuất hiện tại Mỹ. IMF từng ghi nhận tương quan giữa Bitcoin và thị trường chứng khoán tại các nền kinh tế châu Á cũng tăng đáng kể từ năm 2020, trong đó có Việt Nam, Ấn Độ và Thái Lan. Điều này cho thấy dòng tiền của nhà đầu tư cá nhân và tổ chức đang khiến các thị trường tài sản kết nối với nhau chặt chẽ hơn.
Vì vậy, nếu Bitcoin bước vào một chu kì tăng mới, việc một nhà đầu tư mua Bitcoin không nhất thiết đồng nghĩa họ đang sở hữu một tài sản hoàn toàn độc lập với chứng khoán. Khi tâm lí thị trường chuyển sang trạng thái “ưa rủi ro”, nhiều tài sản có thể cùng tăng; ngược lại, khi khẩu vị rủi ro suy giảm, chúng cũng có thể cùng chịu áp lực bán.
Nhìn về năm 2030, ông Huy cho rằng kịch bản hợp lí hơn là Bitcoin chiếm tỉ trọng lớn hơn trong nhóm tài sản thay thế của một bộ phận nhà đầu tư Việt Nam, thay vì hoàn toàn thay thế chứng khoán, vàng hoặc bất động sản.
Nếu dự báo Bitcoin đạt 500.000 USD vào năm 2028 trở thành hiện thực, tác động đáng kể nhất có thể không phải là việc các tài sản truyền thống bị “rút ruột” để chuyển sang tiền số, mà là cách nhà đầu tư phân chia phần vốn dành cho các cơ hội có mức rủi ro cao sẽ thay đổi.
Khi đó, Bitcoin có thể từ một tài sản bên lề trở thành một thành phần quen thuộc hơn trong danh mục của một bộ phận nhà đầu tư. Nhưng chính sự trưởng thành của thị trường cũng khiến ranh giới giữa tài sản số và tài sản truyền thống ngày càng mờ đi. Dòng tiền có thể luân chuyển nhanh hơn giữa các thị trường, trong khi khả năng đa dạng hóa không còn đơn giản chỉ là sở hữu càng nhiều loại tài sản càng tốt.
Với nhà đầu tư Việt Nam, câu chuyện Bitcoin vì thế có thể không phải là lựa chọn giữa “Bitcoin hay chứng khoán”, “Bitcoin hay vàng” hoặc “Bitcoin hay bất động sản”, mà là Bitcoin sẽ chiếm vị trí nào trong tổng thể danh mục khi tài sản số ngày càng trở thành một phần của thị trường tài chính rộng lớn hơn.