CEO Solana: Trung Quốc sẽ tìm cách mở lại hoạt động tiền mã hóa
Sau gần một thập niên siết chặt tiền số, Trung Quốc có thể vẫn tìm ra một mô hình để cho phép hoạt động tiền mã hóa quay trở lại, nhưng dưới sự quản lí nghiêm ngặt.
“Cuối cùng, Trung Quốc sẽ tìm ra cách để quản lí tiền mã hóa”, Joseph Chee, CEO của Solana Company, nói trong một cuộc phỏng vấn bên lề Korea Blockchain Week.
Trung Quốc có thể mở cửa lại với tiền mã hóa?
Nhận định này đáng chú ý bởi Trung Quốc từng là một trong những trung tâm lớn nhất thế giới về giao dịch và khai thác Bitcoin. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã chuyển sang lập trường cứng rắn từ năm 2017, khi cấm hoạt động huy động vốn thông qua các đợt phát hành token mới và yêu cầu các sàn giao dịch tiền số trong nước đóng cửa.
Đến năm 2021, chiến dịch kiểm soát được mở rộng đáng kể. Nhà chức trách tuyên bố các giao dịch tiền điện tử là bất hợp pháp, đồng thời hạn chế hoạt động khai thác tiền số. Những động thái này khiến phần lớn hoạt động tiền mã hóa công khai rời khỏi Trung Quốc đại lục và chuyển sang các trung tâm pháp lí khác.
Tuy nhiên, theo Chee, việc siết chặt không đồng nghĩa Trung Quốc đã mất đi sự quan tâm đối với công nghệ blockchain và tài sản số. Các nhà đầu tư, giới học thuật và nhà phát triển Trung Quốc vẫn theo dõi lĩnh vực này.
Vấn đề nằm ở cách thức quản lí. Theo Chee, Trung Quốc vẫn đặc biệt quan ngại về đầu cơ và các vụ lừa đảo liên quan đến tiền số. Vì vậy, nếu một ngày hoạt động tiền mã hóa được mở rộng trở lại, khả năng cao Bắc Kinh sẽ không quay về mô hình thị trường tự do như trước đây. Thay vào đó, hoạt động giao dịch, nền tảng cung cấp dịch vụ và dòng vốn có thể được đặt dưới một hệ thống giám sát chặt chẽ.
“Điều đó sẽ mất nhiều thời gian hơn dự kiến, nhưng nó sẽ xảy ra”, Chee nói. Đây cũng là lí do ông cho rằng quá trình thay đổi chính sách của Trung Quốc có thể diễn ra từng bước, thay vì thông qua một quyết định mở cửa toàn diện.
Hong Kong trở thành phòng thí nghiệm cho cách tiếp cận của Trung Quốc
Nếu Trung Quốc đại lục vẫn duy trì các hạn chế nghiêm ngặt, Hong Kong đang đóng vai trò hoàn toàn khác.
Năm 2023, Hong Kong triển khai cơ chế cấp phép cho các nền tảng giao dịch tài sản số, cho phép những đơn vị được phê duyệt cung cấp dịch vụ cho nhà đầu tư cá nhân. Thành phố này vì vậy trở thành một trong những thị trường đáng chú ý tại châu Á trong việc xây dựng khung pháp lí chính thức cho tiền số.
Với Chee, Hong Kong nhiều khả năng tiếp tục là nơi Trung Quốc quan sát và thử nghiệm cách quản lí tiền mã hóa. “Hong Kong có lẽ vẫn là địa điểm tốt nhất ở châu Á, cởi mở nhất”, ông nhận xét.
Điều này tạo ra một mô hình khá đặc biệt. Một mặt, Hong Kong cho phép các doanh nghiệp tiền số hoạt động trong khuôn khổ được cấp phép. Mặt khác, sự không chắc chắn về định hướng dài hạn của Bắc Kinh vẫn có thể khiến doanh nghiệp và nhà đầu tư thận trọng khi đưa ra các quyết định lớn.
Dù vậy, chính khoảng cách giữa Hong Kong và Trung Quốc đại lục có thể tạo điều kiện để nhà chức trách quan sát cách một thị trường tiền mã hóa được quản lí trong thực tế.
Hong Kong có thể cho thấy liệu một hệ thống cấp phép, giám sát giao dịch và kiểm soát rủi ro có thể dung hòa giữa nhu cầu đổi mới tài chính với những lo ngại về đầu cơ, gian lận và dòng vốn hay không.
South Korea cũng là một trường hợp mà Trung Quốc có thể tham khảo, theo Chee. Hàn Quốc cho phép hoạt động giao dịch tiền số phổ biến đối với nhà đầu tư cá nhân, nhưng đồng thời duy trì kiểm soát vốn và giám sát chặt các sàn giao dịch trong nước. “Mô hình này không hoàn hảo, nhưng tốt hơn Trung Quốc rất nhiều”, Chee nói.
Điểm đáng chú ý là cả Hong Kong và Hàn Quốc đều cho thấy một lựa chọn nằm giữa hai cực: Hoặc cấm gần như toàn bộ hoạt động tiền mã hóa, hoặc để thị trường vận hành hoàn toàn tự do. Nhà chức trách có thể cho phép tài sản số tồn tại, nhưng đặt chúng trong một khuôn khổ pháp lí cụ thể. Nếu Trung Quốc đại lục thay đổi chính sách trong tương lai, đây có thể là một trong những hướng đi được quan sát.
Cuộc đua pháp lí và tương lai của Solana
Trong khi chờ đợi những thay đổi tại Trung Quốc, Chee cho rằng Mỹ đang tiến nhanh hơn trong việc xây dựng luật lệ cho lĩnh vực tiền số, dù quá trình lập pháp tại Washington vẫn gặp trở ngại.
Về dài hạn, ông vẫn lạc quan về triển vọng của thị trường tài sản số. Một trong những yếu tố mà Chee theo dõi là cách các nhà đầu tư nhìn nhận đồng USD và trái phiếu chính phủ Mỹ trong bối cảnh những tranh luận về sức khỏe tài khóa của Washington ngày càng được chú ý.
Theo ông, giá tài sản không chỉ phụ thuộc vào lượng thanh khoản trong hệ thống mà còn phụ thuộc vào niềm tin. “Giá tài sản là một hàm của thanh khoản, và sau đó là một hàm của niềm tin”, Chee nói, đồng thời cho rằng uy tín của đồng USD và trái phiếu Kho bạc Mỹ đang bị đặt câu hỏi.
Trong cách nhìn này, vàng và các tài sản mã hóa có thể hưởng lợi nếu một bộ phận nhà đầu tư muốn đa dạng hóa khỏi các tài sản truyền thống gắn với hệ thống tài chính Mỹ. Tuy nhiên, đây là một xu hướng dài hạn và không đồng nghĩa tiền số sẽ tự động thay thế các tài sản truyền thống.
Chee đặc biệt đặt kì vọng vào Solana, blockchain mà Solana Company đang tập trung tích lũy thông qua mô hình kho bạc tài sản số. Công ty này được thành lập với sự hợp tác của Pantera và Summer Capital.
Theo Chee, quy mô người dùng của mạng lưới Solana có thể đạt 1 tỉ người dùng hoạt động hàng tháng trong vòng 5 năm tới. “Một khi đạt đến một quy mô nhất định, bạn sẽ thu hút thêm nhiều người dùng hơn nữa”, ông nói. “Trong vòng 5 năm, chúng ta có thể đạt 1 tỉ”.
Con số này là một mục tiêu đầy tham vọng, phản ánh kì vọng của lãnh đạo Solana Company về khả năng mở rộng của blockchain. Để đạt được quy mô đó, Solana không chỉ cần thêm người dùng tiền số hiện hữu mà còn phải thu hút những nhóm người chưa từng sử dụng tài sản số.
Đây cũng chính là bài toán lớn hơn của ngành tiền mã hóa. Tương lai của blockchain không chỉ phụ thuộc vào giá Bitcoin, Ethereum hay Solana, mà còn phụ thuộc vào việc các chính phủ sẽ xây dựng luật chơi như thế nào.
Trường hợp Trung Quốc cho thấy một thị trường có thể chuyển từ vị thế trung tâm toàn cầu sang kiểm soát rất chặt chỉ trong vài năm. Nhưng nhận định của Chee cho thấy ông không cho rằng câu chuyện đã kết thúc.
Thay vì quay lại mô hình cũ, Trung Quốc có thể tìm kiếm một mô hình mới. Đó là cho phép công nghệ và một phần hoạt động tài sản mã hóa phát triển, nhưng đặt chúng dưới sự giám sát của nhà nước. Hong Kong, với khung cấp phép đã được triển khai, có thể tiếp tục là một trong những nơi quan trọng để mô hình đó được kiểm nghiệm.
Với thị trường tiền mã hóa châu Á, câu hỏi vì thế không chỉ là quốc gia nào mở cửa hay đóng cửa. Quan trọng hơn là mỗi chính phủ sẽ xác định ranh giới ở đâu giữa đổi mới tài chính, bảo vệ nhà đầu tư và kiểm soát dòng vốn.