Thời sự

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị Việt Nam và EU đưa khoa học - công nghệ thành ‘mũi nhọn’ hợp tác chiến lược

Minh Trí • 23/10/2026 12:48

Ngày 22/10 (giờ địa phương), tại Brussels, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị hai bên đưa khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi năng lượng thành những mũi nhọn hợp tác chiến lược, trong chuyến thăm chính thức Liên minh châu Âu (EU) đầu tiên.

Đề nghị này nối tiếp các nội dung về trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ lượng tử và công nghệ sinh học mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã thống nhất với Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen ít ngày trước đó.

Từ phòng thí nghiệm lượng tử ở Copenhagen

Chiều 19/10, cùng Nhà vua Đan Mạch Frederik X, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm Viện Nghiên cứu Niels Bohr thuộc Đại học Copenhagen, nơi ông xem Phòng thí nghiệm Điện toán lượng tử và Phòng thí nghiệm Chế tạo công nghệ lượng tử. Đây là đơn vị đi đầu của trường trong hợp tác khoa học với Việt Nam, tập trung vào kết nối nghiên cứu, trao đổi học thuật và đào tạo nhân lực chất lượng cao.

tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-tham-vien-nghien-cuu-niels-bohr-cua-dai-hoc-copenhagen-1.avif
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Nhà Vua Đan Mạch Frederik X thăm Viện nghiên cứu Niels Bohr, thuộc Đại học Copenhagen. Ảnh: TTXVN

Tại hội đàm ngày 20/10, hai nhà lãnh đạo nhất trí nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện và thúc đẩy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số thành động lực mới của hợp tác song phương. Phạm vi hợp tác bao gồm nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ về AI, lượng tử, công nghệ sinh học, y sinh và công nghệ số, cùng việc kết nối trường đại học, viện nghiên cứu, trung tâm đổi mới sáng tạo với doanh nghiệp hai nước.

Thủ tướng Frederiksen nhấn mạnh, Đan Mạch là nước thứ hai trong EU thiết lập quan hệ đối tác chiến lược toàn diện với Việt Nam.

Horizon Europe, Global Gateway và JETP

Trong cuộc gặp Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị hai bên phát huy các cơ hội hợp tác thông qua sáng kiến Cửa ngõ Toàn cầu (Global Gateway), Đối tác chuyển dịch năng lượng công bằng (JETP) và Chương trình khung về nghiên cứu và đổi mới sáng tạo Horizon Europe. Mục tiêu là đẩy nhanh các dự án ưu tiên về hạ tầng chiến lược, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo, qua đó nâng năng lực tự chủ, tự cường và sức chống chịu của hai nền kinh tế.

tbt-ctn-to-lam-hoi-dam-voi-chu-tich-hoi-dong-chau-au-eu.jpg
Thông tin tổng quan do AI tạo Nhận lời mời của Chủ tịch Hội đồng Châu Âu António Costa và Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân đã thăm chính thức Liên minh Châu Âu (EU) và Vương quốc Bỉ từ ngày 19 đến 24 tháng 10 năm 2026. Ảnh: TTXVN

Bà von der Leyen cho biết EU muốn hợp tác với Việt Nam về nguyên liệu thô thiết yếu, nhất là khai thác và chế biến bền vững, phát triển công nghệ và đa dạng hóa chuỗi cung ứng. Bà cũng nêu dư địa ở năng lượng hạt nhân và năng lượng tái tạo. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cảm ơn lời mời tham dự và phát biểu tại Diễn đàn Cửa ngõ toàn cầu lần thứ 3 vào tháng 6/2027.

Hai bên nhất trí tăng cường hợp tác về công nghệ và đổi mới sáng tạo, giáo dục và đào tạo, chuyển đổi xanh, cơ sở hạ tầng chiến lược, kinh tế tuần hoàn và kinh tế biển xanh, đồng thời phấn đấu phát triển hợp tác về nguyên liệu thô thiết yếu. Quan hệ Việt Nam - EU được nâng lên Đối tác chiến lược toàn diện từ tháng 1/2026.

Bán dẫn, AI và bài toán "kĩ sư Việt Nam"

Cùng ngày, tại tọa đàm cấp cao với lãnh đạo doanh nghiệp tiêu biểu châu Âu và Bỉ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề xuất ba hướng hợp tác. Hướng thứ hai gồm công nghệ cao, chuyển đổi số, AI, bán dẫn, y tế, dược phẩm, công nghệ sinh học và nông nghiệp công nghệ cao.

Theo ông, một dự án công nghệ tại Việt Nam không chỉ được đo bằng vốn đầu tư mà còn bằng số kỹ sư Việt Nam được đào tạo, số doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng và năng lực cạnh tranh mới được tạo ra.

Bà Roxana Mînzatu, Phó Chủ tịch Điều hành Ủy ban châu Âu, nêu tiềm năng hợp tác về năng lượng sạch, bán dẫn, AI, y tế, hiện đại hóa sản xuất và phát triển chuỗi cung ứng.

Trong 6 thỏa thuận được trao đổi tại tọa đàm, có thỏa thuận về giáo dục và đào tạo giữa Bộ Giáo dục và Đào tạo với EU và thỏa thuận giữa UBND thành phố Hà Nội, Quỹ Aquitara và Công ty Tài chính 512 về nghiên cứu, khảo sát và lập đề xuất đầu tư dự án khu công nghiệp sinh thái - công nghệ cao tại Khu công nghiệp Hạ Bằng. Tập đoàn Hóa chất Việt Nam cũng ký với Tập đoàn Air Liquide về hợp tác nâng cao hiệu quả năng lượng, an toàn công nghiệp và chuyển dịch năng lượng.

Chuyến thăm Đan Mạch, EU và Bỉ kéo dài đến ngày 24/10. Trước chuyến đi, Bộ Ngoại giao cho biết Việt Nam muốn tạo bước chuyển về hợp tác với Bỉ ở các lĩnh vực như khoa học - công nghệ, chip bán dẫn, năng lượng tái tạo và đổi mới sáng tạo.

Minh Trí