Nhà sản xuất phim Đỗ Hiếu: Ứng dụng AI làm phim nhưng tuyệt đối không lệ thuộc!
Dù AI giúp giải bài toán bối cảnh và kỹ xảo trong điện ảnh, nhà sản xuất phim Đỗ Hiếu cho rằng công nghệ chỉ dừng lại ở vai trò công cụ bổ trợ. Cái "lõi" nghệ thuật và cảm xúc nhân vật vẫn phải đến từ trải nghiệm thực tế của người làm nghề.
Tối ưu hóa sản xuất: Khi AI bước vào phim trường
Tại tọa đàm chuyên đề “Phim ngắn AI trên mạng xã hội: Cơn sốt công nghệ, bẫy thuật toán & chuẩn mực điện ảnh” do Tạp chí Một Thế Giới tổ chức ngày 3/11, đạo diễn, nhà sản xuất (NSX) Đỗ Hiếu, tác giả phim ngắn Bí mật sau giấc mơ (giải Ba cuộc thi Short Drama do Sony tổ chức), đã đưa ra những góc nhìn thực tế về sự giao thoa giữa công nghệ hiện đại và nghệ thuật thứ bảy.
Dưới góc nhìn của một nhà làm phim trẻ, NSX Đỗ Hiếu đánh giá công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang lại những bước tiến mang tính đột phá trong quy trình sản xuất điện ảnh.
Đáng chú ý nhất là khả năng hỗ trợ tái hiện các phân cảnh phức tạp, nguy hiểm hoặc có chi phí thực hiện đắt đỏ như cháy nổ, tai nạn, hay các bối cảnh đòi hỏi thủ tục cấp phép khắt khe như sòng bài, quán bar, karaoke và đường phố nước ngoài.

Thực tế sản xuất cho thấy, việc dựng lại các không gian này theo phương thức truyền thống tốn kém rất nhiều ngân sách và nhân lực. Nhờ ứng dụng AI, các nhà làm phim hiện có thể tái tạo bối cảnh ngay tại studio mà không nhất thiết phải phụ thuộc vào kĩ thuật phông xanh. Mô hình này đã được áp dụng thành công tại Singapore khi toàn bộ bối cảnh studio được chuyển đổi linh hoạt thành không gian nhà hàng sang trọng.
Dù giới chuyên môn vẫn có thể nhận diện các vết đốm hay sai số của kĩ xảo thuật toán, đại đa số khán giả đại chúng hiện nay đều cởi mở đón nhận. Điểm cộng lớn nhất của giải pháp này là giúp tối ưu hóa tiến độ bấm máy, cắt giảm chi phí di chuyển, đồng thời đảm bảo an toàn lao động cho toàn bộ ê-kíp.
Tuy mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt, việc lạm dụng bối cảnh ảo từ AI cũng bộc lộ những điểm nghẽn về mặt nghệ thuật.
Trong ngôn ngữ điện ảnh truyền thống, một không gian vật lý chân thực cùng hệ thống đạo cụ, trang phục thực tế đóng vai trò như chất xúc tác tâm lí quan trọng.
Chúng giúp diễn viên nuôi dưỡng cảm xúc, thẩm thấu không gian và hóa thân trọn vẹn vào nhân vật. Khi bối cảnh bị thu hẹp trong không gian số hóa, diễn viên dễ mất đi điểm tựa cảm xúc tự nhiên.
"AI chỉ có thể giúp giảm tải áp lực ở khâu tiền kỳ và dựng cảnh chứ chưa thể thay thế được con người cũng như tâm huyết của ê-kíp làm phim", NSX Đỗ Hiếu nhấn mạnh.
Điện ảnh không dừng lại ở sáng tạo nghệ thuật thuần túy mà còn là một ngành công nghiệp kinh doanh đòi hỏi hiệu quả đầu tư. Do đó, người làm phim buộc phải duy trì trạng thái cân bằng giữa tính thẩm mỹ và giá trị thương mại.
Trước sự bùng nổ của các công nghệ mới, các nhà làm phim trẻ cần chủ động xây dựng một "bộ lọc" tư duy riêng biệt. Việc liên tục cập nhật xu hướng phát triển của điện ảnh thế giới giúp ê-kíp tìm kiếm các phương án sản xuất tối ưu mà vẫn giữ vững chất lượng tác phẩm.
Bên cạnh đó, khía cạnh đạo đức nghề nghiệp và tính tuân thủ pháp lý là nguyên tắc sống còn. Các nhà sáng tạo cần vận hành trong đúng hành lang pháp luật, tuân thủ thuần phong mỹ tục và chuẩn mực đạo đức xã hội.
Ở tầm vĩ mô, hệ thống pháp luật Việt Nam hiện nay cũng đã hoàn thiện các quy định chặt chẽ nhằm định hướng, quản lí và điều chỉnh các hoạt động sáng tạo nội dung số cũng như ứng dụng công nghệ trong điện ảnh.
"Vốn sống" - Điểm tựa tạo nên bản sắc tác phẩm
Chia sẻ về những thách thức của thế hệ trẻ, đạo diễn - NSX Đỗ Hiếu cho rằng rào cản lớn nhất để tạo ra một tác phẩm điện ảnh xuất sắc chính là sự thiếu hụt về "vốn sống". Đây cũng là lí do vì sao các đạo diễn kỳ cựu tại Việt Nam thường duy trì phong độ bền bỉ và tạo ra những bộ phim có độ chín sâu sắc theo thời gian.
Vốn sống không đến từ màn hình máy tính hay các câu lệnh prompts của AI, mà là kết quả của quá trình dấn thân, bước ra thế giới bên ngoài, trải nghiệm thực tế và kết nối với những mảnh đời trong xã hội.
Chính nguồn vốn sống đong đầy đó mới là chất liệu thổi hồn vào từng thước phim, tạo nên nhịp điệu trên bàn dựng và hình thành nên cái "tôi" nghệ thuật độc bản của người làm nghề, điều mà chưa thuật toán nào có thể mô phỏng trọn vẹn.

Đứng trước làn sóng công nghệ hiện nay, thái độ tiếp cận cân bằng là yếu tố quyết định sự tồn tại của nhà làm phim. AI là xu thế phát triển tất yếu của nhân loại. Việc quay lưng hoặc đứng ngoài cuộc chơi sẽ đẩy người làm nghệ thuật vào thế bất lợi và nhanh chóng bị tụt hậu.
Làm phim đòi hỏi quá trình rèn luyện tính bằng hàng ngàn giờ tập luyện, tương tự như công việc của một phi công hay vận động viên chuyên nghiệp. Người làm nghề phải liên tục viết, sửa, tư duy và hoàn thiện kĩ năng qua từng dự án.
AI nên được định vị đúng nghĩa là một công cụ bổ trợ đắc lực: giúp tăng tốc độ trình bày ý tưởng, gợi mở các phương án thị giác hoặc tối ưu hóa quy trình kĩ thuật. Tuy nhiên, cái "lõi" của nghệ thuật, từ tư duy sáng tác, năng lực chỉ đạo diễn xuất, khả năng giao tiếp trên trường quay cho đến nhịp điệu cảm xúc của bộ phim, vẫn phải xuất phát từ trí tuệ và trái tim của con người.
"Đừng để mình bị bỏ lại phía sau, nhưng cũng đừng lạm dụng công nghệ; hãy làm chủ AI như một vũ khí bổ trợ để chinh chiến trên con đường sáng tạo", nhà sản xuất Đỗ Hiếu đúc kết.
.png)

.jpg)
