Đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà: Phim ngắn AI có nội dung gợi dục chiếm ưu thế trên MXH
Những bộ phim AI dài vài phút đang xuất hiện ngày càng nhiều trên mạng xã hội. Sản xuất nhanh, dễ bắt trend, không cần một đoàn phim đông người, nhiều sản phẩm thu hút lượng xem đáng kể. Nhưng theo quan sát của đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà, có một thực tế đáng chú ý. Đó là trong nhóm phim ngắn AI được xem nhiều tại Việt Nam, nội dung 'gợi dục' lại đang chiếm ưu thế.
Phim AI ngắn vài phút, đánh trúng thị hiếu số đông
Tại tọa đàm “Phim ngắn AI trên mạng xã hội: Cơn sốt công nghệ, bẫy thuật toán và chuẩn mực điện ảnh” do Tạp chí Một Thế Giới tổ chức chiều 3/11/2026, đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà đã chia sẻ góc nhìn của người làm nghề về làn sóng phim ngắn được sản xuất bằng trí tuệ nhân tạo.
Theo ông, phim do AI tạo ra, dù ngắn hay dài, về bản chất vẫn là phim. Điều cần bàn là người sản xuất muốn làm phim để làm gì. Có người làm phim phục vụ tuyên truyền, giáo dục; có người dùng phim để quảng bá sản phẩm, bán hàng; cũng có đạo diễn muốn gửi gắm một tư tưởng hay quan niệm riêng.
Tuy nhiên, khi phim ngắn AI xuất hiện dày đặc trên mạng xã hội, mục đích sản xuất đôi khi được thu hẹp vào một câu hỏi là làm thế nào để có nhiều người xem?
Ông Hà cho rằng các công cụ AI có thể hỗ trợ phân tích dữ liệu, thống kê và nhận diện thị hiếu. Với lượng thông tin rất lớn, nhà sản xuất có thể tìm ra những chủ đề dễ thu hút khán giả, từ đó tạo nội dung theo những công thức đã được kiểm chứng bằng lượt xem.
Từ việc quan sát các phim ngắn AI dài khoảng 1-5 phút, đặc biệt là những sản phẩm lồng tiếng Việt, đạo diễn Mạnh Hà nhận thấy nội dung gợi dục thường nằm trong nhóm có lượng xem lớn nhất tại Việt Nam.
“Nhóm thứ hai là những câu chuyện có sẵn ở Việt Nam, sau đó được biến đổi theo hướng trào phúng, mỉa mai hoặc phản biện tiêu cực”, ông Hà chia sẻ.
Đây là nhận xét từ quan sát cá nhân của đạo diễn, không phải kết quả của một cuộc khảo sát toàn bộ phim AI trên mạng xã hội. Dù vậy, nó đặt ra một vấn đề đáng suy nghĩ: khi công nghệ giúp sản xuất nội dung dễ dàng hơn, những gì thu hút sự chú ý có đang lấn át những gì thực sự có giá trị?
Chạy theo trào lưu, sản xuất càng nhanh càng dễ câu view
Theo ông Hà, sức hút của những phim ngắn này đến từ khả năng giải trí và tốc độ bắt kịp xu hướng. Một trào lưu xuất hiện trên mạng xã hội có thể chỉ kéo dài một vài ngày, nhưng người trẻ tiếp nhận rất nhanh. Nhà sản xuất cũng nhanh chóng đưa những chủ đề đang được quan tâm vào phim.
AI khiến quá trình đó thuận tiện hơn. Không cần tổ chức một đoàn phim theo cách truyền thống, người làm nội dung vẫn có thể tạo ra nhân vật, bối cảnh, lời thoại và những đoạn phim ngắn để đăng tải. Khi một công thức nội dung thu hút người xem, việc tiếp tục sản xuất những sản phẩm tương tự cũng không quá khó.
Vòng xoáy ấy có thể khiến phim ngắn trở thành cuộc đua về tốc độ, ai bắt trend trước, ai tạo được tình huống gây tò mò hơn, ai giữ chân người xem lâu hơn. Còn câu chuyện có chiều sâu hay không, thông điệp có đáng để tiếp nhận hay không đôi khi bị đẩy xuống hàng thứ yếu.
Đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà thẳng thắn cho rằng, điều đáng tiếc là một bộ phận đông đảo khán giả lại yêu thích những thể loại nội dung như vậy.
Tuy nhiên, ông không xem lượt xem là thước đo quan trọng nhất trong công việc của mình. Với người làm phim chuyên nghiệp, điều đáng quan tâm hơn là chất lượng bộ phim và mục đích mà tác phẩm hướng đến.
Ông lấy ví dụ, phim truyền hình sản xuất cho VTV phải đáp ứng tiêu chí của từng kênh như VTV1, VTV2, VTV3. Đạo diễn phải hiểu yêu cầu của đơn vị phát sóng, đồng hành với nhà đầu tư để kể đúng câu chuyện mà bộ phim cần truyền tải.
Cũng có những bộ phim được làm ra để thể hiện quan điểm riêng của người đạo diễn. Tác phẩm có thể được đông đảo khán giả đón nhận, nhưng cũng có thể chỉ chạm đến một nhóm người xem nhất định. Với ông Hà, không thể chỉ nhìn vào số lượt xem để kết luận một bộ phim có giá trị hay không.
Đừng để thuật toán quyết định nội dung phim
Điều đáng lo trong làn sóng phim ngắn AI không chỉ nằm ở một vài nội dung gây sốc hay gợi dục. Vấn đề sâu hơn là cách thị hiếu đám đông có thể chi phối người sản xuất.
Khi dữ liệu cho thấy một dạng nội dung dễ thu hút người xem, nhà sản xuất có thể tiếp tục khai thác nó. Nếu mục tiêu duy nhất là lượt xem, những câu chuyện gây tò mò, kích thích cảm xúc mạnh sẽ có lợi thế hơn các tác phẩm cần đầu tư thời gian, công sức và tư duy sáng tạo.
Người làm phim khi ấy dễ trở thành người chạy theo thuật toán, thay vì chủ động lựa chọn câu chuyện và tiếng nói nghệ thuật của mình.
Đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà cho rằng đây là vấn đề cần được nhìn nhận nghiêm túc, bởi phim AI không chỉ là câu chuyện công nghệ. Nó còn liên quan đến trách nhiệm của người sản xuất, cơ quan quản lý và chính khán giả.
Ông mong muốn có những quy định, chế tài cụ thể hơn đối với hoạt động sản xuất, phát hành nội dung AI, bởi sức ảnh hưởng của loại hình này rất lớn và diễn ra hằng ngày. Ông cũng nhấn mạnh mỗi người xem cần có bộ lọc riêng, không nên mặc nhiên coi một video có nhiều lượt xem là nội dung đáng tiếp nhận.
Theo ông, cần đặt những câu hỏi cụ thể hơn, như hiện nay khán giả đang xem loại phim gì, xem để giải trí hay để tiếp nhận một câu chuyện có giá trị? Họ có đủ khả năng đánh giá, phản biện nội dung mà người làm phim đưa ra hay không?
"Một video có thể thu hút hàng nghìn, hàng triệu lượt xem nhờ một tình huống gây sốc. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc kích thích sự tò mò, nó khó có thể để lại điều gì đáng nhớ sau khi người xem lướt qua.
Với phim AI, công nghệ có thể giúp người sản xuất tìm ra công thức thu hút đám đông. Còn việc có tiếp tục chạy theo công thức ấy hay không vẫn là lựa chọn của con người", đạo diễn Nguyễn Mạnh Hà nhận định.
