Tin vũ khí hôm nay 22.1: Nga ra mắt robot phóng rocket nhiệt áp nguy hiểm ra chiến trường?

Nga ra mắt robot phóng rocket nhiệt áp nguy hiểm ra chiến trường?

Nga gần đây đã giới thiệu một hệ thống chiến đấu mặt đất không người lái mới mang tên Malvina-M, được trang bị các ray phóng lấy từ tổ hợp súng phun lửa hạng nặng TOS-1A Solntsepyok. Về ý tưởng, đây là một thử nghiệm nhằm kết hợp hỏa lực nhiệt áp mạnh với nền tảng robot điều khiển từ xa, qua đó giảm rủi ro cho kíp chiến đấu trong môi trường chiến trường ngày càng nguy hiểm.

Động lực chính phía sau Malvina-M xuất phát từ những hạn chế của Solntsepyok nguyên bản. Với tầm bắn chỉ khoảng 4,5 - 6km, hệ thống này buộc phải hoạt động tương đối gần tiền tuyến, khiến nó dễ bị phát hiện và tấn công, đặc biệt trong bối cảnh UAV FPV được sử dụng rộng rãi. Việc chuyển bệ phóng sang một khung gầm không người lái được xem là cách để hạn chế tổn thất nhân lực.

Theo thiết kế công bố, Malvina-M được kỳ vọng có thể tiếp cận mục tiêu một cách kín đáo, sau đó phóng rocket nhiệt áp 220mm để tấn công. Tuy nhiên, do mỗi quả rocket nặng hơn 200kg, hệ thống chỉ mang được hai đạn. Các ray phóng và thân xe được bọc kim loại nhằm bảo vệ trước luồng nhiệt và khí nóng sinh ra khi khai hỏa.

Dù ý tưởng mang tính sáng tạo, những hình ảnh và video được công bố cho thấy Malvina-M gặp nhiều vấn đề trong thực tế. Điểm đáng chú ý nhất là độ ổn định khi bắn. Không giống Solntsepyok đặt trên khung gầm xe tăng nặng hàng chục tấn, Malvina-M sử dụng một nền tảng robot nhẹ hơn nhiều. Khi khai hỏa, phương tiện bị giật lùi mạnh và xoay lệch, ngay cả khi có chân chống ổn định. Điều này ảnh hưởng trực tiếp tới độ chính xác, đặc biệt khi bắn liên tiếp.

Khả năng ngắm bắn cũng là một dấu hỏi lớn. Không có thông tin rõ ràng cho thấy Malvina-M được trang bị hệ thống đo xa hay máy tính đường đạn như trên phiên bản có người lái. Trong khi đó, bản thân rocket nhiệt áp 220mm vốn có độ tản mát lớn. Trước đây, Solntsepyok bù đắp nhược điểm này bằng loạt bắn dày với nhiều rocket, còn Malvina-M chỉ có hai.

Tổng thể, Malvina-M cho thấy nhiều hạn chế về độ chính xác và hiệu quả tác chiến. Tuy nhiên, rocket nhiệt áp vẫn là loại vũ khí có sức công phá lớn, và ngay cả một nền tảng triển khai chưa tối ưu cũng có thể gây nguy hiểm trong những điều kiện nhất định. Ở thời điểm hiện tại, Malvina-M dường như phù hợp hơn với vai trò thử nghiệm công nghệ, hơn là một giải pháp tác chiến hoàn chỉnh trên chiến trường.

Mỹ thử nghiệm UAV bầy đàn mang hỏa lực thật, chỉ một người điều khiển

Công ty quốc phòng Auterion (Mỹ) vừa công bố đã thực hiện thành công cuộc thử nghiệm được mô tả là đòn tấn công UAV bầy đàn mang tính sát thương đầu tiên tại Mỹ, dưới sự điều khiển của chỉ một người vận hành. Cuộc thử nghiệm bắn đạn thật diễn ra trên một thao trường quân sự ở bang Florida, đánh dấu bước tiến đáng chú ý trong việc ứng dụng các hệ thống UAV tự động hóa vào tác chiến hiện đại.

Theo thông tin được công bố ngày 19.1, thử nghiệm diễn ra trước đó vài ngày tại căn cứ Camp Blanding, với sự tham dự quan sát của đại diện nhiều quân chủng Mỹ, bao gồm Lục quân, Không quân, Hải quân và Thủy quân lục chiến. Trong kịch bản này, một người điều khiển duy nhất đã chỉ huy đồng thời ba UAV tấn công dạng tiêu hao, mỗi chiếc đánh trúng một mục tiêu riêng biệt trong cùng một đợt tác chiến phối hợp.

Các UAV tham gia thử nghiệm được trang bị đầu đạn xuyên tạo hình (EFP) do Kraken Kinetics cung cấp, loại vũ khí có khả năng xuyên phá lớp giáp dày. Theo Auterion, điểm cốt lõi của cuộc thử nghiệm không nằm ở bản thân nền tảng bay hay đầu đạn, mà ở kiến trúc phần mềm điều khiển bầy đàn. Thay vì phải điều khiển thủ công từng UAV như mô hình FPV truyền thống, người vận hành chỉ xác định mục tiêu và cho phép khai hỏa, trong khi hệ thống phần mềm tự động xử lý việc dẫn đường, duy trì đội hình, tránh va chạm và tấn công giai đoạn cuối.

Cách tiếp cận này cho phép chuyển trọng tâm từ “mỗi UAV cần một người lái” sang “một người điều khiển nhiều UAV”, qua đó nén đáng kể chu trình từ quyết định đến hỏa lực. Theo các nhà quan sát, đây là yếu tố then chốt giúp các đơn vị nhỏ có thể tạo ra hiệu quả tác chiến vốn trước đây chỉ đạt được với sự hỗ trợ của pháo binh, không quân hoặc lực lượng cấp cao hơn.

Cuộc thử nghiệm cũng được xem là một bước đi thực tế trong khuôn khổ chương trình Swarm Forge của Bộ Quốc phòng Mỹ, nhằm đánh giá và hoàn thiện các khái niệm tác chiến với hệ thống tự động và trí tuệ nhân tạo. Trước đó, Auterion đã từng trình diễn khả năng điều khiển bầy UAV đa chủng loại trên cùng một nền tảng phần mềm, nhưng thử nghiệm tại Florida lần này lần đầu tiên hoàn thiện toàn bộ chuỗi tác chiến, từ điều khiển đến tác động hỏa lực.

Giới phân tích cho rằng, mô hình “một người - nhiều đòn đánh đồng thời” có thể làm thay đổi cách tổ chức tác chiến ở cấp chiến thuật, đặc biệt trong bối cảnh UAV giá rẻ, dễ tiêu hao ngày càng đóng vai trò trung tâm trên chiến trường. Tuy nhiên, song song với tiềm năng này là những thách thức về phòng thủ, tác chiến điện tử và kiểm soát sử dụng vũ lực, vốn sẽ tiếp tục là chủ đề tranh luận trong quá trình triển khai rộng rãi các hệ thống UAV bầy đàn mang tính sát thương.

Tiêm kích Gripen lần đầu đảm nhiệm vai trò chủ lực NATO tại Iceland

NATO vừa xác nhận Thụy Điển sẽ lần đầu tiên đảm nhiệm vai trò chỉ huy một vòng luân phiên trong nhiệm vụ Tuần tra Không phận Iceland của Liên minh. Bắt đầu từ tháng 2.2026, Không quân Thụy Điển sẽ triển khai các tiêm kích đa năng JAS 39 Gripen tới căn cứ không quân Keflavík, qua đó trực tiếp dẫn dắt hoạt động giám sát và đánh chặn trên không phận Iceland - quốc gia không duy trì lực lượng tiêm kích thường trực.

Đây là cột mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập quân sự của Thụy Điển kể từ khi gia nhập NATO vào tháng 3.2024. Việc được giao nhiệm vụ chỉ huy một hoạt động air policing phản ánh mức độ tin cậy ngày càng cao của NATO đối với năng lực tác chiến và khả năng phối hợp của Stockholm trong các cấu trúc chỉ huy chung của Liên minh.

Theo kế hoạch, Thụy Điển sẽ triển khai một biên đội Gripen cùng lực lượng kỹ thuật, hậu cần từ Không đoàn Skaraborg tới Keflavík, hoạt động dưới quyền chỉ huy của NATO. Nhiệm vụ chính của lực lượng này là giám sát không phận, nhận dạng và đánh chặn các máy bay tiếp cận khu vực nhưng không tuân thủ quy định bay, tương tự các vòng tuần tra không phận trước đây do các nước NATO khác đảm nhiệm.

Việc dẫn dắt nhiệm vụ tại Iceland được xem là bước tiếp nối hợp lý sau khi Không quân Thụy Điển tham gia các hoạt động tuần tra không phận của NATO tại Ba Lan trong năm 2025. Những đợt triển khai đó đã giúp Thụy Điển thử nghiệm khả năng tương tác, tuân thủ quy trình và vận hành trong hệ thống chỉ huy - kiểm soát chung của NATO.

Tiêm kích JAS 39 Gripen được thiết kế tối ưu cho điều kiện khí hậu khắc nghiệt ở Bắc Âu, với khả năng cất hạ cánh trên đường băng ngắn, thời gian chuẩn bị nhanh và chi phí vận hành tương đối thấp. Trong nhiệm vụ tại Iceland, Gripen sẽ tập trung vào vai trò phòng không, mang theo tên lửa không đối không tầm trung và tầm ngắn, cùng thùng dầu phụ để kéo dài thời gian trực chiến trên không.

Về mặt chiến lược, Iceland giữ vị trí then chốt tại giao điểm giữa Bắc Đại Tây Dương và Bắc Cực, nằm trên các tuyến hàng không và hàng hải quan trọng nối châu Âu với Bắc Mỹ. Việc tăng cường hiện diện của NATO tại đây nhằm duy trì khả năng giám sát liên tục và phản ứng nhanh trước các hoạt động quân sự ngày càng gia tăng của Nga ở khu vực phía bắc.

Đối với NATO, sự tham gia chủ động của Thụy Điển không chỉ bổ sung thêm năng lực không quân hiện đại cho nhiệm vụ air policing, mà còn góp phần thắt chặt liên kết giữa khu vực Baltic - Bắc Âu với các tuyến tiếp vận xuyên Đại Tây Dương. Đối với Thụy Điển, đây là minh chứng rõ ràng cho việc nước này đã chuyển từ vai trò đối tác sang một thành viên sẵn sàng gánh vác trách nhiệm trực tiếp trong hệ thống phòng thủ tập thể của liên minh.