Tổng thống Mỹ Donald Trump dọa xóa sổ hạ tầng Iran trong 01 đêm

Tại cuộc họp báo chiều qua (giờ Mỹ), Tổng thống Mỹ không ngần ngại vạch ra các mốc thời gian cụ thể cho một chiến dịch không kích tàn khốc nếu eo biển chiến lược Hormuz không được mở cửa trở lại.
Trong bối cảnh các nỗ lực đàm phán gián tiếp đang diễn ra hết sức phức tạp, những tuyên bố này không chỉ châm ngòi cho các đòn khẩu chiến nảy lửa từ phía Tehran mà còn làm gia tăng sự rạn nứt trong nội bộ các liên minh quân sự phương Tây, đặc biệt là quan hệ giữa Mỹ và NATO.

Tối hậu thư của Tổng thống Mỹ Donald Trump

Phát biểu trước báo giới, Tổng thống Donald Trump đã vẽ ra một kịch bản quân sự khốc liệt nhất có thể xảy ra.
Ông tuyên bố toàn bộ đất nước Iran có thể bị "xóa sổ" chỉ trong vòng một đêm và đêm đó có thể rơi vào tối thứ Ba nếu các yêu cầu của Washington không được đáp ứng.
Kế hoạch quân sự được ông Trump tiết lộ bao gồm việc phá hủy hoàn toàn mọi cây cầu và nhà máy điện trên khắp lãnh thổ Iran trong một khoảng thời gian vỏn vẹn 4 giờ đồng hồ, tính đến nửa đêm ngày thứ Ba.

Dù bổ sung thêm rằng nước Mỹ "không mong muốn điều đó xảy ra", đây được xem là lời cảnh báo đe dọa tấn công mục tiêu dân sự rõ ràng nhất từ trước đến nay, bất chấp những cảnh báo từ giới chuyên gia pháp lý rằng hành động này có thể cấu thành tội ác chiến tranh.

Đáng chú ý, ông Trump cho biết thời hạn chót ban đầu được ấn định vào ngày thứ hai, nhưng ông đã chủ động gia hạn thêm một ngày đến 8 giờ tối thứ ba (giờ miền Đông nước Mỹ) vì muốn tỏ ra "tốt bụng" vào thời điểm ngay sau Lễ Phục sinh.

Song song với những đòn nắn gân quân sự, người đứng đầu Nhà Trắng xác nhận quá trình đàm phán vẫn đang được tiến hành. Ông đánh giá phía Iran đang thể hiện thiện chí và là một bên tham gia tích cực muốn đạt được thỏa thuận. Các cuộc tiếp xúc gián tiếp đang được điều phối bởi Phó Tổng thống JD Vance, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Cố vấn Jared Kushner thông qua các quốc gia trung gian.

Mục tiêu cốt lõi không thể thương lượng của ông Trump trong mọi thỏa thuận là việc khôi phục tự do hàng hải và dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz.

Ông thẳng thừng gạt bỏ đề xuất ngừng bắn kéo dài 45 ngày do các quốc gia trung gian đưa ra vì cho rằng nó "chưa đủ tốt". Hơn thế nữa, thể hiện tư duy của một "doanh nhân", ông Trump đề xuất chính nước Mỹ, thay vì Iran, nên là bên thu phí quá cảnh đối với các tàu bè đi qua eo biển này, dựa trên những lợi thế quân sự mà Mỹ đang có.

Quan điểm coi chiến lợi phẩm thuộc về người chiến thắng này cũng được ông nhắc lại khi đề cập đến mong muốn thâu tóm nguồn dầu mỏ của Iran, tương tự như cách Mỹ đang hợp tác khai thác hàng trăm triệu thùng dầu tại Venezuela sau sự thay đổi chính quyền tại quốc gia Nam Mỹ này.

Sự rạn nứt với các liên minh chiến lược

Cuộc chiến tại Iran không chỉ phơi bày sự đối đầu trực diện giữa Washington và Tehran mà còn làm lộ rõ những vết nứt sâu sắc trong các mối quan hệ đồng minh chiến lược của Mỹ.

Tại cuộc họp báo, Tổng thống Trump đã trực tiếp điểm mặt chỉ tên và chỉ trích gay gắt hàng loạt quốc gia được coi là đối tác an ninh truyền thống vì đã từ chối hỗ trợ chiến dịch quân sự của Mỹ.

Ông liệt kê Nhật Bản, Úc, Hàn Quốc vào danh sách những quốc gia "không giúp đỡ", đồng thời nhắc nhở về chi phí khổng lồ mà Mỹ đang phải gánh chịu để duy trì hàng vạn binh sĩ đồn trú tại Nhật Bản và Hàn Quốc nhằm bảo vệ các quốc gia này khỏi các mối đe dọa trong khu vực.

Sự thất vọng của ông Trump đặc biệt hướng về Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Việc một số quốc gia thành viên từ chối cung cấp không phận hoặc đóng cửa căn cứ quân sự đối với lực lượng Mỹ đã khiến Tổng thống gọi liên minh quân sự lớn nhất thế giới này là một "con hổ giấy".

Thậm chí, ông còn liên hệ sự rạn nứt này với một mâu thuẫn từ trong quá khứ liên quan đến việc Mỹ ngỏ ý muốn tiếp quản đảo Greenland nhưng bị từ chối.

Lập trường cứng rắn và sẵn sàng gạt bỏ vai trò của NATO cho thấy một sự thay đổi mạnh mẽ trong chính sách đối ngoại của Mỹ, khi Washington có xu hướng hành động đơn phương hoặc chỉ dựa vào sự ủng hộ của các đối tác khu vực trực tiếp bị ảnh hưởng.

Ở chiều ngược lại, ông Trump dành nhiều lời khen ngợi cho sự hợp tác xuất sắc từ các quốc gia vùng Vịnh như Ả Rập Saudi, Qatar, UAE, Bahrain và Kuwait, những nước có vị trí địa lý nằm sát khu vực xung đột.

Sự đáp trả cứng rắn từ Tehran và bóng ma leo thang tấn công

Phản ứng trước những lời lẽ mang tính đe dọa và tối hậu thư từ Washington, phía Iran đã thể hiện một thái độ không hề khoan nhượng.

Các quan chức an ninh cấp cao của Tehran nhận định sự gia tăng các lời lẽ lăng mạ từ phía ông Trump là biểu hiện của việc mất kiểm soát và thất bại chiến lược trong việc điều hành cuộc chiến, đặc biệt là sau những diễn biến quân sự tại khu vực miền nam Isfahan.

Nguồn tin từ Iran xác nhận họ đã gửi một thông điệp rõ ràng tới Mỹ thông qua Pakistan, khẳng định eo biển Hormuz sẽ không bao giờ trở lại trạng thái bình thường nếu cuộc chiến không được chấm dứt vĩnh viễn.

Ngay cả khi các cuộc tấn công quân sự dừng lại, việc mở cửa eo biển sẽ phải tuân theo một giao thức mới, ràng buộc chặt chẽ với việc Mỹ phải thực hiện đầy đủ các cam kết, đi kèm với những bảo đảm bổ sung do Tehran không còn lòng tin vào chính quyền hiện tại của Mỹ.