Đồng Tháp: Nhân rộng canh tác lúa thông minh, giảm chi phí
Đồng Tháp phối hợp IRRI đưa quản lý dinh dưỡng chính xác xuống cấp xã, tạo nền tảng nhân rộng lúa chất lượng cao.
Ngày 18/9, tại Đồng Tháp, Viện Nghiên cứu Lúa gạo Quốc tế (IRRI) phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp và Hiệp hội Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam (VIETRISA) tổ chức tập huấn giảng viên nguồn về Quản lý dinh dưỡng chính xác (Precision Nutrient Management - PNM) và đánh giá tuân thủ Quy trình Một triệu héc-ta canh tác lúa chất lượng cao, phát thải thấp.
Ông Trần Thanh Tâm, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật - Sở Nông nghiệp & Môi trường Đồng Tháp, khẳngđịnh: “Việc nhân rộng mô hình quản lý dinh dưỡng chính xác cần phù hợp với điều kiện sản xuất và năng lực tổ chức thực hiện của từng địa phương. Thông qua xây dựng kế hoạch phối hợp ngay từ cấp xã, các bên liên quan xác định rõ nội dung ưu tiên, phân công trách nhiệm và thống nhất phương thức triển khai, góp phần đưa các tiến bộ kỹ thuật vào thực tiễn sản xuất, nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón và phát triển nông nghiệp bền vững”.
Hoạt động nằm trong dự án CGIAR - Scaling for Impact (S4I), là chương trình thứ 4 trong chuỗi tập huấn tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Khoảng 110 cán bộ chuyên môn, đại diện cơ quan quản lí, hợp tác xã và đơn vị liên quan tại 49 xã, phường đăng kí Đề án đã tham gia.
Theo kế hoạch triển khai Đề án 1 triệu ha, Đồng Tháp chuẩn bị mở rộng PNM đến cấp xã, phường. Trọng tâm là rà soát vùng sản xuất, lựa chọn nhóm hộ, hợp tác xã, doanh nghiệp liên kết và nâng cao năng lực cán bộ cơ sở. Đây là bước chuyển đưa PNM thành thực hành được theo dõi và đánh giá.
Bà Đinh Thị Kim Dung, Chánh văn phòng Viện nghiên cứu Lúa Gạo Quốc Tế (IRRI) cho biết: “Học viên được cập nhật các yêu cầu cốt lõi của Quy trình canh tác 1 triệu ha theo Quyết định 4043 của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật; tìm hiểu nguyên tắc PNM; thực hành công cụ Bón phân đúng - Rice Crop Manager (RCM); sử dụng Viricert đánh giá tuân thủ và xây dựng kế hoạch nhân rộng PNM cấp xã”.
Bà Nozomi Kawarazuka, chuyên gia về Giới, Trung tâm CIP - IRRI, chia sẻ tại buổi tập huấn: “Khi thúc đẩy nhân rộng Quản lí dinh dưỡng chính xác, chúng ta cần bảo đảm cả phụ nữ và nam giới đều có cơ hội tiếp cận kiến thức, tập huấn và các công cụ kĩ thuật. Sự tham gia đầy đủ của phụ nữ sẽ góp phần tạo nên một quá trình chuyển đổi sản xuất bao trùm và bền vững hơn".
PNM hướng đến sử dụng phân bón phù hợp nhu cầu cây lúa và điều kiện từng thửa ruộng. Nguyên tắc “bốn đúng” gồm đúng loại, đúng liều lượng, đúng thời điểm và đúng vị trí, cách bón, giúp nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón, hạn chế thất thoát dinh dưỡng, giảm chi phí đầu vào và góp phần giảm phát thải.
Ông Nguyễn Văn Hùng, Trưởng Dự án Bón phân đúng của IRRI, cho biết RCM giúp chuyển dữ liệu và bằng chứng thực tế thành khuyến cáo bón phân phù hợp từng giống lúa, điều kiện đất và phương thức canh tác. Trợ lí ảo trên Zalo và lịch bón phân giúp đưa khuyến cáo đến gần hơn với nông dân.
Ông Lê Thanh Tùng, Chủ tịch Hiệp hội Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam, cho rằng phát triển lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp cần quan tâm cả quy trình sản xuất và cách ghi nhận kết quả. Công cụ số có thể kết nối hai yếu tố, hỗ trợ địa phương theo dõi chuyển đổi và nâng cao giá trị sản phẩm. Chương trình cũng giới thiệu nhãn hiệu Gạo Việt Xanh Phát thải thấp.
Điểm nhấn là phiên xây dựng kế hoạch nhân rộng PNM trong Đề án 1 triệu ha tại cấp xã. Dưới sự điều phối của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Đồng Tháp, học viên làm việc theo nhóm để xác định nội dung ưu tiên, phương thức tổ chức và điều kiện thực hiện. Các nhóm trình bày kế hoạch tại phiên toàn thể, kết nối kiến thức kĩ thuật với thực tế sản xuất.
Ông Nguyễn Trường Phát, Phó giám đốc HTX Trường Phát, ấp 6, Kinh Hội, xã Trường Xuân, tỉnh Đồng Tháp, cho biết tiếp cận trực tiếp RCM giúp hợp tác xã hiểu rõ hơn cách đưa khuyến cáo kĩ thuật vào sản xuất. Khi cán bộ kĩ thuật và HTX cùng nắm công cụ, việc hướng dẫn nông dân bón phân phù hợp từng điều kiện ruộng thuận lợi hơn, đồng hành chuyển đổi lúa chất lượng cao, phát thải thấp.
Khép lại chuỗi bốn lớp tập huấn, Đồng Tháp có thêm lực lượng giảng viên nguồn hỗ trợ cơ quan chuyên môn, cán bộ cơ sở, hợp tác xã và nông dân. Việc kết nối kĩ thuật, công cụ số và kế hoạch cấp xã tạo nền tảng để PNM đi vào thực tiễn, hướng tới lúa chất lượng cao, giảm mạnh đầu vào và phát thải.
.jpg)