Một chủ tịch xã ở Hà Nội trực tiếp livestream, 1 giờ bán sạch bách nông sản
Chỉ trong khoảng 1 giờ livestream, 2.500 quả trứng gà đông trùng hạ thảo, 40 túi trà ướp sen và 11 lít mật ong rừng của nông dân xã Đa Phúc (TP. Hà Nội) đã được bán hết, mang về doanh thu khoảng 20 triệu đồng.
Điều đặc biệt của phiên bán hàng này không nằm ở chiếc điện thoại hay những kỹ thuật livestream hiện đại, mà ở người trực tiếp đứng trước máy quay là bà Đỗ Thu Nga, Chủ tịch UBND xã Đa Phúc, TP Hà Nội.
Người đứng đầu chính quyền xã đã trực tiếp “xuống sàn”, cùng nông dân giới thiệu từng sản phẩm, kể câu chuyện về vùng đất và tìm đầu ra cho những sản phẩm do chính người dân địa phương làm ra.
Chủ tịch xã “xuống sàn” livestream cùng nông dân: 1 giờ bán sạch hàng
Ngay sau buổi tập huấn kỹ năng livestream bán hàng, xã Đa Phúc lập tức tổ chức phiên thực hành. Đây không phải một buổi diễn tập cho có, phiên livestream giới thiệu nông sản được thực hiện với những sản phẩm thật, hàng thật và khách hàng thật.
Trước ống kính, những sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu của Đa Phúc lần lượt được giới thiệu, từ trứng gà đông trùng hạ thảo, trà ướp sen đến mật ong rừng. Và chỉ trong vòng 1 giờ, toàn bộ số hàng được đưa lên phiên livestream đã được bán hết.
Theo lãnh đạo xã, 2.500 quả trứng gà đông trùng hạ thảo, 40 túi trà ướp sen và 11 lít mật ong rừng được tiêu thụ, với tổng doanh thu khoảng 20 triệu đồng.
Con số này có thể chưa phải một đơn hàng lớn nếu đặt cạnh những phiên bán hàng trực tuyến chuyên nghiệp. Nhưng với những người nông dân vốn quen với cách bán hàng truyền thống, đây lại là một kết quả đáng chú ý. Bởi lần đầu tiên, họ được trực tiếp nhìn thấy sức mạnh của một phương thức bán hàng mà trước đây còn khá xa lạ.
Bà Đỗ Thu Nga, Chủ tịch UBND xã Đa Phúc, cho rằng, chính quyền không chỉ nói về chuyển đổi số mà phải cùng người dân làm. “Chính quyền mở đường, hỗ trợ kết nối; người dân làm chủ công nghệ và làm chủ thị trường là thông điệp mà xã Đa Phúc hướng tới”, bà Nga nhấn mạnh.
Với bà Nga, chuyển đổi số không phải điều gì quá xa xôi. Chỉ với một thiết bị thông minh, người sản xuất đã có thể kết nối với người tiêu dùng ở những địa phương khác nhau.
Quan trọng hơn, người nông dân không chỉ bán được sản phẩm mà còn có thể kể câu chuyện về sản phẩm, về người làm ra sản phẩm và về vùng đất nơi sản phẩm ấy được tạo ra.
Từ chợ truyền thống lên “chợ online”
Đa Phúc hiện có 19 sản phẩm OCOP và nông sản tiêu biểu. Nông nghiệp chiếm khoảng 20% tổng giá trị sản phẩm của xã. Các sản phẩm khá đa dạng, từ trứng gà, gạo nếp cái hoa vàng, dược liệu, khoai tây, ốc đến mật ong, trà sen... Thế nhưng, một nghịch lý tồn tại lâu nay là sản phẩm có nhưng người bán lại chưa có nhiều công cụ để tiếp cận khách hàng ở xa.
Phần lớn nông dân vẫn quen với phương thức tiêu thụ truyền thống. Họ làm ra sản phẩm, mang ra chợ, bán cho thương lái hoặc khách quen. Livestream mở ra một cách tiếp cận khác.
Thay vì chờ khách hàng tìm đến, người sản xuất có thể chủ động đưa sản phẩm đến trước mắt người tiêu dùng. Đặc biệt, livestream tạo ra sự tương tác trực tiếp. Người mua có thể hỏi về sản phẩm, nguồn gốc, cách sản xuất; người bán cũng nhận được phản hồi ngay lập tức.
Theo bà Nga, chính những phản hồi đó sẽ giúp người dân tiếp tục điều chỉnh sản phẩm, từ chất lượng, bao bì đến cách phục vụ khách hàng. Như vậy, một phiên livestream không đơn thuần là bán hàng. Nó còn là một cuộc trò chuyện giữa người sản xuất và người tiêu dùng.
Điều đáng chú ý trong câu chuyện của Đa Phúc là địa phương không muốn dừng lại ở việc đưa sản phẩm lên mạng. Theo bà Đỗ Thu Nga, chuyển từ phương thức bán hàng truyền thống sang nền tảng số cũng đồng nghĩa với việc người nông dân phải học cách “bán câu chuyện”.
Đây cũng là hướng mà Trung tâm Chuyển đổi số TP Hà Nội nhấn mạnh trong chương trình tập huấn.
Theo ông Dương Văn Thắng, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP Hà Nội, điều quan trọng nhất không chỉ là biết livestream mà phải biết kể câu chuyện về sản phẩm để tạo dựng niềm tin với khách hàng. Người nông dân vốn hiểu rõ sản phẩm của mình nhất. Vấn đề là làm thế nào chuyển những hiểu biết đó thành nội dung dễ hiểu, hấp dẫn và thuyết phục người mua.
Vì vậy, chương trình tập huấn không chỉ hướng dẫn quay và livestream mà còn đào tạo cả quy trình bán hàng, từ lựa chọn sản phẩm, xác định khách hàng, xây dựng nội dung, lập kênh trên các nền tảng số đến chốt đơn, giao hàng và chăm sóc khách hàng.
“Học đi đôi với hành”
Mới đây, gần 200 đại biểu, gồm các chủ thể OCOP, chủ thể sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu, đại diện hợp tác xã và Tổ chuyển đổi số cộng đồng từ các thôn đã tham gia chương trình tập huấn tại xã Đa Phúc, TP Hà Nội. Điểm đáng chú ý là ngay sau khi học, bà con được thực hành.
Ông Trần Văn Ý, một hộ nuôi ong ở Đa Phúc đã có hơn 15 năm gắn bó với nghề, cho biết gia đình hiện nuôi khoảng 50-60 thùng ong. Trung bình mỗi thùng cho thu hoạch 8-10 lít mật mỗi năm.
Trước đây, gia đình chủ yếu bán theo phương thức truyền thống nên lượng mật tiêu thụ còn hạn chế. Sau buổi tập huấn, ông Ý nhận ra rằng muốn bán được nhiều hàng hơn thì chính mình cũng phải học cách bán hàng trên nền tảng số. Không chỉ có một số sản phẩm được bán hết, mà người nông dân bắt đầu nhìn thấy một cách tiếp cận thị trường mới.
Bên cạnh đó, xã Đa Phúc hiện đang hỗ trợ người dân phát triển các nền tảng như Da Phuc Tour, Mini App Đa Phúc và các kênh số khác, hướng tới kết nối sản phẩm OCOP với thương mại, dịch vụ, du lịch trải nghiệm và du lịch xanh.
