'Nuôi xe' thời xăng E10: Làm sao biết xế cưng có thích ứng với xăng E10 không?
Sau khi xăng E10 được phủ sóng trên toàn quốc thì bài toán đặt ra cho nhiều chủ xe là: Làm thế nào để định vị chính xác mức độ tương thích của động cơ, tránh những rủi ro kỹ thuật không đáng có trong quá trình vận hành?
Xác định "độ dung nạp" nhiên liệu xăng sinh học E10
Dù cơ quan quản lý đã có những bước chuẩn bị dài hơi, làn sóng băn khoăn của người tiêu dùng tại các đô thị lớn vẫn hiện hữu rõ nét mỗi khi tiếp cận trụ bơm E10.
Ghi nhận thực tế cho thấy, phần lớn sự e ngại không đến từ bản chất của nhiên liệu sinh học, mà xuất phát từ khoảng trống thông tin về tính tương thích của hệ thống cơ khí đời cũ.
Anh Nguyễn Văn Hùng (34 tuổi, trú tại phường Đống Đa, Hà Nội), chủ một chiếc xe tay ga sử dụng hơn một thập kỷ, phản ánh tâm lý chung của một bộ phận không nhỏ người dân:
"Chúng tôi đồng thuận với chủ trương bảo vệ môi trường, nhưng việc thiếu một bộ cẩm nang tra cứu tường tận khiến người dùng rất lúng túng. Tỷ lệ cồn tăng lên đồng nghĩa với việc các lo ngại về hiện tượng ăn mòn gioăng cao su hay giảm công suất máy trên các dòng xe cũ vẫn chưa được giải thích thấu đáo ngay tại điểm bán".
Sự phân vân này là hoàn toàn có cơ sở khoa học. Khác với xăng khoáng nguyên chất hoặc xăng E5, hàm lượng Ethanol chiếm 10% trong xăng E10 sở hữu đặc tính hóa học khác biệt, đòi hỏi một cơ chế kiểm chuẩn hệ thống nhiên liệu bài bản trước khi đưa vào sử dụng đại trà.
Trao đổi với Một Thế Giới, TS Trần Hoài Nam (giảng viên công nghệ tại Trường Đại học Công nghệ Thông tin) cho biết để chủ động kiểm soát hiệu suất vận hành, người tiêu dùng có thể tự thực hiện quy trình thẩm định tiêu chuẩn qua các bước kiểm tra trực quan và hệ thống.
Khảo sát chỉ dấu kỹ thuật tại nắp bình xăng: Đây là phương thức xác thực nhanh chóng và có độ tin cậy cao nhất được các nhà sản xuất quốc tế áp dụng. Trên các dòng ô tô xuất xưởng trong vòng hai thập kỷ qua và các mẫu xe máy nhập khẩu, nhà sản xuất đều thiết kế nhãn cảnh báo động cơ tại mặt trong nắp bình xăng hoặc cạnh khu vực tiếp nhiên liệu.
Sự xuất hiện của các ký hiệu tiêu chuẩn như "E10", "Up to E10" hoặc "Ethanol 10%" là minh chứng rõ ràng nhất cho thấy toàn bộ vật liệu cấu thành hệ thống bơm, đường ống dẫn và kim phun đã được xử lý chống ăn mòn hóa học bởi cồn.
Đối chiếu biên niên sử xuất xưởng của phương tiện: Trong trường hợp không tiếp cận được nguồn trên, người dùng có thể áp dụng quy tắc phân loại theo làn sóng công nghệ động cơ.
Hệ thống ô tô: Hầu hết các dòng ô tô sử dụng hệ thống phun xăng điện tử được sản xuất và lắp ráp từ sau năm 2000 (đặc biệt là các thương hiệu phổ biến như Toyota, Honda, Ford, Hyundai) đều được thiết kế tối ưu để thích ứng với cấu trúc nhiên liệu chứa tối đa 10% Ethanol.
Hệ thống xe máy: Các hãng xe lớn chiếm thị phần chi phối tại Việt Nam khẳng định các thế hệ xe máy trang bị công nghệ phun xăng điện tử (FI) xuất xưởng từ sau năm 2010 hoàn toàn đủ điều kiện dung nạp xăng E10 mà không cần bất kỳ sự thay đổi nào về mặt kết cấu.
Lộ trình thích ứng an toàn cho người tiêu dùng
Để tiến trình chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học E10 diễn ra mượt mà, bảo toàn tối đa tuổi thọ và hiệu suất của phương tiện, vị chuyên gia này cũng đưa ra khuyến cáo người tiêu dùng cần thiết lập một thói quen sử dụng thông thái dựa trên các nguyên tắc kỹ thuật cốt lõi.
Tuyệt đối không tự ý thử nghiệm đổ xăng E10 nếu phương tiện thuộc nhóm nghi vấn hoặc có tuổi đời sâu. Việc đưa xe đến các trung tâm bảo hành chính hãng để kỹ thuật viên quét mã lỗi và kiểm tra chất lượng đường ống dẫn là giải pháp tối ưu nhất.
Khi chuyển đổi sang hệ nhiên liệu mới, việc tuân thủ nghiêm ngặt lịch thay thế lọc xăng và vệ sinh kim phun là bắt buộc. Hệ cồn sinh học có xu hướng tẩy rửa các cặn bẩn bám lâu ngày trong bình xăng, do đó hệ thống lọc cần được kiểm tra sớm hơn trong giai đoạn đầu chuyển đổi.
Người dùng cần căn cứ vào tần suất sử dụng thực tế của gia đình. Nếu phương tiện ít khi sử dụng hoặc chuẩn bị lưu kho dài ngày, việc nạp đầy bình bằng xăng khoáng sẽ là giải pháp an toàn hơn để ngăn ngừa hiện tượng tích tụ hơi ẩm.
Liên quan đến phản ánh của một số người dùng về tình trạng xe yếu máy hoặc khó khởi động sau khi chuyển sang xăng E10, tại tọa đàm "Xăng E10 bán toàn quốc: Hiểu đúng, dùng đúng, triển khai hiệu quả" ngày 5/6, ông Đào Duy Anh, Phó cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), cho biết xăng E10 có đặc tính hòa tan khá tốt.
Khi được đưa vào hệ thống nhiên liệu, ethanol có thể làm bong lớp cặn bẩn đã tích tụ trong thời gian dài tại bình chứa và đường dẫn nhiên liệu. Chính lượng cặn bẩn bị cuốn đi này có thể gây tắc nghẽn kim phun hoặc các bộ phận liên quan, làm giảm lượng nhiên liệu cung cấp cho động cơ và dẫn tới một số hiện tượng bất thường trong quá trình vận hành.
Để giải quyết vấn đề này, Bộ Công Thương đã khuyến cáo người dùng sở hữu xe cũ hoặc xe lâu không vận hành cần chủ động kiểm tra và thay rửa bình xăng, đường ống dẫn trước khi chuyển sang xăng E10.
Đối với các dòng xe đời cũ, động cơ vẫn hoạt động rất ổn định với xăng RON 92. Ông cho biết thị trường hiện vẫn duy trì phân phối xăng E5 RON 92 để phục vụ nhóm phương tiện này.
Vì vậy, người dân không nên mặc định phải chuyển sang sử dụng xăng E10 RON 95 hoặc quá lo lắng về việc sử dụng E10 nếu phương tiện của mình không thực sự cần thiết.
