Đưa kết quả nghiên cứu của nữ khoa học từ phòng thí nghiệm ra thị trường
Thương mại hóa kết quả nghiên cứu đang trở thành một mắt xích quan trọng để phát huy giá trị các công trình khoa học do nữ khoa học thực hiện. Hội thảo Women in Tech đặt trọng tâm vào việc kết nối trực tiếp nhà khoa học với doanh nghiệp, từ đó tìm đầu ra cho công nghệ, sáng chế và các sản phẩm nghiên cứu.
Ngày 11/8 tại Hà Nội, Hội thảo “Kết nối công nghệ - Women in Tech” tạo không gian để các nhà khoa học nữ giới thiệu những công nghệ đã được nghiên cứu, đồng thời tìm kiếm doanh nghiệp có nhu cầu ứng dụng, đầu tư và phát triển sản phẩm.
Điểm đáng chú ý của sự kiện không nằm ở việc trưng bày các kết quả nghiên cứu, mà ở khâu kết nối công nghệ với nhu cầu thị trường. Các doanh nghiệp được trực tiếp trao đổi với nhà khoa học về khả năng ứng dụng, hoàn thiện công nghệ, hợp tác phát triển và chuyển giao.
Nhiều công nghệ được giới thiệu tại hội thảo có định hướng thương mại hóa trong các lĩnh vực sản xuất xanh, công nghệ sinh học, y tế, chế biến thực phẩm và nông nghiệp. Trong đó có công nghệ tiết kiệm nhiên liệu; nuôi trồng vi tảo giàu dinh dưỡng quy mô công nghiệp; sản xuất các hợp chất từ nấm dược liệu; hệ nano thảo dược và nano bạc ứng dụng trong y tế; công nghệ cô đặc nước quả JEVA; công nghệ chế biến nông sản, dược liệu bằng sóng điện từ và siêu âm.
Đây cũng là những lĩnh vực mà doanh nghiệp có thể tham gia ở nhiều cấp độ, từ tiếp nhận công nghệ, đầu tư hoàn thiện quy trình đến sản xuất và phân phối sản phẩm.
Theo ông Đỗ Tiến Thịnh, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), nhiều công trình có giá trị khoa học nhưng chưa được đưa ra thị trường do chưa kết nối được với doanh nghiệp - những đơn vị có năng lực sản xuất, phân phối và nguồn lực để phát triển sản phẩm.
Khoảng cách này khiến không ít kết quả nghiên cứu dừng lại ở quy mô phòng thí nghiệm hoặc thử nghiệm, trong khi doanh nghiệp lại phải tìm kiếm các giải pháp công nghệ từ bên ngoài.
TS. Trần Văn Tùng, Chủ tịch Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam, cũng chỉ ra sự lệch pha giữa nghiên cứu và nhu cầu thị trường là một trong những thách thức đối với thương mại hóa công nghệ. Theo ông, nhà khoa học cần thị trường để hiện thực hóa ý tưởng, còn doanh nghiệp cần công nghệ trong nước có chất lượng để nâng cao năng lực cạnh tranh.
Với các nữ khoa học, bài toán thương mại hóa còn gắn với việc tăng vai trò của họ trong toàn bộ chuỗi giá trị đổi mới sáng tạo. Thay vì chỉ dừng ở việc tạo ra kết quả nghiên cứu, nhà khoa học cần có điều kiện tham gia sâu hơn vào các khâu xác lập quyền sở hữu trí tuệ, định giá công nghệ, tìm kiếm đối tác, hoàn thiện sản phẩm và chuyển giao cho doanh nghiệp.
Bà Francesca Nardini, Phó Trưởng Đại diện Thường trú UNDP tại Việt Nam, cho rằng tạo thêm cơ hội để các nhà khoa học nữ dẫn dắt nghiên cứu, sở hữu tài sản trí tuệ, kết nối với doanh nghiệp và thương mại hóa sáng kiến không chỉ là vấn đề bình đẳng giới. Đây còn là cách mở rộng nguồn lực đổi mới sáng tạo và góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Thực tế này cho thấy thương mại hóa không phải là bước cuối cùng của một công trình nghiên cứu mà cần được tính đến ngay từ quá trình xác định bài toán nghiên cứu. Khi doanh nghiệp tham gia sớm, nhà khoa học có thêm thông tin về nhu cầu thị trường, yêu cầu kỹ thuật và khả năng sản xuất; ngược lại, doanh nghiệp có thể tiếp cận sớm những công nghệ phù hợp với nhu cầu.
Do đó, các hoạt động kết nối như Women in Tech có thể đóng vai trò trung gian quan trọng, giúp hình thành các mối quan hệ từ nhà khoa học - doanh nghiệp - tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo, thay vì để kết quả nghiên cứu tự tìm đường ra thị trường.
Với những công nghệ đã có khả năng chuyển giao, bước tiếp theo không chỉ là tìm doanh nghiệp tiếp nhận mà còn phải giải quyết các vấn đề về sở hữu trí tuệ, định giá, hoàn thiện công nghệ, vốn đầu tư và quy mô sản xuất. Đây là những điều kiện quyết định một sáng chế có thực sự trở thành sản phẩm thương mại hay tiếp tục nằm trong phòng thí nghiệm.
Hội thảo do NIC phối hợp với UNDP, Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Trung tâm Ứng dụng Khoa học Công nghệ và Khởi nghiệp thuộc Hội Nữ trí thức Việt Nam và BK Holdings - Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức. Sự kiện hướng tới việc mở rộng mạng lưới kết nối để các kết quả nghiên cứu do nữ khoa học phát triển có thêm cơ hội được doanh nghiệp tiếp nhận, hoàn thiện và đưa vào sản xuất.
