Tin vũ khí hôm nay 14/8: Golden Dome thành hình, lá chắn tên lửa Mỹ bước sang giai đoạn mới
Tin vũ khí hôm nay, Golden Dome thành hình, lá chắn tên lửa Mỹ bước sang giai đoạn mới; Ukraine tuyên bố đánh trúng hai khinh hạm Nga tại Novorossiysk; Ấn Độ khởi động lại dây chuyền sản xuất tiêm kích Su-30MKI.
Golden Dome thành hình, lá chắn tên lửa Mỹ bước sang giai đoạn mới
Lục quân Mỹ đã chỉ định một đơn vị phòng không hiện có bắt đầu chuẩn bị cho nhiệm vụ phòng thủ tên lửa lãnh thổ Golden Dome (Vòm Vàng). Trung tướng John Rafferty, Tư lệnh Bộ chỉ huy Vũ trụ và Phòng thủ tên lửa Lục quân Mỹ, công bố quyết định này ngày 12/8 tại Hội nghị chuyên đề Vũ trụ và Phòng thủ tên lửa ở Huntsville, bang Alabama. Đây là đội hình cấp chiến thuật đầu tiên được biết tới trong kiến trúc Vòm Vàng.
Ông Rafferty không nêu tên đơn vị, nơi đóng quân, hay đơn vị đó thuộc quân thường trực hay Vệ binh quốc gia. Cũng không có xác nhận nào về việc đội hình này sẽ vận hành Patriot, THAAD, tổ hợp IFPC Increment 2 hay vũ khí năng lượng định hướng. Lí do chọn từ lực lượng sẵn có được nêu là lịch trình gấp, với mục tiêu đạt năng lực ban đầu vào khoảng giữa năm 2028.
Sự khác biệt giữa các loại tiểu đoàn phòng không có ý nghĩa lớn. Tiểu đoàn Patriot đánh chặn tên lửa đạn đạo chiến thuật và mục tiêu khí động ở tầng thấp, còn đơn vị THAAD chuyên đánh chặn tên lửa đạn đạo ở pha cuối tại độ cao lớn hơn. Một khẩu đội THAAD có 6 bệ phóng, mỗi bệ 8 quả đạn, kèm radar AN/TPY-2 và thiết bị điều khiển hỏa lực. Dù chọn loại nào, một tiểu đoàn cũng chỉ bảo vệ được một số khu vực trọng yếu chứ không phủ kín lãnh thổ Mỹ.
Vấn đề trọng tâm của giai đoạn thử nghiệm nhiều khả năng là chỉ huy và kiểm soát chứ không phải bắn đạn. Các câu hỏi cần trả lời gồm ai nhận dữ liệu cảnh báo, ai phân công mục tiêu cho đạn đánh chặn nào, quyền quyết định khai hỏa được ủy nhiệm ra sao, và mạng điều khiển hỏa lực của lục quân kết nối thế nào với cảm biến, vũ khí của các quân chủng khác. Bài toán khó hơn khi đường bay của mục tiêu có thể cắt qua nhiều vùng quân sự và không phận dân dụng.
Chiều sâu kho đạn là ràng buộc còn lại. Một trận địa đủ sức chặn loạt đầu vẫn có thể mất tác dụng nếu đạn bổ sung không tới kịp. Ngân sách tài khóa 2027 của Lục quân Mỹ dành khoảng 2 tỉ USD cho radar LTAMDS cùng khoản đáng kể cho THAAD, nhưng phòng thủ lãnh thổ sẽ cạnh tranh chính những quả đạn, bệ phóng và nhân sự mà các bộ tư lệnh ở nước ngoài đang cần.
Ukraine tuyên bố đánh trúng hai khinh hạm Nga tại Novorossiysk
Lực lượng vũ trang Ukraine đã thực hiện đợt tập kích tổng hợp bằng tên lửa, máy bay không người lái tầm xa và xuồng không người lái nhắm vào thành phố cảng Novorossiysk trong đêm 11 rạng sáng 12/8. Trang Defense Express cho biết trong số vũ khí sử dụng có tên lửa diệt hạm Neptune và drone phản lực Palyanytsya. Phía Nga chưa công bố đánh giá thiệt hại, và các con số dưới đây đều xuất phát từ nguồn Ukraine.
Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine tuyên bố đã phá hủy hai khinh hạm Project 11356 là Admiral Makarov và Admiral Essen, cùng tàu tên lửa cỡ nhỏ Buyan-M2 thuộc Project 21631 và tàu tuần tra Vasil Bykov thuộc Project 22160.
Nhóm phân tích nguồn mở KyberBoroshno đưa ra đánh giá thận trọng hơn dựa trên ảnh vệ tinh. Theo nhóm này, hai khinh hạm bị đánh trúng ở khu vực bệ phóng tên lửa hành trình 3M14 Kalibr, riêng Admiral Makarov còn hư hại phần thượng tầng đuôi tàu nơi đặt trạm radar và ăng ten. Nếu mức hư hại đủ nặng, hai tàu sẽ mất khả năng phóng loạt 16 quả Kalibr, mỗi chiếc 8 quả, và phải sửa chữa dài ngày. Đây là suy luận kĩ thuật chứ chưa phải kết luận đã kiểm chứng.
Ảnh vệ tinh cũng cho thấy dấu vết trúng đạn ở một tàu quét mìn Project 266M, tàu nghiên cứu Viktor Cherokov Project 20360 OS, một tàu tuần tra Project 22160, tàu trinh sát Priazovye Project 864 và một tàu hàng khô chưa rõ danh tính. Hạ tầng quân cảng cùng khu vực Lữ đoàn tàu ngầm số 4, nơi có hai tàu ngầm Project 636.3 lớp Varshavyanka, cũng bị ảnh hưởng.
Phần dân sự đáng chú ý không kém. Bến ngũ cốc của Nhà máy chế biến lương thực Novorossiysk, nơi xử lí khoảng 12% lượng ngũ cốc xuất khẩu của Nga, được cho là đã ngừng hoạt động. Hai bến ngũ cốc lớn khác trong cảng, chiếm thêm 12% và 14%, không ghi nhận hư hại qua ảnh vệ tinh. Bến số 1 của cảng dầu Sheskharis, nơi tiếp nhận tàu chở dầu cỡ Aframax và Suezmax, cũng nằm trong danh sách mục tiêu. Cơ quan An ninh Ukraine thông báo thêm về việc đánh trúng một đài radar 30N6E thuộc tổ hợp S-300 và một tổ hỏa lực cơ động trên cầu cảng.
Ấn Độ khởi động lại dây chuyền sản xuất tiêm kích Su-30MKI
Tập đoàn Hindustan Aeronautics Limited (HAL) của Ấn Độ đang khởi động lại dây chuyền sản xuất tiêm kích Su-30MKI có nguồn gốc Nga. Theo The Economic Times, HAL dự kiến chế tạo 12 chiếc, trong đó máy bay đầu tiên sẽ được bàn giao cho Không quân Ấn Độ vào giai đoạn 2027-2028 và toàn bộ đơn hàng hoàn tất vào năm 2029.
Số máy bay này được đặt hàng từ tháng 12/2024 theo hợp đồng trị giá khoảng 1,3 tỉ USD, nhằm bù đắp cho các máy bay đã mất trong tai nạn. Hơn 50% linh kiện cần thiết dự kiến được sản xuất tại Ấn Độ. Nơi lắp ráp là nhà máy của HAL tại Nashik, cơ sở từng xuất xưởng 222 chiếc Su-30MKI theo giấy phép của Nga cho tới chiếc cuối cùng năm 2020.
Nhịp độ sản xuất khá chậm. Từ lúc kí hợp đồng tới khi bàn giao chiếc đầu tiên mất khoảng 3 tới 4 năm, toàn bộ 12 chiếc hoàn tất trong 5 năm. Tính tổng, khoảng 7 tới 8 năm sẽ trôi qua giữa lần dừng dây chuyền trước đó và lô máy bay mới. Defense Express đánh giá điều này dễ hiểu với một dây chuyền phải tái khởi động, nhưng vẫn chậm nếu so với tiến độ giao Rafale.
Bài toán không chỉ là 12 chiếc máy bay. Việc duy trì dây chuyền giúp giữ năng lực chế tạo tại Nashik, phát triển chuỗi cung ứng nội địa và tích lũy kinh nghiệm cho chương trình tiêm kích thế hệ thứ 5 AMCA. Tăng tỉ lệ linh kiện sản xuất trong nước cũng cải thiện khả năng sẵn sàng chiến đấu của đội bay, trong bối cảnh cấm vận phương Tây nhắm vào Nga gây khó cho việc cung ứng phụ tùng. Dù vậy, một số linh kiện vẫn phải nhập từ Nga.
Số máy bay mới có mức nội địa hóa cao hơn nhưng không được chế tạo theo chuẩn Super Sukhoi, và 12 chiếc chưa đủ bù cho 14 chiếc Su-30MKI đã mất do tai nạn. Ấn Độ hiện vận hành nhiều dòng tiêm kích gồm Su-30MKI, Tejas, MiG-29, Mirage 2000, Rafale và Jaguar, đồng thời từ chối mua Su-57 để ưu tiên chương trình tiêm kích tàng hình đa nhiệm thế hệ thứ năm (AMCA) và tham gia phát triển máy bay thế hệ thứ 6 cùng Pháp.
