Kinh tế

Gỡ điểm nghẽn đất đai tại Khu công nghệ cao TP.HCM: Lời giải giữ chân đại bàng FDI

Hồ Quang 27/08/2026 18:24

Lãnh đạo TP.HCM phát lệnh hỏa tốc yêu cầu xử lí thủ tục đất đai tại SHTP không quá 5 ngày để khơi thông dòng vốn FDI tỉ USD đang bị nghẽn hậu cấp phép.

Dù thủ tục cấp phép đầu tư thông thoáng chưa từng có, những vướng mắc phát sinh từ cơ chế giao đất hậu cấp phép đang làm chậm dòng vốn FDI tỉ USD vào Khu công nghệ cao TP.HCM (SHTP). Trước thực trạng này, Lãnh đạo TP.HCM đã phát lệnh hỏa tốc, yêu cầu siết chặt kỉ cương hành chính và giới hạn thời gian xử lí hồ sơ đất đai không quá 5 ngày.

Đâu là điểm nghẽn tại Khu công nghệ cao?

Trong bức tranh thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của TP.HCM, SHTP luôn đóng vai trò là hạt nhân kết nối các dự án công nghệ nguồn có quy mô lớn và hàm lượng tri thức cao. Tuy nhiên, thực tế vận hành cho thấy đang có một khoảng cách lớn từ lúc nhà đầu tư đặt bút kí cam kết trên giấy tờ đến khi dự án thực sự được khởi công trên công trường. Sự chậm trễ này vô hình trung làm tiêu hao những cơ hội vàng mang tính chiến lược của doanh nghiệp trên thị trường toàn cầu.

go-diem-nghe-dat-dai-tai-kkhu-cong-nghe-cao-loi-giai-giu-chan-dai-bang-fdi-hinh-anh.png
Lãnh đạo TP.HCM phát lệnh hỏa tốc yêu cầu xử lí thủ tục đất đai tại SHTP không quá 5 ngày để khơi thông dòng vốn FDI tỉ USD đang bị nghẽn hậu cấp phép. Ảnh: minh họa

Tại buổi họp báo định kì về các vấn đề kinh tế - xã hội TP.HCM vào chiều 27/8, ông Lê Thành Nhân - Trưởng Phòng Xúc tiến đầu tư thuộc Ban Quản lý Khu công nghệ cao TP.HCM khẳng định, khâu cấp phép đầu tư hiện nay hoàn toàn minh bạch và không tồn tại bất kì rào cản hay sự phân biệt đối xử nào giữa doanh nghiệp nội địa và khối ngoại. Nhờ sự xuất hiện của thủ tục đầu tư đặc biệt được bổ sung gần đây, hành lang pháp lí đã mở rộng hơn bao giờ hết, giúp các tập đoàn quốc tế tiếp cận phương thức thẩm định nhanh gọn và giảm thiểu tối đa thời gian chờ đợi ban đầu.

Mặc dù khâu đầu vào tại SHTP chuyển động rất trơn tru với các loại giấy chứng nhận đăng kí đầu tư hay quyết định chủ trương được xử lý tối ưu, song thách thức lớn lại xuất hiện ở giai đoạn tiếp theo. Ông Lê Thành Nhân nhấn mạnh rằng, nghịch lí nằm ở chỗ ngay khi doanh nghiệp sở hữu tấm vé thông hành đầu tiên, họ lại đối mặt với một chuỗi thủ tục phức tạp mang tính sống còn đối với dự án, đó là quy trình giao đất và cho thuê đất.

Hệ lụy khi mô hình "một cửa tại chỗ" bị thay đổi thẩm quyền

Phân tích của ông Lê Thành Nhân cho thấy, nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng nghẽn dòng vốn hậu cấp phép bắt nguồn từ những thay đổi lớn trong quy định pháp luật hiện hành, đặc biệt là quy định mới từ Luật Đất đai. Sự điều chỉnh này tác động trực tiếp đến mô hình quản trị "một cửa" vốn đang vận hành rất hiệu quả tại SHTP, khiến Ban Quản lý Khu công nghệ cao không còn thẩm quyền trực tiếp quyết định việc giao đất hay cho thuê đất cho các nhà đầu tư như giai đoạn trước.

Hiện tại, toàn bộ thẩm quyền này đã được phân định và chuyển giao về cho UBND cấp tỉnh cùng cơ quan chuyên môn trực tiếp quản lí là Sở Nông nghiệp và Môi trường. Việc chuyển dịch đầu mối xử lí vô tình biến giai đoạn hậu cấp phép thành một hành trình đầy thử thách đối với các tập đoàn đa quốc gia. Thay vì chỉ cần làm việc với một đầu mối duy nhất để giải quyết triệt để từ xây dựng, môi trường đến hạ tầng kỹ thuật, doanh nghiệp hiện phải chờ đợi quy trình lấy ý kiến hiệp y và thẩm định liên ngành từ nhiều cơ quan khác nhau.

“Việc phải xin ý kiến đa ngành qua nhiều tầng nấc trung gian chính là "nút thắt cổ chai" lớn nhất làm chậm trễ tiến độ triển khai thực tế của các dự án FDI. Thời gian chờ đợi văn bản phúc đáp và ý kiến đồng thuận kéo dài không chỉ khiến các nhà đầu tư lớn sốt ruột mà còn làm tăng nguy cơ lỡ nhịp các chiến lược kinh doanh mang tính toàn cầu của họ”, ông Nhân cho biết.

Lệnh "hỏa tốc" từ lãnh đạo thành phố: Trần xử lí tuyệt đối 5 ngày

Những phản hồi gay gắt từ cộng đồng doanh nghiệp đã ngay lập tức nhận được sự phản hồi từ cấp quản lý cao nhất của thành phố. Tại hội nghị tham vấn nhà đầu tư do UBND TP.HCM chủ trì phối hợp cùng Trung tâm Phát triển công nghệ chiến lược, Chủ tịch UBND thành phố đã trực tiếp thị sát, lắng nghe và thẳng thắn nhìn nhận những điểm nghẽn hành chính đang tồn tại. Người đứng đầu chính quyền thành phố khẳng định sẽ không né tránh trách nhiệm, đồng thời phát đi những chỉ đạo quyết liệt nhằm xốc lại trật tự kỷ cương hành chính công.

Để giải quyết bài toán này, Ban Quản lý Khu công nghệ cao TP.HCM đã nhanh chóng vạch ra hai hướng tiếp cận chiến lược song hành. Trong ngắn hạn, cơ quan này cam kết thắt chặt phối hợp, đóng vai trò cầu nối chủ động đeo bám và đôn đốc các sở ngành liên quan nhằm tháo gỡ từng vướng mắc cục bộ, giúp doanh nghiệp sớm tiếp cận quyết định cho thuê đất hợp pháp. Đối với tầm nhìn dài hạn, một cuộc họp chuyên đề đặc biệt do Lãnh đạo UBND thành phố chủ trì sẽ được tổ chức nhằm mổ xẻ tận gốc rễ cơ chế phối hợp hiện hành, trả lại đúng bản chất và vai trò của một cơ quan "một cửa tại chỗ" thực thụ cho SHTP.

Biện pháp đột phá nhất trong đợt cải cách này là việc ấn định thời hạn tối đa 5 ngày cho mọi thủ tục liên quan đến đất đai và triển khai dự án tại SHTP. Tư duy quản trị mới này thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ của TP.HCM trong việc tối ưu hóa quỹ thời gian cho doanh nghiệp, từ đó củng cố vững chắc niềm tin của dòng vốn FDI toàn cầu và khẳng định vị thế trung tâm công nghệ, đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực.

Hồ Quang