Hiếu PC: Lượng tương tác lớn không đồng nghĩa với uy tín lớn
Trao đổi với phóng viên Một Thế Giới tại KOL Summit 2026, chuyên gia an ninh mạng Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC) cho rằng AI đang làm thay đổi sâu sắc cách thông tin được tạo ra, lan truyền và tiếp nhận.
Khi một nội dung có thể tiếp cận hàng triệu người chỉ trong thời gian ngắn, sức ảnh hưởng càng lớn thì trách nhiệm của KOL, KOC càng cao.
Theo anh, lượng tương tác chỉ phản ánh khả năng thu hút sự chú ý, chưa thể xem là thước đo uy tín. Uy tín phải được xây dựng bằng sự trung thực, kiến thức và trách nhiệm với cộng đồng.
AI khiến ranh giới thật - giả ngày càng mong manh
- So với KOL Summit lần thứ nhất, anh đánh giá thế nào về những chuyển biến của KOL Summit lần thứ hai?
- Hiếu PC: Tôi cho rằng KOL Summit lần thứ hai có bước tiến khá rõ. Sự kiện được tổ chức quy mô hơn, tập hợp nhiều KOL, KOC và những người có tầm ảnh hưởng trên không gian mạng.
Điều quan trọng là sự kiện đã tạo ra một không gian để những người có sức ảnh hưởng cùng chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm và trách nhiệm đối với cộng đồng. Đặc biệt, các vấn đề về an ninh mạng, nhận diện thông tin thật - giả và những rủi ro trong thời đại AI được đặt ra khá thiết thực.
Tôi cho rằng đây là đề tài rất cần thiết, bởi AI phát triển ngày càng nhanh, việc tạo ra một hình ảnh, video hay nội dung giả không còn quá khó. Khi những nội dung đó được lan truyền bởi những tài khoản có lượng người theo dõi lớn, tác động đến cộng đồng sẽ càng mạnh.
Do đó, những người có ảnh hưởng cần hiểu rằng họ không đơn thuần là người tạo nội dung. Họ đang tham gia vào quá trình hình thành nhận thức của cộng đồng trên không gian mạng.
- Có thể hiểu rằng vai trò của KOL đang thay đổi cùng với sự phát triển của AI?
- Hiếu PC: Đúng vậy. Trước đây, người dùng có thể nhìn vào một hình ảnh, một video hoặc một lời nói để đánh giá thông tin. Nhưng hiện nay, AI khiến ranh giới giữa thật và giả ngày càng khó nhận biết.
Trong bối cảnh đó, KOL, KOC có một vai trò rất lớn. Họ có thể giúp lan tỏa kiến thức đúng, nhưng cũng có thể vô tình hoặc cố ý khuếch đại thông tin sai.
Một nội dung chưa được kiểm chứng, nếu xuất phát từ một tài khoản có lượng người theo dõi lớn, có thể nhanh chóng được hàng trăm nghìn người tiếp nhận. Sau đó, những người này tiếp tục chia sẻ. Thông tin ban đầu có thể rất nhỏ nhưng cuối cùng trở thành một vấn đề lớn.
Vì vậy, tôi nghĩ trách nhiệm của người có ảnh hưởng hiện nay phải được nhìn nhận ở mức cao hơn. Đó là trách nhiệm với thông tin mình đưa ra và với niềm tin mà cộng đồng dành cho mình.
- Trong 5 năm tới, anh kỳ vọng cộng đồng KOL, KOC và những người có ảnh hưởng sẽ đóng vai trò như thế nào trong không gian số và nền kinh tế số?
- Hiếu PC: Tôi kỳ vọng cộng đồng này sẽ ngày càng chuyên nghiệp và có trách nhiệm hơn.
Tôi tin rằng các lực lượng chức năng cũng như Niềm Tin Số sẽ tiếp tục tổ chức những chương trình tương tự để người dân có thêm kiến thức về an ninh mạng. Mục tiêu cuối cùng là giúp mỗi người có khả năng tự phòng vệ trước lừa đảo, giả mạo và những rủi ro trên không gian mạng.
Người dùng phải biết cách kiểm chứng thông tin trước khi tin, trước khi chia sẻ và trước khi hành động.
Đặc biệt, trong thời đại AI, chúng ta sẽ phải đối mặt với ngày càng nhiều nội dung được tạo ra để đánh vào cảm xúc và sự tò mò của người dùng. Những nội dung đó có thể được sử dụng để câu tương tác, bán hàng, dẫn dụ người dùng hoặc thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.
Thậm chí, có những nội dung được thiết kế để thao túng tâm lý, nhất là đối với người trẻ.
Cho nên, KOL, KOC cần nhận thức rằng mỗi lượt tương tác không đơn thuần là một con số. Đằng sau lượt tương tác đó là một con người đang tiếp nhận thông tin và có thể hành động dựa trên thông tin ấy.
Từ chạy theo tương tác đến tạo ra giá trị
- Thời gian gần đây, một số KOL bị bắt, bị khởi tố. Theo anh, đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này?
- Hiếu PC: Khi một người có lượng người theo dõi lớn, điều đầu tiên là phải hiểu trách nhiệm của mình và tuân thủ pháp luật.
KOL, KOC cần trang bị kiến thức về pháp luật, bảo vệ thông tin và dữ liệu cá nhân, an ninh mạng, thương mại điện tử và những quy định liên quan đến hoạt động quảng bá, kinh doanh trên môi trường số.
Một vấn đề rất quan trọng là khi quảng bá sản phẩm, người làm nội dung phải hiểu sản phẩm đó. Tốt nhất là phải có trải nghiệm thực tế rồi mới chia sẻ.
Không thể vì lợi ích trước mắt mà quảng bá một sản phẩm mình chưa hiểu hoặc đưa ra những thông tin chưa được kiểm chứng.
Bên cạnh đó, cũng không nên cố tình thêu dệt thông tin, tạo nội dung quá tiêu cực hoặc không có thật chỉ để câu like, câu view.
Những nội dung như vậy có thể tác động đến nhận thức, văn hóa và tư tưởng của người trẻ.
- Nhưng nhiều người vẫn quan niệm rằng KOL càng nhiều người theo dõi thì càng có uy tín. Anh nghĩ sao?
- Hiếu PC: Tôi nghĩ đây là một quan niệm cần thay đổi. Một người có thể có hàng triệu lượt xem nhưng điều đó không có nghĩa mọi điều họ nói đều đúng. Tương tác chỉ cho thấy nội dung đó thu hút sự chú ý. Nó chưa thể chứng minh nội dung đó có giá trị hay người tạo ra nội dung đó có uy tín.
Uy tín phải được xây dựng bằng thời gian, sự trung thực, kiến thức và trách nhiệm. Điều quan trọng không phải chúng ta có bao nhiêu người theo dõi, mà là chúng ta sử dụng sức ảnh hưởng đó để làm gì.
Nếu có một lượng tương tác lớn, KOL, KOC nên dùng sức ảnh hưởng của mình để lan tỏa kiến thức tốt, nội dung sạch và những thông tin đã được kiểm chứng. Qua đó, KOL, KOC giúp các bạn trẻ có thêm hiểu biết, biết tuân thủ pháp luật, biết phân biệt đúng - sai và tự bảo vệ mình trên không gian mạng.
- Vậy theo anh, điều gì cần thay đổi trong tư duy của người làm nội dung hiện nay?
- Hiếu PC: Tôi nghĩ cần thay đổi từ tư duy chạy theo tương tác sang tư duy tạo ra giá trị. Trước khi đăng một nội dung, người làm nội dung cần tự hỏi: thông tin này có đúng không? Có được kiểm chứng chưa? Có gây ảnh hưởng đến người khác không? Và nếu thông tin đó sai, mình có sẵn sàng chịu trách nhiệm hay không?
Đây là những câu hỏi rất quan trọng. Bởi khi một người có hàng trăm nghìn hoặc hàng triệu người theo dõi, họ không còn nói chuyện với một nhóm nhỏ nữa. Mỗi phát ngôn đều có khả năng tạo ra tác động rất lớn.
Đặc biệt, AI đang làm tốc độ tạo và lan truyền nội dung nhanh hơn rất nhiều. Nếu người có ảnh hưởng không có trách nhiệm, một thông tin sai có thể được khuếch đại với tốc độ mà trước đây chúng ta khó hình dung.
Sức ảnh hưởng càng lớn, trách nhiệm càng nặng
- Anh muốn nhắn nhủ điều gì với các KOL, KOC trước khi phát ngôn hoặc quảng bá một sản phẩm trên mạng xã hội?
- Hiếu PC: Tôi muốn nhắn rằng khi đã có lượng người theo dõi lớn, KOL, KOC phải hiểu mình đang có một sức ảnh hưởng rất lớn.
Sức ảnh hưởng đó cần đi cùng trách nhiệm. Khi chia sẻ một sản phẩm, phải hiểu sản phẩm. Khi nói một thông tin, phải kiểm chứng thông tin. Khi đưa ra một nhận định, phải ý thức được tác động của lời nói đó đối với cộng đồng.
Đừng nghĩ rằng có nhiều người theo dõi thì mình nghiễm nhiên có uy tín. Uy tín không đến từ con số người theo dõi. Uy tín đến từ việc cộng đồng có thể tin rằng những điều mình nói là đúng, có trách nhiệm và có giá trị.
Tôi nghĩ KOL, KOC cần sử dụng sức ảnh hưởng của mình để lan tỏa những kiến thức tốt, những nội dung lành mạnh, giúp giới trẻ hiểu hơn về pháp luật và có khả năng tự bảo vệ mình.
Khi đó, sức ảnh hưởng mới thực sự có ý nghĩa. Và khi mỗi người có ảnh hưởng cùng làm như vậy, chúng ta mới có thể xây dựng một cộng đồng mạng Việt Nam ngày càng xanh, sạch, an toàn và đáng tin cậy hơn.
