Tin vũ khí hôm nay 16/9: Thái Lan hồi sinh ‘lão tướng’ phòng không 70 tuổi để đối phó drone
Tin vũ khí hôm nay, Thái Lan hồi sinh “lão tướng” phòng không 70 năm tuổi để đối phó drone; Mỹ đưa tên lửa siêu vượt âm Blackbeard vào sản xuất cho hải quân; Tiêm kích Su-27 Ukraine dùng bom GBU-39 diệt pháo Nga.
Thái Lan hồi sinh “lão tướng” phòng không 70 năm tuổi để đối phó drone
Những hình ảnh mới xuất hiện trên mạng xã hội cho thấy Lục quân Thái Lan đang đưa pháo phòng không tự hành M42 Duster trở lại hoạt động. Defense Express ngày 14/9 nhận định loại khí tài có tuổi đời gần 70 năm này về lí thuyết vẫn có thể được sử dụng để đối phó UAV, dù số lượng xe được khôi phục và nhiệm vụ cụ thể hiện chưa được phía Thái Lan công bố.

M42 được Mỹ sản xuất từ năm 1951 đến 1959 trên khung gầm xe tăng hạng nhẹ M41 Walker Bulldog. Vũ khí chính gồm hai pháo tự động M2A1 cỡ 40 mm, phiên bản sản xuất theo giấy phép của Bofors L60, với tổng cơ số khoảng 580 viên. Tầm bắn hiệu quả được các nguồn mở nêu vào khoảng 2,5 km đối với mục tiêu trên không và tới 5 km khi bắn mục tiêu mặt đất.
Điều giúp Thái Lan có khả năng đưa những chiếc xe cũ trở lại vận hành là nước này vẫn duy trì một số phương tiện sử dụng cùng nền tảng M41. Defense Express cho biết Lục quân Thái Lan còn 24 xe tăng M41 trong biên chế và trước đây từng sở hữu ít nhất 30 chiếc M42, dù chưa rõ bao nhiêu chiếc Duster còn đủ điều kiện phục hồi.
Hai khẩu pháo 40 mm có hỏa lực đủ mạnh để tiêu diệt UAV nếu bắn trúng, nhưng phần khó nhất lại là phát hiện và dẫn bắn. M42 nguyên bản được thiết kế trong thời kì chưa có UAV cỡ nhỏ và chủ yếu dùng hệ thống ngắm quang học. Nó không có radar điều khiển hỏa lực hiện đại như Gepard hay cảm biến quang điện tử tự động bám mục tiêu.
Vì vậy, việc đưa M42 trở lại hoạt động chưa đồng nghĩa Thái Lan đã có một hệ thống chống drone hoàn chỉnh. Nếu muốn sử dụng hiệu quả trước UAV nhỏ bay thấp, xe nhiều khả năng cần được hỗ trợ bởi radar cảnh giới, cảm biến quang điện tử hoặc hệ thống chỉ thị mục tiêu bên ngoài. Dù vậy, sự trở lại của M42 phản ánh một xu hướng đang xuất hiện ở nhiều nước: trước làn sóng UAV giá rẻ, các loại pháo phòng không cũ có thể trở nên hữu ích trở lại nếu được kết hợp với cảm biến và hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại.
Mỹ đặt lô tên lửa siêu vượt âm Blackbeard đầu tiên cho hạm đội
Công ty Castelion ngày 14/9 thông báo nhận đơn hàng trị giá tối đa 200 triệu USD từ Hải quân Mỹ để sản xuất, thử nghiệm và bàn giao lô tên lửa siêu vượt âm Blackbeard đầu tiên cho hạm đội. Hợp đồng đánh dấu bước chuyển từ các mẫu tiền sản xuất phục vụ năng lực tác chiến ban đầu sang những quả đạn được chế tạo để bàn giao cho lực lượng sử dụng.

Blackbeard tiến khá nhanh trong năm nay. Tháng 6, Hải quân Mỹ đặt 50 quả thuộc giai đoạn tiền sản xuất cùng 50 container lưu trữ và vận chuyển với giá 23,4 triệu USD. Đến cuối tháng 8, Castelion nhận thêm hợp đồng gần 90 triệu USD cho công việc kĩ thuật, hậu cần và sản xuất liên quan tới 50 quả này, đồng thời chuẩn bị đưa Blackbeard trở thành một chương trình mua sắm chính thức của hải quân.
Loại vũ khí này được thiết kế để phóng từ máy bay và tấn công cả mục tiêu trên biển lẫn đất liền ở tốc độ siêu vượt âm. Castelion chưa công bố tầm bắn hay vận tốc cụ thể. Công ty tập trung quảng bá khả năng sản xuất với số lượng lớn và chi phí thấp hơn nhiều hệ thống siêu vượt âm hiện nay, nhằm tạo kho đạn đủ sâu cho các chiến dịch kéo dài thay vì chỉ dành vũ khí loại này cho số ít mục tiêu đặc biệt.
Một bước quan trọng khác là tích hợp Blackbeard lên F/A-18E/F Super Hornet. Tháng 4, Castelion nhận hợp đồng 105 triệu USD để thực hiện các công việc về phần cứng, phần mềm, bay thử và chứng nhận an toàn cho máy bay hoạt động trên tàu sân bay. Reuters cho biết chương trình hướng tới việc đưa vũ khí vào sử dụng trên lực lượng không quân hải quân từ năm 2027.
Để đáp ứng nhu cầu tương lai, Castelion đang xây dựng tổ hợp Project Ranger tại bang New Mexico bên cạnh cơ sở ở California. Theo công ty, Blackbeard ngay từ đầu đã được thiết kế theo hướng sản xuất công nghiệp với chuỗi chế tạo tích hợp từ động cơ, dẫn đường tới lắp ráp cuối. Đơn hàng 200 triệu USD mới chưa công bố số tên lửa cụ thể, nhưng cho thấy Hải quân Mỹ đã quyết định tiến xa hơn giai đoạn thử nghiệm và bắt đầu xây dựng kho đạn thực tế cho hạm đội.
Su-27 Ukraine dùng bom Mỹ GBU-39 đánh pháo Nga
Một chiếc Su-27 của Ukraine đã sử dụng nhiều bom đường kính nhỏ GBU-39 để tấn công trận địa pháo D-30 cỡ 122 mm của Nga. Video do Lữ đoàn số 39 công bố cho thấy các quả bom đánh vào khu vực đặt pháo, trong khi đơn vị Ukraine nói kết quả được xác nhận bằng phương tiện trinh sát sau đòn đánh. Defense Express chưa nêu thời gian, địa điểm cụ thể hay số khẩu D-30 bị phá hủy.
Bom GBU-39 được Không quân Ukraine sử dụng trên tiêm kích Su-27. Video: Lực lượng Ukraine
GBU-39 vốn là vũ khí Mỹ phát triển cho các máy bay phương Tây, vì vậy việc nó xuất hiện trên Su-27 có nguồn gốc Liên Xô cho thấy Ukraine tiếp tục mở rộng danh sách vũ khí NATO có thể sử dụng trên đội máy bay cũ.
Bom thuộc lớp khoảng 113 kg, sử dụng dẫn đường quán tính kết hợp GPS và bung cánh sau khi rời máy bay để lượn tới mục tiêu. Không quân Mỹ công bố tầm tấn công ngoài phòng không trên 74 km trong điều kiện phù hợp, trong khi một số cấu hình phóng ở độ cao và tốc độ lớn có thể đạt xa hơn. Khối lượng nhỏ cũng cho phép một máy bay mang nhiều quả để đánh nhiều mục tiêu trong cùng phi vụ.
D-30 là pháo kéo nên đặc biệt dễ bị tổn thương khi vị trí đã bị phát hiện. Kíp pháo phải thu hồi càng, móc pháo vào xe kéo rồi mới có thể rời trận địa, chậm hơn nhiều so với pháo tự hành. Một quả bom lượn được thả từ hàng chục kilômet giúp Su-27 tấn công mà không cần bay tới sát khu vực bố trí pháo và các hệ thống phòng không Nga.
Tuy nhiên, tầm tối đa của GBU-39 phụ thuộc nhiều vào độ cao, tốc độ và hướng bay tại thời điểm thả. Vì video không công bố vị trí máy bay và mục tiêu, không thể xác định Su-27 đã phóng bom từ khoảng cách bao nhiêu trong phi vụ này.
Ukraine đã tích hợp nhiều vũ khí phương Tây lên máy bay có nguồn gốc Liên Xô trong những năm qua. GBU-39 bổ sung thêm một lựa chọn cho các nhiệm vụ đánh mục tiêu cố định, giúp Kyiv tận dụng số Su-27 còn lại mà không phải chờ toàn bộ lực lượng chuyển sang máy bay phương Tây.


