Không ai đứng ngoài kỷ nguyên số - Bài 2: Đảng viên đi trước, người lao động cùng tiến
Trong kỷ nguyên số, “đi trước” không có nghĩa đảng viên phải là người giỏi công nghệ nhất. Giá trị của sự tiên phong nằm ở chỗ dám học trước, nhận phần khó trước, biến công nghệ thành kết quả công việc và quan trọng hơn là giúp đồng nghiệp cùng thay đổi.
Từ thực tiễn tại TP. Đồng Nai, vai trò nêu gương của đảng viên đang có thêm một nội hàm mới - nêu gương trong học tập và làm chủ công nghệ.
Từ “đảng viên biết dùng số” đến “đảng viên tạo ra giá trị số”
Anh Lê Đức Tài không làm công nghệ thông tin. Anh là nhân viên lễ tân Khách sạn Đồng Nai. Gặp khó khăn trong giao tiếp với khách nước ngoài, anh chủ động thử các công cụ AI. Thấy hiệu quả, anh hướng dẫn đồng nghiệp cùng sử dụng. Cách làm ấy rất giản dị, nhưng có đủ ba bước của một hành động tiên phong: nhận diện vấn đề, tự tìm giải pháp và lan tỏa giải pháp.
Trong môi trường doanh nghiệp, giá trị của đảng viên không chỉ nằm ở việc hoàn thành tốt phần việc cá nhân. Khi một người biết cách dùng công nghệ nhưng kiến thức ấy dừng lại ở cá nhân, tác động vẫn còn nhỏ. Khi người đó giúp đồng nghiệp cùng sử dụng, một năng lực cá nhân bắt đầu trở thành năng lực của tập thể.
Chị Đặng Thị Kiều Hạnh cũng là đảng viên đang học cách sử dụng AI trong nghiệp vụ. Chị không giấu khó khăn ban đầu về cách đặt câu lệnh hay nỗi lo kết quả AI có chính xác hay không. Chính thái độ không né tránh điểm yếu ấy là một phần của tinh thần tiên phong. Người đi trước không phải người không bao giờ sai. Đó là người dám học, biết kiểm tra, biết sửa và chia sẻ kinh nghiệm để người sau ít vấp hơn.
Nghị quyết số 57-NQ/TW đặt yêu cầu tăng cường sự lãnh đạo toàn diện của Đảng đối với phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Ở cấp cơ sở, điều này không nên chỉ được hiểu là tổ chức học tập nghị quyết. Một nghị quyết chỉ thật sự đi vào cuộc sống khi được chuyển hóa thành nhiệm vụ của tổ chức, thành hành động của đảng viên và thành kết quả mà người lao động có thể cảm nhận.
Tinh thần của Giải Búa liềm vàng năm 2026 cũng nhấn mạnh yêu cầu các cấp ủy, tổ chức Đảng chuyển từ nhận thức đúng sang hành động hiệu quả, từ quyết tâm chính trị sang kết quả cụ thể. Đặt vào chuyển đổi số ở doanh nghiệp, đây là một tiêu chuẩn rất rõ: đảng viên không chỉ cần “có nhận thức về chuyển đổi số”, mà cần trả lời mình đã giải quyết được bài toán gì bằng công nghệ, đã giúp ai cùng làm và kết quả thay đổi ra sao.
Ở Đồng Nai, Kế hoạch "hành động 100 ngày về chuyển đổi số" yêu cầu tập trung vào sản phẩm đầu ra, mức độ sử dụng thực tế và giá trị mang lại. Hiệu quả được nhìn bằng số thao tác giảm, thời gian giảm, giấy tờ giảm, chi phí giảm và khả năng phục vụ tốt hơn. Nếu áp dụng cùng logic ấy cho đảng viên, vai trò tiên phong có thể được lượng hóa bằng một sáng kiến, một quy trình cải tiến, một nhóm người được hỗ trợ hoặc một kết quả cụ thể trong công việc.
Đảng viên số cần 4 năng lực
Ông Huỳnh Xuân Đạo, Bí thư Đảng ủy bộ phận, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Cổ phần Xây dựng và Sản xuất Vật liệu xây dựng Biên Hòa, cho biết: Chuyển đổi số được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, gắn với đổi mới phương thức lãnh đạo và nâng cao hiệu quả quản trị. Nội dung số đã đi vào sinh hoạt Đảng thông qua Sổ tay đảng viên điện tử và một số thủ tục hành chính của Đảng trên môi trường điện tử.
.jpg)
Đơn vị cũng tổ chức sinh hoạt chuyên đề “Đảng viên tiên phong học tập kỹ năng số”, phối hợp đào tạo ứng dụng AI cho cán bộ, nhân viên, người lao động khối văn phòng và đảng viên. Đồng thời, gắn nhận thức, kỹ năng số, an toàn thông tin, vai trò gương mẫu và kết quả ứng dụng với đánh giá đảng viên.
Tuy nhiên, khi được hỏi đã có đảng viên nào được giao một nhiệm vụ tiên phong cụ thể để hướng dẫn đồng nghiệp hoặc xây dựng sáng kiến số hay chưa, câu trả lời là chưa. Đây là chi tiết có giá trị. Nó cho thấy khoảng cách giữa chủ trương và tổ chức thực hiện: học tập đã có, nhận thức đã có, tiêu chí đã có, nhưng cần thêm một bước rất quan trọng là giao việc cụ thể cho từng người.
Khoảng trống ấy cũng mở ra hướng đổi mới phương thức lãnh đạo của chi bộ. Thay vì chỉ yêu cầu chung “đảng viên tiên phong chuyển đổi số”, có thể giao cho từng đảng viên bài toán: người phụ trách hướng dẫn tổ lao động dùng nền tảng số; người thử nghiệm tự động hóa báo cáo; người xây dựng kho hướng dẫn nội bộ; người kiểm soát an toàn dữ liệu và người đề xuất ứng dụng AI cho một quy trình. Khi có người chịu trách nhiệm, có thời hạn và có sản phẩm, chủ trương mới trở thành hành động.
Từ các cuộc phỏng vấn có thể nhận diện bốn nhóm năng lực. Trước tiên là năng lực học và thích ứng: không ngại công cụ mới, biết tự học. Tiếp đó là năng lực ứng dụng: biến công cụ thành kết quả công việc. Cùng với đó, là trách nhiệm số: biết kiểm chứng thông tin, bảo vệ dữ liệu và tuân thủ quy định. Cuối cùng là năng lực lan tỏa: biết hướng dẫn, chia sẻ và tạo niềm tin cho người khác.
Trong đó, trách nhiệm số đặc biệt quan trọng. AI có thể tạo câu trả lời nhanh nhưng không thay người sử dụng chịu trách nhiệm. Với tài chính, kế toán, pháp luật, nhân sự hay dữ liệu doanh nghiệp, đảng viên càng phải nêu gương trong kiểm chứng nguồn, bảo mật và sử dụng công nghệ đúng mục đích. Nêu gương trong kỷ nguyên số không chỉ là dùng công nghệ nhiều hơn, mà là dùng đúng hơn và có trách nhiệm hơn.
Từ sự tiên phong cá nhân đến năng lực của tổ chức
Một cách làm có thể bắt đầu ngay ở cơ sở là “mỗi đảng viên một bài toán số”. Bài toán không cần lớn, nhưng phải gắn với vị trí công tác, có đầu ra và có người thụ hưởng. Sau khi giải quyết được, đảng viên có trách nhiệm hướng dẫn ít nhất một đồng nghiệp hoặc một nhóm người cùng áp dụng. Như vậy, kết quả của một đảng viên không chỉ nằm ở năng lực cá nhân mà còn ở khả năng tạo ra năng lực mới cho tập thể.
Chi bộ có thể dành một phần sinh hoạt định kỳ cho “báo cáo sản phẩm số”: việc gì đã làm, chỉ số trước – sau, khó khăn, rủi ro và bài học. Sáng kiến tốt được nhân rộng; việc chưa hiệu quả được điều chỉnh. Cách làm này cũng giúp việc đánh giá vai trò tiên phong có căn cứ thực tế hơn.
Vai trò tiên phong cũng cần được đặt trong quan hệ với nhiệm vụ xây dựng tổ chức Đảng trong sạch, vững mạnh. Một đảng viên biết sử dụng công nghệ nhưng chỉ giữ kỹ năng cho mình chưa tạo ra đầy đủ giá trị nêu gương. Ngược lại, người biết biến công nghệ thành cách làm mới, chủ động chia sẻ, lắng nghe khó khăn của đồng nghiệp và cùng tập thể xử lý vấn đề đang góp phần đổi mới lề lối làm việc từ cơ sở. Đây chính là nơi năng lực số gặp phẩm chất của người đảng viên.
Đối với người đứng đầu và cấp ủy viên, yêu cầu còn cao hơn. Họ phải tạo không gian cho thử nghiệm nhưng đồng thời thiết lập giới hạn an toàn; khuyến khích sáng kiến nhưng không chạy theo phong trào; yêu cầu dữ liệu nhưng không tạo thêm thủ tục. Khi người đứng đầu dùng kết quả thực tế để đánh giá thay vì chỉ nhìn báo cáo hoạt động, đảng viên sẽ có động lực tập trung vào những cải tiến tạo giá trị thật. Đó là một cách cụ thể để đổi mới phương thức lãnh đạo trong môi trường số.
Tuy nhiên, nếu chỉ trông chờ vào nỗ lực của từng đảng viên, chuyển đổi số vẫn có nguy cơ manh mún. Người đảng viên cần một tổ chức biết định hướng, giao nhiệm vụ, tạo điều kiện, kiểm tra và nhân rộng. Vì thế, câu hỏi quan trọng nhất của loạt bài không dừng ở “đảng viên làm gì?”, mà là: tổ chức Đảng phải lãnh đạo quá trình chuyển đổi số ở cơ sở như thế nào?
Nhìn rộng hơn, điểm mới không nằm ở việc một vài đảng viên sử dụng AI thành thạo. Điều đáng quan tâm là tổ chức Đảng có biến những cá nhân tiên phong thành hạt nhân đổi mới hay không. Nếu kinh nghiệm tốt chỉ dừng ở từng người, chuyển đổi số vẫn mang tính tự phát. Khi chi bộ phát hiện, giao nhiệm vụ, tạo điều kiện, kiểm tra và nhân rộng, sự tiên phong mới trở thành năng lực tổ chức.
Đây cũng là điểm nối quan trọng với yêu cầu xây dựng tổ chức cơ sở Đảng trong năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV: nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu và chất lượng đảng viên phải được thể hiện trong khả năng giải quyết những vấn đề mới của thực tiễn. Chuyển đổi số là một phép thử như vậy.
(Còn tiếp)
.jpg)
