Tin vũ khí hôm nay (27.8): ‘Mắt thần điện tử’ Nga tăng cường hiện diện gần Mỹ
Tin vũ khí hôm nay, “Mắt thần điện tử” Nga tăng cường hiện diện gần Alaska; Indonesia dẫn dắt siêu tập trận đa quốc gia; Thái Lan chi nửa tỉ USD mua tiêm kích Thụy Điển.
“Mắt thần điện tử” Nga tăng cường hiện diện gần Alaska
Nga đang tăng cường hoạt động trinh sát đường không gần Alaska bằng các máy bay thời Liên Xô. Trong một tuần, Bộ Chỉ huy phòng không Bắc Mỹ (NORAD) đã 3 lần phải điều tiêm kích F-16 cùng máy bay chỉ huy E-3 Sentry và tiếp dầu KC-135 để chặn và nhận dạng các máy bay quân sự Nga trong Vùng nhận dạng phòng không Alaska (ADIZ).
Đáng chú ý, Nga đã triển khai Tu-95 “Bear”, oanh tạc cơ chiến lược duy nhất trên thế giới vẫn sử dụng động cơ cánh quạt. Dù ra đời từ thời Chiến tranh Lạnh, Tu-95 vẫn giữ vai trò răn đe nhờ tầm bay trên 12.000km, khả năng mang tên lửa hành trình tầm xa Kh-101/102 có thể mang đầu đạn hạt nhân.
Đây là minh chứng cho chiến lược tận dụng nền tảng cũ nhưng nâng cấp hệ thống điện tử và vũ khí để duy trì năng lực răn đe chiến lược với chi phí thấp hơn so với phát triển oanh tạc cơ mới.
Song song với Tu-95, không quân Nga còn sử dụng Il-20M “Coot-A”, máy bay trinh sát tín hiệu (SIGINT/ELINT) được cải biến từ dòng vận tải Il-18. Trang bị ăng-ten, radar quét bên và hệ thống thu tín hiệu điện tử, Il-20 có thể chặn thu liên lạc vô tuyến, phát hiện radar phòng không và lập bản đồ điện tử chiến trường.
Dù đã phục vụ từ năm 1978, loại máy bay này vẫn là công cụ tình báo quan trọng, đặc biệt trong bối cảnh chiến tranh hiện đại phụ thuộc lớn vào dữ liệu tác chiến điện tử.
Trong khi đó, các hệ thống của NORAD, với máy bay E-3 Sentry làm “trung tâm chỉ huy”, kết hợp tiêm kích F-16 và tiếp dầu KC-135, tạo thành một chuỗi phòng thủ đa tầng, cho phép phát hiện, bám bắt và phản ứng nhanh trước mọi tình huống.
Tuy nhiên, việc Nga duy trì đều đặn các phi vụ kiểu này, đôi khi kết hợp với máy bay ném bom, cho thấy nước này đang áp dụng chiến lược “kiểm tra phản ứng” của Mỹ và NATO, đồng thời phô trương khả năng duy trì sức ép từ không gian chiến lược Bắc Cực đến Thái Bình Dương.
Indonesia dẫn dắt siêu tập trận đa quốc gia
Indonesia hôm 25.8 đã khai mạc cuộc tập trận Super Garuda Shield 2025, sự kiện quân sự đa quốc gia lớn nhất từng tổ chức tại nước này. Kéo dài 11 ngày đến 4.9, cuộc tập trận quy tụ hơn 6.500 binh sĩ từ 13 quốc gia, diễn ra tại Jakarta, Sumatra và quần đảo Riau.
Bắt đầu năm 2007 dưới hình thức song phương Indonesia - Mỹ, Super Garuda Shield nay đã trở thành nền tảng hợp tác phòng thủ then chốt trong bối cảnh cạnh tranh ảnh hưởng và tranh chấp an ninh hàng hải ngày càng gay gắt ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Lực lượng tham gia gồm Mỹ, Úc, Nhật Bản, Singapore, Anh, Pháp, Canada, Đức, Hà Lan, New Zealand, Brazil, Hàn Quốc và chủ nhà Indonesia.
Giới chức quân sự Indonesia nhấn mạnh tập trận thể hiện quyết tâm “ứng phó nhanh và chính xác với mọi thách thức”. Đô đốc Samuel J. Paparo, tư lệnh Mỹ tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, cho rằng đây là minh chứng cho ý chí tập thể nhằm ngăn chặn mọi nỗ lực thay đổi cán cân khu vực bằng vũ lực.
Nội dung tập trận năm nay bao gồm bắn đạn thật hợp đồng binh chủng, đổ bộ đường biển, đổ bộ đường không, triển khai nhanh HIMARS, tác chiến rừng rậm, phòng thủ mạng, kế hoạch tham mưu và cứu thương chiến trường.
Song song với huấn luyện chiến đấu, các hoạt động dân sự - kỹ thuật và giao lưu văn hóa giúp củng cố niềm tin, tăng tính gắn kết giữa lực lượng tham gia và cộng đồng sở tại.
Thái Lan chi nửa tỉ USD mua tiêm kích Thụy Điển
Thụy Điển và Thái Lan đã ký thỏa thuận mua sắm 4 tiêm kích đa năng Gripen E/F trị giá khoảng 5,3 tỉ kronor (tương đương 550 triệu USD) từ tập đoàn quốc phòng Saab. Hợp đồng gồm 3 chiếc Gripen E và 1 chiếc Gripen F, kèm theo thiết bị hỗ trợ, huấn luyện và bảo dưỡng, với kế hoạch bàn giao từ năm 2025 đến 2030.
Song song với hợp đồng, Saab còn ký thỏa thuận cung cấp gói bù đắp toàn diện cho không quân hoàng gia Thái Lan (RTAF), bao gồm chuyển giao công nghệ, hợp tác công nghiệp và đầu tư vào nhiều lĩnh vực kinh tế Thái Lan. Bộ trưởng Quốc phòng Thụy Điển Pal Jonson nhấn mạnh đây không chỉ là thương vụ vũ khí mà còn mở rộng hợp tác chiến lược giữa hai quốc gia.
Hiện RTAF đang khai thác phi đội Gripen C/D và sẽ dùng các máy bay Gripen E/F mới để thay thế dần phi đội F-16A/B Block 15 ADF đã cũ của Phi đội 102 đóng tại Korat.
Đây là những chiếc F-16 do Mỹ chuyển giao từ cuối thập niên 1990 và nằm trong kế hoạch thay thế toàn bộ 50 chiếc F-16 còn lại trước năm 2035. Quốc hội Thụy Điển cũng đã bật đèn xanh cho phép chính phủ ký thêm thỏa thuận cung cấp tối đa 12 chiếc Gripen mới cùng các hệ thống phòng không cho Thái Lan.
Đáng chú ý, thương vụ này diễn ra sau khi Gripen C/D của Thái Lan bị nghi sử dụng trong một cuộc xung đột biên giới với Campuchia vào tháng 7.2025, buộc chính phủ Thụy Điển xem xét lại theo quy định xuất khẩu vũ khí nghiêm ngặt.
Tuy nhiên, việc Thụy Điển gia nhập NATO đã dẫn đến điều chỉnh chính sách xuất khẩu quốc phòng. Ngoài Thái Lan, tiêm kích Gripen còn đang phục vụ trong không quân Thụy Điển, Nam Phi, Brazil, Hungary, Séc, đồng thời được nhiều nước như Colombia, Peru và Canada cân nhắc mua sắm.