Tin vũ khí hôm nay 3/8: Nga nâng cấp UAV cảm tử Geran-4, khả năng tập kích thay đổi ra sao?
Tin vũ khí hôm nay, Nga nâng cấp UAV phản lực Geran-4, Ukraine ra mắt drone tấn công mới có tầm bay 600 km; Vụ tai nạn F-35B phơi bày bài toán khó của Thủy quân lục chiến Mỹ.
Nga nâng cấp UAV phản lực Geran-4 Seeker với đầu dò quang điện tử
Nga đã cải tiến máy bay không người lái tấn công chạy động cơ phản lực Geran-4 Seeker bằng cách thiết kế lại phần mũi để tích hợp hệ thống dẫn đường quang điện tử. Trang Militarnyi phân tích các bức ảnh mới công bố và ghi nhận hai thay đổi lớn, gồm phần mũi mới chứa cảm biến quang điện tử cỡ nhỏ và khả năng tự dẫn giai đoạn cuối.
Điểm đáng chú ý nhất nằm ở chỗ UAV có thể tự bám và lao vào mục tiêu ngay cả khi mất liên lạc trong pha bổ nhào cuối. Điều này làm giảm hiệu quả của biện pháp gây nhiễu vô tuyến, vốn là lá chắn ít tốn kém mà Ukraine đang dựa vào nhiều. Ngoài ra, chiếc UAV còn mang một camera phụ cố định hướng thẳng phía trước. Giới nghiên cứu nguồn mở nhận diện đây là camera Dahua TiOC hai ống kính do Trung Quốc sản xuất, góc quan sát 180 độ, dùng để quan sát địa hình diện rộng và xác định khu vực mục tiêu. Một giả thuyết khác cho rằng camera này dùng để phát hiện drone đánh chặn ở pha cuối.
Theo dữ liệu công bố, bản Geran-4 Seeker có tầm bay tối đa tới 550 km, tốc độ hành trình khoảng 300km/h và đầu đạn nặng 50 kg. Bản Geran-4 gốc dài khoảng 3,6 m, sải cánh 3,05 m, khối lượng cất cánh tối đa tới 450 kg theo đánh giá của Tình báo quốc phòng Ukraine. Máy bay dùng động cơ phản lực Trung Quốc, gồm loại Telefly LX-WP-160 lực đẩy khoảng 160 kgf và loại mạnh hơn TF-TJ2000A khoảng 200 kgf. Tốc độ tối đa lên tới 500km/h, trần bay 5.000 m.
Vấn đề với bên phòng thủ là tốc độ. Các drone đánh chặn của Ukraine hiện chưa đủ nhanh để đối phó có hệ thống với dòng Geran chạy phản lực. Quy mô sử dụng cũng tăng vọt. Từ đầu năm tới giữa tháng 6/2026, Nga đã dùng khoảng 1.400 UAV phản lực các loại Geran-3, Geran-4 và Geran-5, so với chỉ 180 chiếc trong cả năm trước đó. Hồi đầu tháng 6, Tổng tư lệnh quân đội Ukraine khi đó là ông Oleksandr Syrskyi nói tỉ lệ UAV phản lực trong các đợt tập kích có thể đạt tới 50%. Loại vũ khí này đã được dùng để đánh hạ tầng cảng và tàu thương mại ở Biển Đen.
Ukraine hé lộ drone tấn công mới có tầm bay 600 km
Công ty SkyFall của Ukraine đã phát triển một máy bay không người lái tấn công tầm xa với tầm bay tới 600km và đầu đạn nặng khoảng 50 kg, theo Bloomberg. Trang Defender Media cũng tiết lộ UAV có thể tích hợp thêm đầu đạn phá mảnh, đầu đạn nổ phá mảnh hoặc các loại khác tùy nhiệm vụ.
Yếu tố khiến sản phẩm này đáng chú ý không phải tầm bay hay đầu đạn, mà là giá thành. Chi phí một chiếc được ước tính trong khoảng 25.000 tới 30.000 USD. Đặt cạnh một quả tên lửa hành trình có tầm tương đương thường tốn hàng trăm nghìn tới hàng triệu USD, phép tính kinh tế thay đổi hoàn toàn. Bên phòng thủ buộc phải tiêu tốn đạn đánh chặn đắt tiền để hạ những mục tiêu rẻ hơn nhiều lần.
SkyFall đặt mục tiêu đạt năng lực sản xuất 1.000 chiếc mỗi tháng vào cuối năm nay và đã kí hợp đồng với các đối tác quốc tế để cung cấp hệ thống cho lực lượng quốc phòng Ukraine. Công ty cho biết sản phẩm đã chứng minh hiệu quả trong điều kiện tác chiến thực tế, dù chi tiết cụ thể chưa được công bố và cũng chưa có xác nhận độc lập.
Danh mục sản phẩm của SkyFall khá rộng, gồm drone ném bom Vampire, drone FPV Shrike và drone đánh chặn P1-SUN. Cuối tháng 7, công ty giới thiệu biến thể mới của P1-SUN mang tên JetKiller tại triển lãm hàng không Farnborough, thiết kế chuyên để đối phó với UAV chạy động cơ phản lực. Bản này đạt tốc độ tới 370km/h, tầm hoạt động 30 km, trần bay 9.000 m, thời gian bay 15 phút và mang đầu đạn 500 g. Một số cấu hình có mô đun trí tuệ nhân tạo tự phát hiện, bám và khóa mục tiêu ở cự li tới 1km, nhanh hơn phản xạ của người điều khiển.
Sự trùng hợp giữa hai tin trong ngày phản ánh rõ cuộc đua đang diễn ra. Một bên đẩy tốc độ và khả năng tự dẫn của UAV tấn công, bên kia đẩy tốc độ và tự động hóa của drone đánh chặn, đồng thời tự phát triển vũ khí tấn công sâu giá rẻ để đáp trả.
Vụ tai nạn F-35B phơi bày bài toán khó của Thủy quân lục chiến Mỹ
Vụ rơi một chiếc F-35B Lightning II của Thủy quân lục chiến Mỹ tại căn cứ không quân Miramar ngày 30/7 đã kích hoạt một cuộc điều tra chính thức. Phi công nhảy dù an toàn. Army Recognition cho biết Thủy quân lục chiến đang phối hợp với Bộ chỉ huy an toàn hải quân xem xét dữ liệu bay, hồ sơ bảo dưỡng, hiệu suất động cơ và các hệ thống trên máy bay.
Chưa phát hiện lỗi kĩ thuật mang tính hệ thống trên toàn đội bay và cũng chưa có lệnh đình bay phòng ngừa nào được ban hành. Các vụ tai nạn trước đây của F-35B thường được quy cho nguyên nhân riêng lẻ như hỏng hóc cơ khí, thiếu sót bảo dưỡng hoặc yếu tố khai thác, thay vì lỗi thiết kế. Toàn bộ đội F-35 toàn cầu hiện vượt 1.100 chiếc và đã tích lũy hơn một triệu giờ bay.
Lí do mỗi tổn thất F-35B đều được chú ý nằm ở tính độc nhất của biến thể này. Đây là tiêm kích tàng hình thế hệ thứ 5 duy nhất đang hoạt động có khả năng cất cánh đường băng ngắn và hạ cánh thẳng đứng. Thủy quân lục chiến Mỹ đang vận hành hơn 120 chiếc, thay dần AV-8B Harrier II và F/A-18 Hornet, với kế hoạch mua tổng cộng 353 chiếc. Đơn giá mua sắm khoảng 110 triệu USD.
Về kĩ thuật, khả năng này đến từ hệ thống LiftSystem của Rolls-Royce. Khác với động cơ đổi hướng luồng phụt của Harrier, F-35B dùng quạt nâng đặt ngay sau buồng lái, được dẫn động bằng trục. Khi bay thẳng đứng, động cơ Pratt & Whitney F135 truyền khoảng 29.000 mã lực trục sang quạt nâng hai tầng qua li hợp và trục truyền, đồng thời loa phụt xoay ba ổ đỡ phía đuôi quay xuống dưới. Khi bay bằng, quạt nâng ngắt và cửa che đóng phẳng với thân, khôi phục khả năng tán xạ radar thấp.
Ý nghĩa chiến thuật nằm ở việc phân tán lực lượng. Thay vì dồn máy bay vào vài căn cứ lớn dễ nhận diện, chỉ huy có thể rải F-35B qua nhiều điểm nhỏ, gồm cả đường băng dã chiến, sân bay bị hư hại và boong tàu đổ bộ. Cách làm này gắn với học thuyết tác chiến căn cứ tiền phương mở rộng của Thủy quân lục chiến, đặc biệt phù hợp với khu vực Ấn Độ Dương Thái Bình Dương. Anh khai thác F-35B trên tàu sân bay lớp Queen Elizabeth, Ý dùng trên tàu Cavour và Trieste, Nhật Bản đang hoán cải lớp Izumo, còn Singapore đã chọn biến thể này.
