Tin vũ khí hôm nay 2/8: Israel lo công nghệ Vòm Sắt rơi vào tay Iran qua chiến trường Ukraine
Tin vũ khí hôm nay, Israel lo công nghệ Vòm Sắt rơi vào tay Iran qua chiến trường Ukraine; Đồng minh Mỹ sắp sở hữu tàu khu trục khổng lồ chưa từng có; Trung Quốc biến Type 076 thành căn cứ drone trên biển.
Israel lo công nghệ Vòm Sắt rơi vào tay Iran
Israel đã ngăn việc chuyển giao các tổ hợp phòng không Iron Dome do Mỹ sở hữu cho Ukraine, động thái đang gây tranh cãi tại Washington. Trang Washington Post cho biết Thượng nghị sĩ Lindsey Graham là người thúc đẩy phương án chuyển giao này từ năm 2023.
Điểm mấu chốt của tranh cãi nằm ở quyền sở hữu. Số khẩu đội nói trên được mua và duy trì bằng tiền thuế của người dân Mỹ, nhưng Thủ tướng Benjamin Netanyahu vẫn phủ quyết việc chuyển đi. Phía Israel giải thích lo ngại công nghệ mật có thể rơi vào tay Iran. Thay cho Iron Dome, Israel trả lại Mỹ các khẩu đội Patriot đã loại biên, số này sau đó được chuyển hướng hỗ trợ phòng không Ukraine.
Về mặt kĩ thuật, hai hệ thống phục vụ những mục đích khác nhau. Iron Dome được thiết kế để đánh chặn rocket, đạn cối và đạn pháo tầm ngắn, thứ mà Israel đối mặt hàng ngày. Patriot lo mục tiêu bay cao và nhanh hơn gồm máy bay, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo chiến thuật. Với Ukraine, Patriot có giá trị chiến lược rõ hơn khi phải chống các đợt tập kích bằng tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình, nên phương án thay thế không hẳn là thiệt thòi thuần túy.
Vấn đề lớn hơn là tiền lệ. Hạ viện Mỹ đang xem xét một dự luật mở rộng tích hợp công nghiệp quốc phòng hai nước, gồm nghiên cứu chung về trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, công nghệ sinh học và hệ thống không người lái. Dự luật đã được Hạ viện thông qua trong khuôn khổ ngân sách quốc phòng 1.150 tỉ USD. Giới chỉ trích lo ngại nếu luật có hiệu lực, Israel sẽ có thêm quyền phủ quyết đối với việc sử dụng và chuyển giao các loại vũ khí Mỹ khác cho nước thứ ba. Một nhóm nghị sĩ lưỡng đảng tại Thượng viện đang tìm cách chặn dự luật, coi đây là mối đe dọa với chủ quyền Mỹ. Các phiên điều trần có thể kéo dài tới mùa thu.
Nhật Bản đóng tàu khu trục Aegis 14.500 tấn lớn nhất thế giới
Nhật Bản đang xúc tiến đóng tàu khu trục trang bị hệ thống Aegis lớn nhất từ trước tới nay của nước này, với lượng giãn nước khoảng 14.500 tấn. Theo Interesting Engineering, con tàu được kì vọng trở thành một trong những chiến hạm mặt nước mạnh nhất mà Lực lượng phòng vệ trên biển Nhật Bản từng vận hành.
Khác với các tàu khu trục truyền thống vốn thiên về chống ngầm hoặc chống hạm, lớp tàu mới được phát triển với trọng tâm là phòng thủ tên lửa đạn đạo. Tàu sẽ mang hệ thống quản lí tác chiến Aegis thế hệ nâng cấp, có khả năng bám và giao chiến đồng thời nhiều mục tiêu trên không, gồm cả tên lửa đạn đạo và tiềm năng là tên lửa siêu vượt âm. Nó cũng đóng vai trò một mắt xích trong mạng phòng không và phòng thủ tên lửa tích hợp của Nhật, phối hợp với hệ thống trên bộ cùng khí tài của đồng minh.
Thân tàu lớn hơn cho phép mang nhiều đạn đánh chặn hơn, lắp radar cỡ lớn hơn, tăng công suất phát điện và kéo dài thời gian hoạt động liên tục trên biển. Đây là những yếu tố quyết định khi đối phó với các đợt tập kích tên lửa phức tạp, nơi cạn đạn nhanh là rủi ro lớn hơn cả việc thiếu tầm bắn.
So sánh gần nhất là tàu khu trục Type 055 của Trung Quốc. Cả hai đều nằm trong nhóm khu trục hạm lớn nhất thế giới, nhưng định hướng khác nhau. Type 055 là nền tảng đa nhiệm, làm được cả phòng không, chống hạm, chống ngầm lẫn tấn công tầm xa, thường hộ tống tàu sân bay. Tàu Nhật ngược lại đặt trọng tâm vào bảo vệ lãnh thổ trước đòn tấn công tên lửa hơn là phóng chiếu sức mạnh ra xa.
Bối cảnh thúc đẩy quyết định này gồm hoạt động thử tên lửa liên tục của Triều Tiên, sự mở rộng hiện diện hải quân Trung Quốc và các động thái quân sự quanh Đài Loan cùng biển Hoa Đông. Dù vậy, khoảng cách về quy mô hạm đội và năng lực đóng tàu vẫn nghiêng hẳn về phía Bắc Kinh. Một con tàu, dù mạnh tới đâu, khó làm thay đổi cán cân lực lượng hải quân khu vực.
Trung Quốc biến Type 076 thành căn cứ drone trên biển
Đài CCTV ngày 1/8 công bố đoạn phim mới về tàu tấn công đổ bộ Type 076 mang tên Tứ Xuyên, cho thấy con tàu vừa thực hiện một lần phóng đạn đối kháng bằng đạn thật, đồng thời lần đầu lộ diện thử nghiệm máy phóng máy bay điện từ. Theo Global Times, con tàu đang bước vào giai đoạn kiểm định hệ thống then chốt trước khi vào biên chế.
Chi tiết đáng chú ý nhất là chiếc xe thử tải màu đỏ được bắn đi từ hệ thống máy phóng điện từ EMALS. Đây là quy trình kiểm định tiêu chuẩn nhằm xác nhận năng lượng phóng, khả năng quản lí điện và độ tin cậy của hệ thống trước khi chuyển sang phóng máy bay thật. Tứ Xuyên hạ thủy tháng 12/2024 và hoàn tất chuyến chạy thử đầu tiên vào tháng 11/2025, nhưng Bắc Kinh chưa công bố lịch biên chế.
Type 076 được xem là nền tảng lai giữa tàu đổ bộ trực thăng và tàu sân bay hạng nhẹ. Phía Trung Quốc cho biết lượng giãn nước vượt 40.000 tấn, còn đánh giá từ nguồn mở đặt con số đầy tải trong khoảng 40.000 tới 50.000 tấn. Tàu dài ít nhất 250 m, có boong bay suốt chiều dài, kiến trúc thượng tầng hai đảo và khoang ngập nước. Hệ động lực điện tích hợp gồm hai turbine khí công suất khoảng 21 MW mỗi chiếc cùng sáu máy phát diesel 6 MW, tổng công suất điện lắp đặt khoảng 78 MW, đủ nuôi máy phóng điện từ.
Điểm khiến con tàu đặc biệt nằm ở tổ hợp thiết bị hàng không. Boong bay có máy phóng điện từ, cáp hãm đà, hai thang máy lớn phục vụ nhà chứa và một thang máy phía trước. Nếu vào biên chế với cấu hình hiện tại, Type 076 sẽ là tàu tấn công đổ bộ đầu tiên trên thế giới có cả máy phóng điện từ lẫn hệ thống hãm đà khi hạ cánh. Khoang ngập nước vẫn giữ nguyên, mang được hai tàu đệm khí Type 726 và hơn 1.000 lính thủy đánh bộ. Vũ khí tự vệ dự kiến gồm ba tổ hợp pháo bắn nhanh Type 1130 và ba bệ tên lửa phòng không tầm ngắn HHQ-10.
