Từ một mã QR, Hà Nội đang xây nền nông nghiệp thông minh ra sao?
Một thao tác quét mã QR có thể cho người tiêu dùng biết sản phẩm được làm ở đâu, qua những công đoạn nào. Phía sau mã QR ấy là cả một hệ thống dữ liệu đang được Hà Nội xây dựng, từng bước đưa chuyển đổi số đi sâu vào sản xuất, quản lý và tiêu thụ nông sản, hướng tới nền nông nghiệp đô thị xanh, sinh thái, công nghệ cao và thông minh.
Từ một mã QR đến hệ thống dữ liệu nông nghiệp thông minh
Một chiếc điện thoại và thao tác quét mã QR vì thế đang trở thành một cách để người mua tìm câu trả lời về sản phẩm đến từ đâu, được sản xuất như thế nào và có bảo đảm an toàn hay không?
Tại Hà Nội, phía sau những mã QR trên sản phẩm là hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản và thực phẩm được thành phố triển khai từ năm 2018.
Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường, hệ thống truy xuất nguồn gốc đã số hóa quá trình sản xuất, chế biến và lưu thông nông sản, góp phần minh bạch thông tin, nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm.
Để tiếp tục hoàn thiện hệ thống, Hà Nội đang chuẩn bị kết nối với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Trước mắt, thành phố đăng ký các nhóm sản phẩm ưu tiên gồm thịt lợn, thịt gà, rau và trà hoa vàng vùng Sóc Sơn.
Đến nay, hệ thống tại địa chỉ check.hanoi.gov.vn đã hướng dẫn, cấp tài khoản cho hơn 3.300 cơ sở sản xuất, kinh doanh; quản lý dữ liệu của hơn 12.300 sản phẩm được cấp mã QR truy xuất nguồn gốc.
Hệ thống của Hà Nội được thiết kế theo hướng mở, có khả năng kết nối thông qua giao diện lập trình ứng dụng (API) với hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Thành phố cũng đề xuất liên thông dữ liệu với hệ thống do Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội xây dựng.
Nếu làm tốt việc kết nối, những dữ liệu vốn nằm rời rạc ở từng khâu sẽ có thể được liên thông, giúp cơ quan quản lý có thêm công cụ giám sát, còn doanh nghiệp, HTX và người sản xuất có thêm cơ sở để minh bạch hóa sản phẩm. Chuyển đổi số trong nông nghiệp Thủ đô cũng đang được mở rộng sang các hoạt động quản lý nhà nước.
Hệ thống phần mềm tự công bố sản phẩm của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đến nay đã tiếp nhận và công khai 26.867 bộ hồ sơ cùng các văn bản thay đổi thông tin tự công bố sản phẩm của các cơ sở. Riêng năm 2026, hệ thống tiếp nhận thêm 2.979 hồ sơ.
Trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, hệ thống trực tuyến kiểm tra, đánh giá kiến thức đã ghi nhận 13.069 lượt người tham gia, trong đó 12.233 người đạt yêu cầu, chiếm 93,6%.
Việc đưa các thủ tục, hồ sơ và hoạt động tập huấn lên môi trường trực tuyến giúp giảm bớt những khâu thủ công, đồng thời tạo ra nguồn dữ liệu phục vụ quản lý.
Đây cũng là điểm khác biệt của chuyển đổi số so với việc đơn thuần ứng dụng một vài thiết bị công nghệ vào sản xuất. Khi dữ liệu được tích lũy, kết nối và sử dụng đúng cách, công nghệ có thể trở thành công cụ để ngành nông nghiệp nhìn thấy rõ hơn những gì đang diễn ra trong toàn chuỗi.
Thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống theo hướng hiện đại, bổ sung các dịch vụ công trực tuyến, thường xuyên cập nhật dữ liệu, tăng cường bảo mật và từng bước triển khai truy xuất nguồn gốc điện tử đối với các nhóm nông sản.
Đích đến không chỉ là có thêm nhiều mã QR, mà là hình thành một nền tảng dữ liệu đủ tốt để phục vụ một nền nông nghiệp hiện đại.
Từ dữ liệu đến nền nông nghiệp thông minh
Khi dữ liệu đã trở thành một phần của sản xuất và quản lý, bước tiếp theo Hà Nội hướng tới là ứng dụng công nghệ để thay đổi cách làm nông nghiệp.
Trong kế hoạch phối hợp phát triển nông nghiệp Thủ đô giai đoạn 2026-2030, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội và Học viện Nông nghiệp Việt Nam xác định mục tiêu phát triển nông nghiệp, nông thôn theo hướng bền vững, có giá trị gia tăng cao và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Xa hơn, Hà Nội hướng tới hình thành nền nông nghiệp đô thị xanh, sinh thái, công nghệ cao và thông minh.
Một trong những nhiệm vụ đáng chú ý là tham mưu xây dựng Đề án tái cấu trúc ngành nông nghiệp Thủ đô theo định hướng phát triển nông nghiệp đô thị xanh, sinh thái, công nghệ cao, bền vững với tầm nhìn 100 năm.
Trong nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, hai bên dự kiến triển khai các mô hình IoT, nhà kính hiện đại, trang trại thẳng đứng; xây dựng cơ sở dữ liệu và nền tảng số phục vụ quản lý sản xuất nông nghiệp đô thị.
Cùng với đó là chuyển giao các giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản có năng suất, chất lượng và khả năng thích ứng với điều kiện của Hà Nội.
Giai đoạn 2027-2030, các nhiệm vụ cụ thể được đặt ra gồm triển khai hệ thống quan trắc môi trường tự động trong nuôi trồng thủy sản; lai tạo, tuyển chọn đàn cá bố mẹ; xây dựng mô hình trình diễn từ các đề tài nghiên cứu; chuyển giao kỹ thuật canh tác VietGAP, hữu cơ và công nghệ bảo quản sau thu hoạch.
Như vậy, từ một mã QR trên bao bì, câu chuyện chuyển đổi số đang mở rộng thành câu chuyện về dữ liệu, công nghệ và cách tổ chức lại sản xuất.
Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2030, tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đạt trên 70% tổng sản phẩm nông nghiệp. Để đạt mục tiêu này, chuyển đổi số sẽ không chỉ là một công cụ hỗ trợ mà ngày càng trở thành một phần của quá trình sản xuất và quản lý nông nghiệp.
Từ những dữ liệu nhỏ nhất của một sản phẩm đến những hệ thống lớn phục vụ cả ngành, Hà Nội đang từng bước tạo nền móng cho một nền nông nghiệp xanh hơn, minh bạch hơn và thông minh hơn.
.jpg)
