Học cách chế xe tự hành trên Mặt Trăng, chàng trai chế robot Adam giúp nông dân Nhật Bản đỡ vất vả
Nhật Bản đang là quốc gia già hóa dân số nhanh nhất thế giới, và ngành nông nghiệp là một trong những lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất. Từ kinh nghiệm nghiên cứu xe tự hành trên Mặt Trăng, một kỹ sư trẻ gốc Israel đã chế tạo ra robot nông nghiệp mang tên Adam, được kỳ vọng trở thành "cánh tay nối dài" cho những nông dân cao tuổi.
Nông nghiệp Nhật Bản "khát" lao động
Nhật Bản hiện là nước có dân số già nhất thế giới, với khoảng 1/3 dân số trên 65 tuổi và cứ 10 người thì có 1 người trên 80 tuổi, hệ quả của tỷ lệ sinh thấp kéo dài kết hợp với tuổi thọ trung bình cao. Thực trạng này kéo theo lực lượng lao động trong độ tuổi 15 đến 64 dự kiến sẽ giảm tới 30 triệu người trong giai đoạn từ năm 2020 đến năm 2070.
Nông nghiệp là một trong những ngành chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất. Theo Bộ Nông nghiệp, Lâm nghiệp và Thủy sản Nhật Bản, số người lao động chính trong lĩnh vực nông nghiệp đã giảm một nửa trong giai đoạn từ năm 2000 đến năm 2023, trong khi nhóm dưới 60 tuổi hiện chỉ chiếm khoảng 20% tổng số lao động ngành này.
Để ứng phó với tình trạng thiếu hụt lao động, bên cạnh việc nới lỏng chính sách nhập cư và khuyến khích sinh sản, Nhật Bản đang ngày càng trông cậy vào robot như một lực lượng bổ sung cho ngành nông nghiệp.
Từ nghiên cứu xe tự hành Mặt Trăng đến robot nông nghiệp Nhật Bản
Anh Tamir Blum, người Mỹ gốc Israel, lần đầu đặt chân đến Nhật Bản vào năm 2015. Đến năm 2018, anh quay trở lại nước này để làm nghiên cứu sinh tiến sĩ, tập trung vào các loại xe tự hành thám hiểm Mặt Trăng và khả năng di chuyển của chúng trên địa hình gồ ghề, không bằng phẳng.
Chính trong quá trình làm nghiên cứu sinh, đi khắp vùng nông thôn Nhật Bản, Blum bắt đầu nhận ra vấn đề. "Bạn có thể thấy rõ khó khăn (của ngành nông nghiệp) trước tình trạng thiếu lao động. Có rất nhiều ngôi nhà bị bỏ hoang... Nông dân thì ngày một già đi", anh kể lại. "Tôi nhận ra vấn đề này nghiêm trọng đến mức nào, đồng thời cũng nhận ra tiềm năng rất lớn để ứng dụng công nghệ robot địa hình, đặc biệt là cho các vườn cây ăn quả ngoài trời vốn cũng gồ ghề không kém gì địa hình tôi từng nghiên cứu cho robot vũ trụ".
Từ đó, khi còn là sinh viên, Blum đã thành lập công ty Kisui Tech vào năm 2021, chuyên ứng dụng công nghệ có nguồn gốc từ lĩnh vực khám phá không gian để phát triển robot nông nghiệp hỗ trợ bằng trí tuệ nhân tạo (AI). Anh cho biết trong khoảng 20 năm qua, có tới 50% số nông dân đã nghỉ hưu, khiến gánh nặng duy trì nguồn cung lương thực ổn định ngày càng dồn lên vai số nông dân còn lại, vốn ngày một ít đi.
Robot Adam: Từ vận chuyển nông sản đến phun thuốc, cắt cỏ
Robot bán tự động mang tên Adam có khả năng vận chuyển nông sản đã thu hoạch qua địa hình gập ghềnh, cắt cỏ và phun thuốc bảo vệ thực vật trên đồng ruộng.
Kisui Tech hiện hợp tác với Trung tâm Khoa học Môi trường, Sức khỏe và Thực địa thuộc Đại học Chiba, gần Tokyo, để phát triển hai phiên bản của Adam là bản kích thước tiêu chuẩn và bản mini, đồng thời thử nghiệm thực tế tại nhiều trang trại trên khắp Nhật Bản.
Phiên bản Adam cỡ lớn cao 70 cm, dài 188 cm, chủ yếu hướng đến nông dân trồng táo và lê, với thùng chở hàng cỡ lớn để vận chuyển nông sản hoặc phân bón. Phiên bản Adam nhỏ hơn, chỉ bằng khoảng 1/3 kích thước bản lớn, được thiết kế cho các vườn nho và hồng, vốn có hàng cây trồng hẹp hơn.
Song song với robot, Kisui Tech cũng phát triển nền tảng trực tuyến mang tên Newton, cung cấp cho nông dân thông tin thời gian thực về tình trạng cây trồng, dịch bệnh và công tác quản lý trang trại. Adam dự kiến sẽ được bán ra thị trường quốc tế với giá khoảng 20.000 USD.
Nông dân Nhật Bản đón nhận công nghệ tích cực hơn kỳ vọng
"Tôi thực sự bất ngờ trước phản ứng của các nông dân", Blum chia sẻ. "Bởi ở Nhật Bản, tôi nghĩ đa số mọi người đều có định kiến rằng nông dân là những người rất truyền thống, không thích công nghệ và không sẵn sàng thử cái mới. Nhưng thực tế thì họ lại rất cởi mở, sẵn sàng góp ý và sẵn sàng dùng thử Adam".
Nhờ những phản hồi liên tục từ nông dân, thiết kế của Adam đã thay đổi đáng kể so với các phiên bản đầu tiên khi robot này tiến gần đến giai đoạn thương mại hóa. Chẳng hạn, màn hình cảm ứng ban đầu đã được thay bằng bảng điều khiển với các nút bấm vật lý, vì nông dân thường xuyên đeo găng tay khi làm việc, vốn không tương thích tốt với màn hình cảm ứng.
Kisui Tech mới đây cũng hoàn tất dự án thử nghiệm trả phí đầu tiên, tự động hóa công tác tuần tra và thu thập dữ liệu tại một nhà máy điện mặt trời cho một công ty điện lực Nhật Bản. Theo Blum, công ty còn nhận được đề nghị hợp tác từ ngành xây dựng, muốn ứng dụng robot này vào công tác tuần tra, an ninh và vận chuyển hàng hóa nặng.
"Chúng tôi xem Adam không chỉ là công cụ cho nông nghiệp, mà cho tất cả các công việc ngoài trời nói chung", Blum nói.
