Tin vũ khí hôm nay 11/10: Mỹ đầu tư 350 triệu USD thúc đẩy công nghệ điện toán lượng tử
Tin vũ khí hôm nay, Mỹ đầu tư 350 triệu USD thúc đẩy công nghệ điện toán lượng tử; Nhật Bản đặt mua UAV đánh chặn của Ukraine; Ukraine công bố danh tính 20 tàu hàng giúp Nga âm thầm xuất khẩu dầu và LNG.
Mỹ đầu tư 350 triệu USD thúc đẩy công nghệ điện toán lượng tử
Lầu Năm Góc ngày 8/10 công bố gói hỗ trợ khoảng 350 triệu USD để thúc đẩy công nghệ điện toán lượng tử tại Mỹ. Khoản tiền này được chia thành hai phần chính: tối đa 150 triệu USD dưới dạng khoản vay có điều kiện cho công ty PsiQuantum, và khoảng 200 triệu USD cho chương trình đánh giá các công nghệ máy tính lượng tử do Cơ quan Các dự án nghiên cứu quốc phòng tiên tiến Mỹ (DARPA) điều hành.
Khoản 150 triệu USD do Văn phòng Vốn chiến lược (OSC) thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ cam kết cho PsiQuantum không phải tiền tài trợ miễn hoàn trả. Đây là khoản vay chỉ được giải ngân nếu công ty đáp ứng các điều kiện về pháp lí, tài chính và kĩ thuật. PsiQuantum dự kiến dùng nguồn vốn này để mở rộng PsiFactory, cơ sở rộng khoảng 13.000 m2 tại Milpitas, California, nơi công ty chế tạo và thử nghiệm máy tính lượng tử quang tử.
“Máy tính lượng tử quang tử” là loại máy tính lượng tử sử dụng photon, tức hạt ánh sáng, để tạo qubit. Qubit có thể hiểu đơn giản là đơn vị thông tin cơ bản của máy tính lượng tử, tương tự vai trò của bit trong máy tính thông thường.
Khoảng 200 triệu USD còn lại dành cho Quantum Benchmarking Initiative (QBI), Sáng kiến đánh giá và so sánh công nghệ lượng tử của DARPA. Chương trình này nhằm xác định liệu có loại máy tính lượng tử nào có thể đạt mức “utility scale” - quy mô đủ hữu ích về kinh tế và thực tế, trước năm 2033. Nói đơn giản, một hệ thống chỉ được coi là đạt mức này khi lợi ích tính toán mà nó tạo ra lớn hơn chi phí xây dựng và vận hành.
Ngày 7/10, DARPA đưa Atom Computing, Diraq, IBM và IonQ vào giai đoạn C, tức giai đoạn kiểm tra sâu nhất của chương trình. Microsoft và PsiQuantum trước đó đã đạt mức tương đương. Ở bước này, DARPA không chỉ xem bản thiết kế hay kế hoạch phát triển, mà bắt đầu đánh giá trực tiếp phần cứng mà các công ty đã chế tạo.
DARPA cho biết mục tiêu không phải chọn duy nhất một công ty chiến thắng. Cơ quan này muốn thử nhiều cách xây dựng máy tính lượng tử khác nhau, như dùng nguyên tử trung hòa, ion bị giữ bằng trường điện từ, qubit silicon hay vật liệu siêu dẫn, để xem hướng nào có khả năng mở rộng tốt nhất.
Với quốc phòng, máy tính lượng tử trong tương lai có thể hỗ trợ những bài toán rất phức tạp như mô phỏng vật liệu mới, nghiên cứu hóa học, tối ưu hóa hậu cần hoặc xử lí các vấn đề liên quan mật mã. Tuy nhiên, gói 350 triệu USD hiện chủ yếu nhằm phát triển và đánh giá công nghệ nền. Nó chưa có nghĩa Lầu Năm Góc đã sở hữu máy tính lượng tử đủ mạnh để đưa vào các nhiệm vụ quân sự thực tế.
Nhật Bản kí hợp đồng mua UAV đánh chặn của Ukraine
Nhật Bản đã kí hợp đồng mua UAV đánh chặn từ công ty Ukraine SkyFall, Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi xác nhận ngày 10/10. Ông cho biết Tokyo đang thúc đẩy để thiết bị được bàn giao sớm nhất có thể, nhưng không tiết lộ số lượng, giá trị hợp đồng, lịch giao hàng hay mẫu UAV cụ thể.
Đây là điểm cần phân biệt với các sản phẩm SkyFall đang quảng bá. Công ty Ukraine hiện có dòng P1-SUN với nhiều biến thể, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy Nhật Bản chắc chắn chọn P1-SUN cơ bản hay bản JetKiller tốc độ cao.
P1-SUN JetKiller được SkyFall giới thiệu tại triển lãm Farnborough Airshow hồi tháng 7 để đối phó các UAV Shahed sử dụng động cơ phản lực. Theo thông số nhà sản xuất, mẫu này đạt tốc độ tối đa khoảng 370km/h, tầm hoạt động tới 30 km, trần bay 9.000 m, thời gian bay khoảng 15 phút và mang đầu đạn 500 gram. SkyFall cũng cung cấp cấu hình tích hợp mô-đun AI để tự động phát hiện và bám mục tiêu.
JetKiller được phát triển trong khoảng ba tháng, phản ánh tốc độ thay đổi rất nhanh của chiến tranh UAV tại Ukraine. SkyFall cho biết mẫu này đã được thử trong chiến đấu, nhưng những con số về số mục tiêu bị hạ chủ yếu do công ty công bố và chưa được kiểm chứng độc lập đầy đủ.
Ông Koizumi cũng nhấn mạnh kinh nghiệm của Ukraine trong việc rút ngắn vòng lặp từ phản hồi chiến trường tới cải tiến sản phẩm. Theo ông, các doanh nghiệp Ukraine có thể đưa ra phiên bản mới chỉ sau vài tuần, điều Nhật Bản muốn học hỏi khi xây dựng ngành công nghiệp UAV của riêng mình.
Thương vụ vì thế đáng chú ý không chỉ ở số UAV mà Tokyo mua. Đây còn là dấu hiệu Nhật Bản đang tìm kiếm trực tiếp kinh nghiệm và công nghệ chống UAV đã qua môi trường chiến đấu thực tế, thay vì chỉ dựa vào các hệ thống phòng không truyền thống.
Ukraine công bố 20 tàu tham gia mạng lưới xuất khẩu dầu khí Nga
Tình báo Quốc phòng Ukraine (HUR) vừa bổ sung thông tin về 20 tàu biển mà cơ quan này cho là tham gia vào mạng lưới vận chuyển dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) hoặc tiếp nhiên liệu cho các tàu nằm trong danh sách trừng phạt của Nga.
Trong danh sách của HUR có tàu chở LNG Portovyy thuộc tập đoàn Gazprom. Theo HUR, tàu này di chuyển từ tổ hợp Portovaya LNG (tỉnh Leningrad) đến khu vực châu Á vào giữa tháng 8/2026 và đã bị Anh đưa vào danh sách trừng phạt vào đầu tháng 10. Ngoài ra, danh sách còn đề cập đến các tàu chở LNG như Avacha và Chaivo, vốn được đổi chủ sở hữu và chuyển đổi cờ đăng ký trong thời gian qua.
Phía HUR nhận định Nga đang nỗ lực duy trì và mở rộng đội tàu vận tải thông qua các công ty trung gian ở nước ngoài. Tuy nhiên, đây là tuyên bố đơn phương từ phía tình báo Ukraine và việc một tàu có tên trong danh sách không đồng nghĩa với việc tàu đó vi phạm quy định pháp lý của tất cả các quốc gia.
