Tin vũ khí hôm nay 8/8: Ukraine và Mỹ hợp tác nâng cấp tên lửa S-300
Tin vũ khí hôm nay, Ukraine và Mỹ hợp tác nâng cấp tên lửa S-300; Nga bắt đầu cải tiến drone Gerbera bằng linh kiện từ UAV Shahed; ATACMS trở thành phép thử mới cho khả năng sản xuất vũ khí của Mỹ.
Ukraine và Mỹ hợp tác nâng cấp tên lửa S-300
Ukraine và Mỹ đang phối hợp hiện đại hóa các tên lửa cũ cho tổ hợp phòng không S-300, hoặc phát triển một biến thể mới có năng lực cải thiện. Đại tá Lục quân Mỹ đã nghỉ hưu Robert Hamilton, chủ tịch Trung tâm nghiên cứu Delphi Global, trao đổi về vấn đề này trên chương trình PBS News Hour và cho biết hệ thống nâng cấp dự kiến đi vào hoạt động trước cuối năm 2026.
Sản lượng hàng năm được kì vọng đạt từ một trăm tới vài trăm quả. Ông Hamilton thừa nhận hệ thống này có thể chưa tạo tác động tức thì, nhưng qua nhiều tháng và nhiều năm sẽ dần lấp vào khoảng trống mà Patriot đang gánh.
Vấn đề nằm ở chỗ khoảng trống đó cụ thể là gì. Theo Defense Express, Ukraine cần Patriot chủ yếu để bắn hạ tên lửa đạn đạo và tên lửa siêu vượt âm, mảng mà đạn PAC-3 MSE cho tới nay chứng minh hiệu quả cao nhất. Muốn thực sự thay thế, bản S-300 nâng cấp phải đánh chặn được Iskander-M, Kinzhal, Oniks, Zircon và các loại tương tự. Đây là ngưỡng kĩ thuật rất khác so với việc bắn hạ tên lửa hành trình hay drone.
Một dự án song song đang đi theo hướng gần giống. Công ty Fire Point cùng đối tác châu Âu đang phát triển tổ hợp chống tên lửa đạn đạo Freyja, dựa trên đạn FP-7.x vốn phát triển từ tên lửa 48N6 của S-300 và S-400. Dù vậy, hiện chưa có thông tin cụ thể nào cho thấy hai dự án liên quan tới nhau. Freyja dùng linh kiện châu Âu và không thấy dấu hiệu Mỹ tham gia, trong khi chương trình nâng cấp S-300 được giới thiệu là dự án Ukraine và Mỹ. Mốc thời gian cũng lệch nhau, khi Fire Point hồi tháng 7 cho biết sẽ thử nghiệm đánh chặn tên lửa đạn đạo vào khoảng tháng 7/2027.
Nhìn tổng thể, khả năng hiện đại hóa các tổ hợp phòng không thời Liên Xô cho phép tận dụng hạ tầng và đội ngũ kĩ thuật sẵn có. Ngay cả khi chưa đánh chặn được tên lửa đạn đạo, số đạn này vẫn giúp giảm bớt tình trạng thiếu hụt tên lửa phòng không. Không quân Ukraine hiện vận hành các biến thể S-300PS, S-300PT, S-300PMU và S-300V1.
Nga lắp động cơ mạnh hơn từ drone Shahed cho UAV Gerbera
Quân đội Nga đã bắt đầu đưa vào sử dụng một biến thể mới của máy bay không người lái Gerbera, trang bị động cơ mạnh hơn trước. Thông tin cùng hình ảnh do chuyên gia Ihor Shkilnyi, người điều hành trang Zampotech Omelianovych, đăng trên Facebook cá nhân, được trang Militarnyi dẫn lại.
Chi tiết kĩ thuật đáng chú ý nhất nằm ở nguồn gốc động cơ. Theo dữ liệu hiện có, chiếc UAV nâng cấp được lắp cụm động lực hình thành từ một nửa động cơ của drone tấn công Shahed và Geran-2, tương ứng dung tích khoảng 275 cm3. Lí do nhiều khả năng là số lượng động cơ sản xuất cho dòng Shahed đang rất lớn. Thông tin sơ bộ cho biết việc chế tạo các động cơ này cho drone Nga được thực hiện tại Nhà máy động cơ Izhevsk.
Cách làm này phản ánh một logic công nghiệp hơn là một bước nhảy về công nghệ. Khi dây chuyền động cơ cho Geran-2 đã chạy ở quy mô lớn, việc chia đôi cụm động lực để dùng cho một dòng UAV nhỏ hơn giúp tận dụng chi tiết máy, quy trình gia công và chuỗi cung ứng sẵn có, thay vì mở thêm một dây chuyền riêng. Đổi lại, Gerbera có thêm công suất, tức mang được tải trọng nặng hơn hoặc bay xa hơn so với bản dùng động cơ cũ.
Gerbera vốn là dòng UAV đa nhiệm giá rẻ, thường được Nga dùng làm mồi nhử để bên phòng thủ tiêu tốn đạn đánh chặn, hoặc mang thiết bị trinh sát và tác chiến điện tử. Việc tăng công suất động cơ có thể mở rộng vai trò của nó vượt ra ngoài chức năng mồi nhử thuần túy.
Trước đó, quân đội Ukraine từng ghi nhận một cấu hình bất thường của Gerbera khi chiếc UAV này kéo theo một drone FPV bằng dây thừng hoặc cáp. Mục đích của cách bố trí này chưa rõ, bởi Gerbera đã có sẵn một cấu hình mang drone FPV treo dưới thân.
ATACMS trở thành phép thử mới cho khả năng sản xuất vũ khí của Mỹ.
Tập đoàn quốc phòng Rheinmetall của Đức ngày 7/8 cho biết việc nâng sản lượng tên lửa chiến thuật lục quân ATACMS trong liên doanh với Lockheed Martin sẽ cần nhiều thời gian. Phát biểu của tổng giám đốc Rheinmetall Armin Papperger với hãng tin Reuters cho thấy mức độ khó khăn mà Mỹ đang đối mặt khi tái lập kho vũ khí bị bào mòn sau cuộc xung đột với Iran.
Reuters cho biết Lục quân Mỹ đã tiêu thụ phần lớn kho tên lửa chính xác tầm xa trên toàn cầu trong 5 tháng xung đột với Iran, làm dấy lên lo ngại về khả năng sẵn sàng chiến đấu cho các cuộc khủng hoảng tương lai. Tổng thống Donald Trump hôm 6/8 giảm nhẹ mối lo này, nói Mỹ có nguồn cung gần như không giới hạn với một số loại đạn dược, dù thừa nhận kho một số loại khác đang eo hẹp.
Ông Papperger nói sẽ có đủ năng lực để bổ sung kho vũ khí Mỹ, nhưng nhấn mạnh điều đó không thể xong trong hai năm mà sẽ mất lâu hơn nhiều. Rheinmetall kí bản ghi nhớ với Lockheed Martin hồi tháng trước để cùng sản xuất ATACMS tại nhà máy Unterluess ở miền bắc nước Đức. Cơ sở sản xuất dự kiến được dựng trong năm tới, liên doanh còn chờ phê duyệt nhưng quy trình đã ở giai đoạn cuối và có sự ủng hộ của chính phủ Mỹ. Doanh thu đầu tiên được kì vọng vào năm 2028.
Chi tiết đáng chú ý là logic thị trường phía sau. Hai bên nhắm tới thị trường ATACMS toàn cầu chứ không chỉ đơn hàng của Mỹ, với đánh giá rằng nhu cầu tên lửa sẽ còn kéo dài 15 năm tới. Đây là dấu hiệu cho thấy các tập đoàn quốc phòng đang xem chu kì bổ sung kho đạn hiện nay là xu hướng dài hạn thay vì đợt tăng đột biến ngắn hạn.
Rheinmetall vốn là một trong những bên hưởng lợi lớn nhất từ làn sóng tăng chi tiêu quốc phòng ở châu Âu. Dù vậy, hôm 6/8 hãng đã hạ dự báo doanh thu sau khi Đức hủy chương trình khinh hạm F126. Bù lại, tập đoàn kì vọng kí được hợp đồng cung cấp xe bọc thép Boxer cho quân đội Đức trước cuối năm.
