Tin vũ khí hôm nay 8.4: Israel tung video hủy diệt S-300 của Iran trong tích tắc
Tin vũ khí hôm nay, Israel tung video hủy diệt S-300 của Iran trong tích tắc; Máy bay ném bom B-2 của Mỹ đánh trúng mục tiêu nhạy cảm tại Iran; Ukraine tấn công hạ tầng trên biển của Nga bằng vũ khí chống hạm.
Israel tung video hủy diệt S-300 của Iran trong tích tắc
Cuộc không kích chính xác của Không quân Israel đã phá hủy một hệ thống phòng không tầm xa S-300PMU2 của Iran, theo hình ảnh do Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) công bố ngày 7.4. Đây là một trong những tổ hợp phòng không hiện đại nhất do Nga sản xuất, được thiết kế để phát hiện và đánh chặn máy bay chiến đấu cùng tên lửa hành trình ở độ cao lớn. Việc mất đi hệ thống này làm suy giảm đáng kể năng lực bảo vệ không phận của Tehran trước các mối đe dọa hiện đại.
Đòn tấn công được đánh giá là bước lùi lớn đối với mạng lưới phòng không nhiều tầng của Iran, đồng thời cho thấy khả năng xuyên phá và vô hiệu hóa các hệ thống tiên tiến của Israel. Theo các nguồn phân tích, Iran hiện sở hữu khoảng 16 tổ hợp S-300PMU2 được Nga bàn giao từ năm 2016 theo hợp đồng trị giá 1 tỉ USD, khiến mỗi tổ hợp trở thành mắt xích quan trọng trong cấu trúc phòng thủ chiến lược quốc gia.
S-300PMU2 (NATO định danh SA-20B “Gargoyle”) có khả năng tiêu diệt mục tiêu ở khoảng cách tới 200 km và độ cao trên 27km. Hệ thống sử dụng tên lửa đánh chặn 48N6E2, kết hợp với radar mảng pha hiện đại như 64N6E2 và 30N6E2, cho phép theo dõi đồng thời nhiều mục tiêu và triển khai đánh chặn đa hướng. Trong cấu trúc phòng không của Iran, các tổ hợp này thường được bố trí để bảo vệ cơ sở hạ tầng quan trọng như căn cứ không quân, trung tâm chỉ huy và các địa điểm nhạy cảm.
Việc một tổ hợp S-300PMU2 bị phá hủy tạo ra tác động trực tiếp về mặt tác chiến. Hệ thống này đóng vai trò thiết lập vùng chống tiếp cận/chống xâm nhập (A2/AD), giúp hạn chế hoạt động không quân đối phương. Khi bị loại bỏ, mật độ phòng thủ tầm xa suy giảm, mở ra các khoảng trống có thể bị khai thác trong các chiến dịch tiếp theo, bao gồm tấn công chiều sâu hoặc hoạt động trinh sát kéo dài. Đây được xem là một phần trong chiến lược chế áp phòng không đối phương (SEAD) nhằm làm suy yếu dần hệ thống phòng thủ nhiều lớp.
Thành công của cuộc tấn công cũng phản ánh việc Israel sử dụng các phương thức tác chiến hiện đại, bao gồm máy bay tàng hình như F-35I, vũ khí dẫn đường chính xác tầm xa và năng lực tác chiến điện tử nhằm làm gián đoạn radar và chuỗi chỉ huy. Điều này cho thấy vai trò then chốt của tác chiến mạng lưới và tích hợp thông tin thời gian thực trong việc vượt qua các hệ thống phòng không tiên tiến.
Về dài hạn, chiến dịch này nằm trong định hướng rộng hơn của Israel nhằm làm suy yếu toàn diện năng lực phòng không của Iran, từ các hệ thống tầm xa như S-300PMU2 đến các nền tảng tầm trung và nội địa. Việc ưu tiên phá hủy các mục tiêu giá trị cao trước có thể làm suy giảm hiệu quả của toàn bộ mạng lưới, tạo điều kiện cho các hoạt động quân sự tiếp theo.
Máy bay ném bom B-2 của Mỹ đánh trúng mục tiêu nhạy cảm tại Iran
Theo thông tin được công bố ngày 7.4, máy bay ném bom tàng hình B-2 Spirit của Mỹ được cho là đã tấn công một cơ sở ngầm của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tại Tehran bằng bom xuyên phá GBU-57 trong khuôn khổ chiến dịch Epic Fury. Sự kiện thu hút chú ý khi diễn ra đồng thời với một nhiệm vụ giải cứu phi công Mỹ bị bắn rơi trên lãnh thổ Iran.
Quyết định triển khai B-2 được đưa ra sau khi phát hiện sự hiện diện của nhiều chỉ huy cấp cao IRGC trong một boongke ngầm. Đây được xem là mục tiêu có giá trị cao nhưng mang tính thời điểm, đòi hỏi chuỗi tác chiến nhanh và chính xác, từ thu thập thông tin, phê duyệt chỉ huy đến triển khai hỏa lực trên khoảng cách liên lục địa.
Đòn tấn công cũng gắn với bối cảnh rộng hơn của chiến dịch Epic Fury, khi lực lượng Mỹ tiến hành giải cứu một phi công F-15E. Trong quá trình này, máy bay ném bom Mỹ đã thả khoảng 100 quả bom loại 900kg nhằm ngăn chặn lực lượng Iran tiếp cận khu vực giải cứu. Nhiệm vụ của B-2 được cho là một phần trong kế hoạch tổng thể nhằm đồng thời gây áp lực lên nhiều hướng: bảo vệ hành lang giải cứu, làm gián đoạn lực lượng đối phương và tận dụng thời cơ để tấn công mục tiêu chỉ huy chiến lược.
Việc lựa chọn B-2 Spirit phù hợp với đặc điểm mục tiêu. Đây là loại máy bay ném bom tàng hình có khả năng xâm nhập không phận được bảo vệ chặt chẽ, mang theo vũ khí chính xác trong khoang trong và thực hiện các nhiệm vụ tầm xa. Xuất phát từ căn cứ Whiteman tại Mỹ, B-2 có thể bay liên lục địa với hỗ trợ tiếp dầu trên không, tiến hành không kích sâu trong lãnh thổ đối phương mà không phụ thuộc vào căn cứ tiền phương. Điều này phản ánh khả năng triển khai sức mạnh quân sự trực tiếp từ lãnh thổ Mỹ.
Vũ khí được sử dụng - bom GBU-57 Massive Ordnance Penetrator - là yếu tố then chốt. Với trọng lượng khoảng 13,6 tấn, loại bom này được thiết kế để xuyên qua nhiều lớp đất, đá và bê tông trước khi phát nổ, nhằm phá hủy các mục tiêu được gia cố sâu dưới lòng đất. Việc sử dụng GBU-57 cho thấy mục tiêu không chỉ là hầm trú ẩn thông thường mà là một cơ sở chỉ huy có mức độ bảo vệ cao.
Đòn tấn công này nối tiếp tiền lệ từ chiến dịch Midnight Hammer năm 2025, khi B-2 lần đầu sử dụng GBU-57 để tấn công các cơ sở liên quan đến hạt nhân của Iran. Điều đó cho thấy sự kết hợp giữa B-2 và bom xuyên phá hạng nặng đã trở thành phương án tác chiến thực tế, không còn chỉ mang tính dự phòng chiến lược. Ở góc độ tác động, vụ tấn công đặt ra thách thức đối với giả định lâu nay của Iran rằng các cơ sở ngầm có thể bảo đảm an toàn cho hệ thống chỉ huy trong xung đột. Nếu được xác nhận, sự kiện này cho thấy các công trình kiên cố, dù nằm sâu dưới lòng đất và gần trung tâm quyền lực, vẫn có thể bị tấn công hiệu quả. Điều này có thể buộc Iran phải điều chỉnh cách bố trí lực lượng và hệ thống chỉ huy.
Ukraine tấn công hạ tầng trên biển của Nga bằng vũ khí chống hạm
Hải quân Ukraine được cho là đã lần đầu triển khai tên lửa chống hạm RBS 15 do Thụy Điển sản xuất trong một cuộc tấn công nhằm vào giàn khoan Sivash do Nga kiểm soát trên Biển Đen. Đoạn video công bố ngày 6.4 ghi lại cảnh một bệ phóng cơ động ven biển khai hỏa tên lửa hành trình, cho thấy năng lực tấn công chính xác trên biển của Ukraine đang tiếp tục được mở rộng.
Theo dữ liệu từ video, vụ phóng thực tế diễn ra từ ngày 12.3 nhưng được công bố muộn, cho thấy đây là động thái có tính toán nhằm tránh tiết lộ thông tin tác chiến theo thời gian thực. Hệ thống phóng được đặt trên xe tải với hai ống chứa tên lửa, phù hợp với cấu hình tiêu chuẩn của RBS 15 trong vai trò phòng thủ bờ biển cơ động.
Mục tiêu bị tấn công là một công trình ngoài khơi, vốn được Nga sử dụng cho các hoạt động giám sát, liên lạc và hỗ trợ hậu cần. Việc lựa chọn giàn khoan Sivash thay vì tàu chiến cho thấy Ukraine đang mở rộng phạm vi tác chiến, sử dụng tên lửa chống hạm để tấn công các hạ tầng biển cố định nhằm làm suy giảm năng lực duy trì hiện diện của Nga tại Biển Đen.
Phân tích hình ảnh cho thấy tên lửa sử dụng động cơ phản lực với cửa hút khí hai bên thân, đặc trưng của RBS 15. Hệ thống này hoạt động theo cơ chế dẫn đường quán tính kết hợp hiệu chỉnh GPS trong giai đoạn giữa, trước khi sử dụng radar chủ động để khóa mục tiêu ở pha cuối. Quỹ đạo bay bám biển ở độ cao thấp giúp giảm khả năng bị phát hiện và rút ngắn thời gian phản ứng của đối phương.
RBS 15 là tên lửa hành trình chống hạm được phát triển từ cuối những năm 1970, có chiều dài khoảng 4,35m, mang đầu đạn nổ mạnh 200 kg và đạt tốc độ gần Mach 0,9 (1.100km/h). Phiên bản nhiều khả năng được chuyển giao cho Ukraine là Mk2, với tầm bắn trên 70 km và khả năng kháng nhiễu cải tiến. So với các hệ thống tầm ngắn như RBS-17, loại tên lửa này cho phép tấn công ở khoảng cách xa hơn với sức công phá lớn hơn.
Việc sử dụng tên lửa chống hạm để tấn công mục tiêu cố định cho thấy khả năng lập trình sẵn đường bay dựa trên tọa độ, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào theo dõi mục tiêu thời gian thực. Điều này phù hợp với các mục tiêu như giàn khoan, nơi đóng vai trò quan trọng trong hệ thống giám sát và điều phối hoạt động trên biển. Sự xuất hiện của RBS 15 trong thực chiến đánh dấu bước bổ sung quan trọng cho kho vũ khí của Ukraine, bên cạnh hệ thống Neptune đã được sử dụng trước đó. Sự kết hợp này tạo ra năng lực tấn công nhiều lớp, cho phép linh hoạt lựa chọn mục tiêu và tầm bắn, đồng thời gia tăng áp lực đối với các hoạt động của Nga tại Biển Đen.
