Việc nông sản ĐBSCL phụ thuộc vào thị trường xuất khẩu tiểu ngạch qua Trung Quốc đang cho thấy nhiều hệ lụy, nhất là sau đợt dịch COVID-19 vừa qua. Bài toán đặt ra cho ngành chức năng là nhanh chóng tìm và đáp ứng được các thị trường khác trên thế giới.

Loay hoay tìm đầu ra cho vựa trái cây ĐBSCL

Nguyên Việt | 25/04/2022, 23:35

Việc nông sản ĐBSCL phụ thuộc vào thị trường xuất khẩu tiểu ngạch qua Trung Quốc đang cho thấy nhiều hệ lụy, nhất là sau đợt dịch COVID-19 vừa qua. Bài toán đặt ra cho ngành chức năng là nhanh chóng tìm và đáp ứng được các thị trường khác trên thế giới.

ĐBSCL là vựa lúa của cả nước nhưng nơi đây còn nổi tiếng với nhiều loại trái cây ngon. Cây ăn trái từ lâu cũng đã được một số nơi ở ĐBSCL chuyên canh và coi là thế mạnh của địa phương.

Diện tích cây ăn trái ở vùng ĐBSCL ngày một được mở rộng nhưng kèm theo đó đầu ra của mặt hàng này ngày càng khó khăn. Một trong những nguyên nhân là trái cây ở nước ta phụ thuộc nhiều vào thị trường tiêu thụ là Trung Quốc, trong khi đường xuất khẩu sang các thị trường khác vẫn còn xa vời.

mit-thai.jpg
Mít Thái, một loại cây ăn trái được nhiều nhà vườn ĐBSCL chọn trồng mấy năm qua - Ảnh: Nguyễn Minh

Một trong những loại cây ăn trái được nhà vườn trồng nhiều những năm qua là mít Thái. Loại cây này có diện tích rộng nhất ở Tiền Giang, Hậu Giang và các địa phương khác như Vĩnh Long, Cần Thơ, Sóc Trăng… "Giấc mộng mít" bắt đầu nhiều năm trước khi giá thu mua cao ngất ngưởng, mỗi quả có khi lên đến cả triệu đồng. Nông dân thi nhau trồng, còn thương lái thì ồ ạt mua. Và cũng như nhiều nông sản khác, mít Thái được tiêu thụ chính ở Trung Quốc, qua đường tiểu ngạch.

Tuy nhiên đến thời điểm này, mít Thái đã qua giai đoạn hoàng kim của nó. Nông dân nhiều nơi ở ĐBSCL vướng cảnh “tiến thoái lưỡng nan”. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, nhưng sau đợt dịch COVID-19 vừa qua, việc ách tắc ở cửa khẩu với Trung Quốc đã đẩy mít Thái cũng như nhiều loại trái cây, nông sản khác vào thế khó.

Anh Phan Văn Nghĩa, người trồng mít ở phường Long Tuyền, quận Bình Thủy, TP.Cần Thơ cho biết, nếu xuất khẩu ổn định thì giá mít Thái hay vú sữa sẽ có giá từ 15.000-20.000 đồng/kg. Còn khi giao thương ách tắc, giá 2 mặt hàng này tụt dốc còn từ 5.000-8.000 đồng/kg hoặc thấp hơn. Tình trạng này diễn ra khiến thương lái không còn mặn mà hoặc mua cầm chừng. Trong khi đó, với mức giá này, người trồng cũng không đủ chi phí trang trải, phải bỏ trái để chờ vụ sau.

vu-sua-2.jpg
Trái cây ở ĐBSCL cần thêm thị trường tiêu thụ thay vì phụ thuộc vào Trung Quốc - Ảnh: Nguyên Việt

Việc mặt hàng nông sản ách tắc ở biên giới không phải mới. Hơn nữa, thị trường Trung Quốc mỗi ngày đòi hỏi mỗi cao về chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm. Còn nông dân, thương lái, doanh nghiệp xuất khẩu đều mong có thêm thị trường để tiêu thụ trái cây.

Số liệu từ Cục Trồng trọt (Bộ NN-PTNT) cho thấy, trong quý 1/2022, sản lượng trái cây ở các tỉnh thành phía Nam đạt khoảng 1,3 triệu tấn, diện tích cây ăn trái của ĐBSCL chiếm 70% cả nước. Trong đó, thanh long 240.000 tấn, chuối 250.000 tấn, xoài 244.000 tấn, mít 158.000 tấn, bưởi 143.000 tấn, cam 132.000 tấn và dứa khoảng 127.000 tấn… Hàng triệu tấn trái cây chỉ trong một quý đặt ra cho địa phương, ban ngành về mặt quản lý, tìm thị trường tiêu thụ.

Ông Lê Thanh Tùng - Phó cục trưởng Cục Trồng trọt phân tích, năng lực chế biến trái cây trong nước còn hạn chế, chủ yếu xuất khẩu trái tươi. Việc bảo quản và chế biến trái cây cần được đẩy mạnh. Để đạt các điều kiện, chỉ tiêu của các quốc gia nhập khẩu, vùng trồng cây ăn trái cần được quản trị, cấp mã số vùng, xây dựng quy trình đảm bảo yếu tố an toàn vệ sinh…

vu-sua.jpg
Giải bài toán mở rộng thị trường tiêu thụ trái cây cần sự phối hợp đồng bộ của người nông dân, doanh nghiệp và các bộ ngành - Ảnh: Nguyên Việt

Ông Phạm Thiện Nghĩa - Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp cho rằng, tập trung xuất khẩu vào một thị trường thông qua đường tiểu ngạch sẽ dẫn đến bị động. Để giải bài toán này cần bắt tay làm nhiều việc, trong đó có việc liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm; thay đổi tập quán sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ sang sản xuất quy mô lớn, mang lại giá trị cao…

Đại diện một doanh nghiệp xuất khẩu trái cây ở Bến Tre cho biết, để trái cây hay bất cứ nông sản nào vào thị trường Mỹ, châu Âu phải chấp nhận yêu cầu nghiêm ngặt về truy xuất nguồn gốc, vùng nguyên liệu, biện pháp canh tác, tiêu chuẩn của sản phẩm...

Để làm được điều này, cả doanh nghiệp và người dân phải cam kết với nhau, minh bạch thông tin chất lượng. Bước tiến này đặt ra thách thức trách nhiệm không chỉ của nông dân, doanh nghiệp mà còn là tầm nhìn của bộ ngành, địa phương vì một mục tiêu chung đưa trái cây ĐBSCL ra khắp thế giới.

Bài liên quan
ĐBSCL: Ấm áp tình nghĩa ngày báo chí cách mạng Việt Nam
Những ngày qua, nhiều tỉnh thành khu vực ĐBSCL đã tổ chức họp mặt phóng viên, biên tập viên... của các cơ quan báo chí trung ương và địa phương đang hoạt động trên địa bàn nhân kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam (21.6).

(0) Bình luận
Nổi bật Một thế giới
TS Nguyễn Văn Lạng: 'Dòng chảy' cà phê ở Việt Nam đang thay đổi, giá ở mức đỉnh không phải ảo
Thời gian qua, giá cà phê tăng "chóng mặt", có thời điểm lên tới 135.000 đồng/kg - điều chưa từng xảy ra trong lịch sử ngành cà phê Việt Nam.
Đừng bỏ lỡ
Mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO
Loay hoay tìm đầu ra cho vựa trái cây ĐBSCL